UPDATE26102013/193 Europese Resolutie Autoriteit

Ik was te gast bij een symposium met als thema The New Generation Conflict? Bij gelegenheid van het 65 jarig bestaan van de faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde aan de VU. En recentelijk ook nog op een informatie-middag van een vakbond over de gevolgen van het begrotingsbeleid voor 2014 met betrekking de ontwikkeling van de koopkracht. Op het symposium werden de volgende stellingen ter discussie gesteld:

  1. Het wordt te weinig onderkend dat in een lange schuld depressie, met een krimpende beroepsbevolking, de 45- generaties het kind van de rekening worden;

  2. 40-ers, 30-ers en nog jonger moeten nu in actie komen om de welvaartsstaat grondig te hervormen;

  3. Jong en oud hebben belang bij een collectief pensioenstelsel. Terechte bezwaren zijn oplosbaar;

  4. We staan met verdeling jong-oud voor een breuklijn in de oudedagsvoorziening. Verdeling binnen alleen pensioendomein ineffectief.

Bij de praatsessie van de vakbond wordt helder dat vakorganisaties, de belangenbehartigers zijn van de babyboomers. Dat zijn de leden (steeds minder) die contributie betalen en de bonden nog enigermate staande houden. In de polder zijn NCW/VNO en het MKB representatieve vertegenwoordigers van de werkgevers. De vakbonden zijn dat in steeds mindere mate ten aanzien van de werknemers. Wie behartigen de belangen van werknemers van 40-? Worden de belangen van deze groep behartigd door de vakbonden dan wel heeft de jongere generatie het gevoel dat hun belangen in goede handen zijn? De conclusie moet zijn: nee. We hoeven maar naar het pensioendossier en naar de arbeidsmarkt om vast te stellen dat de jeugdwerkeloosheid veel te hoog is (we laten ouderen straks doorwerken tot hun 70ste jaar) en zorgen voor onvoldoend nieuw werk voor de jongere generatie. En als ze dan tijdelijk aan het werk kunnen is dat onder slechte voorwaarden (ZZP'ers, tijdelijke contracten, 0-uren contracten, lage salariëring), waardoor een achterstand is ontstaan met betrekking tot de positie van de babyboomers. Daar komt bij dat de pensioenpremie die door jongeren wordt betaald mede wordt gebruikt voor het betalen van pensioenen aan de grijze generatie die ouder wordt dan waarvoor rechten zijn opgebouwd. Dat de jongeren niet aan de deur bij de vakbonden staan te kloppen om binnengelaten te worden, is wel verklaarbaar. De vakbonden vertegenwoordigen de belangen van de oudere werknemers. Bij beide discussies speelt een rol: het plegen van groot onderhoud bij de instituties, die voortkomen uit de periode van de babyboomers (lange golf theorie van Kondratieff, periode 1949-2008), is dringend noodzakelijk. Al veel langer heb ik daarvoor aandacht gevraagd. Niet alleen over de arbeidsmarkt en pensioenen, maar ook zorg, onderwijs, globalisering en Europa. Alle overtollige ballast moet overboord worden gewerkt. Dat vraagt om ingrijpende hervormingen, die nu moeten worden uitgevoerd. Waarom 'nu', omdat iedere dag die de politiek laat liggen een verloren dag is in het proces dat ons gaat leiden naar een nieuwe 'kondratieff-golf'. Daar ligt ook de problematiek van dit kabinet. Er is geen visie op de toekomst en het kabinet mist de deskundigheid om aan die hoognodige hervormingen invulling te geven. Wat hebben ze, in arren moede, gedaan: ze hebben marktpartijen in een segment dat moet worden heringericht gevraagd wat daarvoor moet gebeuren en dat is dan vastgelegd in een akkoord. Die aanpak gaat niet werken want marktpartijen kijken veel meer naar hun eigen belang en zullen nooit komen met voorstellen die hun commerciële belang ondermijnen. Ze zullen de oplossing altijd zoeken bij 'anderen', nooit bij zichzelf. Al die akkoorden moeten van tafel en er moet een regering komen die de zaak op orde gaat brengen. Dat oud KPN-topman Ad Scheepbouwer bij DFT zegt dat ’Nederland wegzakt in grauwe middelmaat’ is niet vreemd. We moeten investeren om uit de crisis te komen en als vernieuwer weer een leidende rol gaan spelen. „De politiek durft niet te kiezen, en zo wordt het hier nooit wat”. Nog erger is het dat de bevolking denkt dat met het sluiten van het Pechtold-akkoord, ook wel genoemd het Herfst-akkoord, de complexe problemen gaan worden opgelost. Die aanname verwerp ik, ook al laat de Hond dit weekend in de peilingen zien dat de beide coalitiepartijen en D66 er een zetel op vooruitgaan ten koste van 2 zetels van de PVV en 1 zetel van de SP. De PVV (31) blijft de grootste partij, gevolgd door de SP (23), D66 (22) en de VVD (20). Het beleid van dit kabinet geeft daar op hoofdlijnen geen oplossingen voor. Er lopen onderhuids, in ons land en in Europa, nog veel teveel scenario's die roet (van Zwarte Piet), veel teveel roet, in de voorliggende plannen kunnen gooien. DNB laat deze week weten dat loonmatiging niet langer noodzakelijk is. Het beleid op dit punt vertraagt alleen maar vertragend werkt op het herstel van onze economie. Zorg ervoor dat de consument meer geld in zijn portemonnee krijgt om daarmee de koopkracht te versterken. Zo een beleidsommekeer zie ik niet gebeuren.

De EU-top van de 28 regeringsleiders hebben deze week besloten nog dit jaar een akkoord te willen bereiken over een vangnet voor probleembanken in de eurozone. Een dergelijk vangnet moet op zijn plaats zijn voordat de Europese Centrale Bank later in 2014 het toezicht overneemt op alle banken in de eurozone, zo heeft ECB-president Mario Draghi geëist. Het gezondmakingsproces van de bankensector in de eurozone valt, volgens Draghi, uiteen in twee delen. Binnen enkele weken moeten alle lidstaten een noodplan, inclusief geld, klaar hebben voor de banksaneringen die gaan plaatsvinden. De start wordt gemaakt door de ECB die 128, waarvan 7 uit Nederland, banken gaat onderwerpen aan een strenge stresstest. Zo streng dat daaruit gaat blijken welke banken financieel gezond zijn zodat het toezicht wordt overgenomen door de ECB van de nationale centrale banken. Worden er bij de 128 banken, die worden onderworpen aan een grondig onderzoek, 'lijken in de kast' worden aangetroffen dan moeten de lidstaten, het het herstelplan, die gaten dichten. Dat kan betekenen dat er overheidsgeld (van de belastingbetaler), in de vorm van financiële vangnetten, moet worden ingezet om zo een bank van de ondergang te redden. Problemen bij banken die nu getoetst gaan worden zullen, neemt men aan, worden gezocht bij de zwakke Zuid-Europese banken en in Slovenië, België en Luxemburg. Dit hele proces gaat in feite vooraf aan de Bankenunie. De noodzaak wordt onderkend dat voor het einde van dit jaar door de EU-top een principe-akkoord wordt aangenomen over de inrichting van de Bankenunie. Toezichthouder DNB verwacht dat Nederlandse banken zonder veel kleerscheuren uit het strenge Europese bankenonderzoek komen, zelfs dat deel van het onderzoek dat zich toespitst op een gevoelige sector als het commercieel vastgoed.

DFT: De economische ontwikkelingen in Italië zijn bepalend voor het lot van de euro. Dat heeft bestuurder Jörg Asmussen van de Europese Centrale Bank (ECB) gezegd. ,,De toekomst van de euro wordt niet bepaald in Parijs, Berlijn, Frankfurt of Brussel'', zei Asmussen. ,,De beslissing zal vallen in Rome.'' De eurozone kan volgens hem niet tot bloei komen zolang de op twee na grootste economie niet groeit. Daarvoor zijn echter structurele hervormingen noodzakelijk. ,,Italië moet groeien, maar dat zal niet gebeuren als het alleen maar wacht tot de kansen keren'', benadrukte de Duitse ECB-bestuurder. Bovendien zal het land het op eigen kracht moeten zien te redden. ,,Italië is te groot om van buitenaf te worden gered'', aldus Asmussen. Ook de vorming van een bankenunie zal volgens hem het herstel van de eurozone bevorderen. De eerste stap daarin is het balansonderzoek waarmee de centrale bank volgende maand begint. Asmussen noemde dat ,,een buitengewone kans om het vertrouwen in de bankensector te herstellen.'' Het balansonderzoek moet aan het licht brengen welke banken extra kapitaal moeten aantrekken om hun buffers te versterken. Dat balansherstel had volgens Asmussen al veel eerder moeten plaatsvinden, en is ,,een voorwaarde voor duurzaam economisch herstel.'' Daar wil ik nog wel een kanttekening bij plaatsen. De Bankenunie moet gaan functioneren mede om de belastingbetalers in de eurozone niet meer – financieel – te belasten voor het redden van zwakke banken. Dat moeten de aandeelhouders, overheden en sterkere banken gaan doen en het ESM, het Europese hulpfonds als laatste redmiddel. Het geld dat het ESM gaat uitlenen aan overheden en banken is wel geld, in ieder geval een risico, van de belastingbetalers. U en ik dus. De EU-top heeft besloten dat er een Europees resolutie mechanisme komt met een Europese Resolutie Autoriteit, die besluiten neemt of een derde partij in aanmerking komt voor een hulpprogramma.

Het producentenvertrouwen nadert het omslagpunt. Dat lijkt goed nieuws te zijn maar ……………. de kredietverlening van de Nederlandse banken aan het bedrijfsleven is sinds half juni snel afgenomen. Het is daarom maar de vraag of het herstel van de Nederlandse economie wel doorzet. De afnemende kredietverlening kan volgens de toezichthouder worden toegeschreven aan het bedrijfsleven dat meer aflost dan opneemt, maar ook hanteren de banken zwaardere eisen waaraan het bedrijfsleven moet voldoen. De ECB meldt dat de bancaire kredietverlening aan het bedrijfsleven in de eurozone in september, in vergelijking tot een jaar daarvoor, is afgenomen met 3,5%. Je kunt je daarbij afvragen in welke mate de hogere eisen van de Europese toezichthouder ECB, gerelateerd aan de zwaardere aangekondigde stresstesten, betrekking hebben op de risicoinschattingen die de banken nu gaan toepassen bij kredietverlening en hypotheken.

Een Duitse analist waarschuwt ook deze week weer voor een naderend onheil. “Schon sehr bald kommt auf Sie der wahrscheinlich größte Crash seit der Welt-wirtschaftskrise 1929 zu, mit weit katastrophaleren Folgen als damals. Weder der Crash noch die Folgen sind bisher einzuschätzen. Nur eins ist sicher: Es wird verheerender sein, als alles, was es jemals gab! In den nächsten Wochen könnte ein kleines Ereignis nicht nur die deutsche Wirtschaft, sondern die gesamte Weltwirtschaft im Mark erschüttern. Leider ist diese Krise schon längst nicht mehr zu vermeiden! Die grauenhaften Entwicklungen der nächsten Wochen werden einen Zusammenbruch des Systems nach sich ziehen, der nichts Geringeres als eine Revolution des gesamten Weltwirtschaftssystems mit sich bringen wird… Und dieses Mal ist die gesamte Gesellschaft gefährdet! Es geht nicht mehr nur um Geld: Es geht ab sofort um Ihre Existenz! Wir stehen vor einem kolossalen Crash, wie es ihn in der Geschichte der Menschheit nur sehr, sehr selten gab. Die Sprache ist von einer Gefahr, die sich wie ein Virus über ganz Deutschland, Europa und die Welt legen wird. Ein Virus, der wieder einmal nicht von den Regierungen und den Medien erkannt wird… Oder schlimmer: Ein Virus der gezielt verschleiert wird! Es fällt schwer, das zu glauben – doch die Beweise sind vernichtend…” Ik zou niet over 'weken' willen spreken maar over 'maanden'. De meest voor de hand liggende reden kan zijn: dat centrale banken als de FED, de ECB, de BoJ en de BoE de beschikbare liquiditeiten gaan terugbrengen. Op dat moment zal duidelijk worden dat 'de bomen niet langer tot aan de hemel groeien'.

Kort Nieuws

Curatoren van de DSB Bank leggen een claim neer bij de toezichthouder op het bankwezen, DNB, wegens 'ernstige tekortkomingen in het toezicht' bij DSB, de bank van Dirk Scheringa. Het zou gaan om honderden miljoenen die mogelijk geclaimd gaan worden bij de centrale bank.

De koers van de € t/o de $ is einde van de week gesloten op 1,3805. Is dat goed of slecht nieuws? Beiden. Betekent een sterke euro dat de crisis hiermee wordt opgelost? Dat zeker niet. De euro is gerevalueerd omdat de dollar, door de politiek/financiële spanningen in de VS en dat een aantal valuta's van opkomende landen zwaar onder druk staan, de Braziliaanse reaal, de Zuid-Afrikaanse rand en de Indiase roepie, als gevolg van een lagere wereldhandel. Zij stellen beleggers teleur in hun ontwikkeling. Multinationals hebben daar last van. Unilever zei daarover deze week 'een schok voor de wereldeconomie'. Dat werkt ook door bij Philips, AkzoNobel en Heineken. Moet Nederland blij zijn met de stijgende eurokoers. Nee, onze economie snakt naar een aantrekkende wereldhandel en een duurdere euro maakt onze exportproducten duurder buiten de eurozone. Daar staat tegenover dat de import goedkoper wordt en toeristen goedkoper op vakantie kunnen gaan naar landen die niet participeren in de muntunie. De € werd op 1 januari 1999 in de markt gezet op €/$ 1,18, daalde in 2000 naar 0,82 en steeg in 2008 naar 1,60. De eurokoers is mede afhankelijk van de kracht van het politieke beleid in Europa. De stijging van de euro kan ook het gevolg zijn van onvoldoende vertrouwen in andere relevante valuta. Het hoeft dus niet onze verdienste te zijn. Het kan ook tegen ons werken. Als we kijken naar het financieel/monetaire beleid van de vooroorlogse premier Hendrik Colijn (ARP) deed dezelfde situatie zich voor. Ik spreek nu over de 30er jaren, tot september 1936, toen de gouden standaard werd losgelaten, in Nederland. Terwijl al onze handelspartners de koppeling met het goud al hadden losgelaten, bleef Colijn veel te lang daaraan vasthouden. Wij hadden een keiharde gulden waarmee Nederlanders spotgoedkoop op vakantie konden, maar onze exporterende industrie maakte slechte tijden door doordat onze producten veel te duur waren op de wereldmarkt. Ik ken het verhaal van mijn opa dat hij in 1935 met zijn schoonzoons een weekend naar Antwerpen uitging, wat spotgoedkoop was. De industrie kwam met de slogan: koop Nederlandse producten eerst!

Slotstand indices 25 oktober 2013/week 43: AEX 389,19; BEL 20 2.885,77; CAC 40 4.272,31; DAX 30 8.985,74; FTSE 100 6.721,34; SMI 8249,31; RTS (Rusland) 1492,20; DJIA 15570,28; Nasdaq 100 3383,828; Nikkei 14088,19; Hang Seng 22695,00; All Ords 5.385,70; €/$ 1,3805; goud $1352,90, dat is €31.509,04 per kg, 3 maands Euribor 0,228%, 10 jarig 2,114%.

Dit bericht is geplaatst in Financieel/economisch met de tags , , , . Bookmark de permalink.