UPDATE13052017/376 Moet ik Macron feliciteren voor zijn benoeming tot de achtste President van de Vijfde Franse Republiek?

Draghi, die deze week te gast was in de Tweede Kamer, verloor zijn geduld als gevolg van het doorvragen van Kamerleden van de Financiële Commissie met zijn uitspraak dat hij, de ECB dus, ‘geen ongelukken verwacht’ als gevolg van het monetaire beleid van opkoopprogramma’s van staatsobligaties, dat sedert maart 2015 wordt gevoerd. De gevolgen zijn bekend: multinationals uit de eurozone staan in de etalage voor buitenlandse bedrijven, hedgefunds en beleggers, de korte rente voor de euro zit rondom de nul procent en de 10-jaars hypotheekrente noteert voor kwalitatief goed papier op 1,58%. De gevolgen daarvan voor spaarders, verzekeraars en pensioenfondsen zijn dramatisch, ook gezien de bijwerkingen voor de verrekenrentes. Daarbij komt dan ook de overliquiditeiten die zijn en de komende jaren nog worden vergroot. Waar is de ECB mee bezig: ze scheppen geld, momenteel €60 mrd per maand, waar geen behoefte aan is. Behalve dan voor beleggers die enorme winsten maken op de financiële markten door het steeds verder opblazen (totdat op enig moment de ballon barst en leegloopt) van de virtuele ballon. Ik heb om te beginnen een principiële vraag over het afleggen van verantwoording over de uitvoering van het mandaat waarmee op 24 juni 2011 de European Council Mario Draghi voor een periode van acht jaar werd benoemd tot de President van de Europese Centrale Bank. Daarbij werd besloten dat Het niet de bedoeling is dat de politiek zich bemoeit met het beleid van de ECB. Waarom heeft de politieke elite in de EU geen verantwoording genomen voor de gevolgen van het monetaire beleid? Onbekwaam, ondeskundig, te complex? Draghi kan er een gigantische puinhoop van maken en de politiek beperkt zich tot het langs de lijn toekijken hoe de chaos zich voltrekt? Draghi deed deze week uitspraken die niet matchen. Hij stelde dat om het monetaire beleid te doen slagen het noodzakelijk is dat de politiek van de 19 Eurolanden op initiatieven van het financieel/economische beleid: investeringen in de toekomst, dringend nodige hervormingen binnen de EU en bij de lidstaten. Draghi hamert daar bij elke gelegenheid die hij heeft op, maar de politiek is ‘doof en stom’ tegelijk. De zwakke broeders, ik noem Frankrijk, Italië en Griekenland, zouden de extreem lage rente, eigenlijk geen rente, moeten aanwenden om sociale en maatschappelijk hervormingen door te voeren, maar de realiteit is dat ze achteroverleunen en genieten van de kadootjes van de centrale bank en Brussel op afstand weten te houden (op Griekenland na dan). Maar je kunt ook Nederland en Duitsland verwijten maken dat ze onvoldoende richting geven aan het financieel/economische beleid van de eurolanden. Terug naar Draghi: als de politiek niet meewerkt zal het monetaire beleid niet tot het gewenste resultaat leiden. Die stelling deel ik het moet gaan met een duo-aanpak. Op dit moment schept Draghi een chaos, die niet meer bestuurbaar is. Dat ontkent hij ook niet als hij zegt dat het terugbuigen van het QE inkoopprogramma slechts op termijn en met hele kleine stapjes kan worden uitgevoerd. De macht van de financiële markten is kennelijk zo groot en de afhankelijkheid van de internationaal georiënteerde beleggers zo groot dat een terugkeer naar een gezond monetair beleid voor de ECB (en dus ook voor de 19 nationale centrale banken, als DNB en de Bundesbank, niet meer realiseerbaar is. Ik zou best willen zeggen dat de ECB zichzelf heeft gemanoeuvreerd in een positie van ‘aangeschoten wild’. Ze zijn zo ver doorgeschoten in het voeren van een ‘extreem’ monetair beleid dat een weg terug terug momenteel niet mogelijk is. Wat mij stoort aan het optreden van Draghi in den Haag dat hij geen heldere schets geeft over de uitweg die hij moet inslaan zonder dat dat tot een chaotische ineenstorting van het financiële staketsel leidt. Dat hij onze volksvertegenwoordigers zoet houdt met zijn halve toezegging ‘dat hij geen ongelukken verwacht’ is veelzeggend. We moeten ons realiseren dat deze man de supervisor is van een gokspel dat in onze geglobaliseerde wereld wordt gespeeld door gokkers, zich noemen beleggers, bankiers en speculanten, die dat doen met Uw en mijn spaargeld, pensioenreserves en onze koophuizen. Zijn mandaat als president van de ECB loopt pas op 1 november 2019 af. Kunnen we deze bestuurder niet met ziekteverlof naar huis sturen?

Enkele citaten: “De irritatie bij Mario Draghi was zichtbaar en in de zaal in de Tweede Kamer voelbaar, na de aanhoudende speculatie van CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt dat Draghi buiten zijn mandaat handelt met het opkoopprogramma van de Europese Centrale Bank en dat daar grote risico’s aan verbonden zijn die weleens helemaal verkeerd kunnen aflopen. Wat is ECB doet is een grote gok, want er zijn geen modellen beschikbaar die inzicht kunnen geven in de risico’s die worden gelopen. ‘De realiteit is dat het beleid 4,5 miljoen banen heeft opgeleverd, de rest is speculatie’, beet de president van de ECB Omtzigt toe toen die wilde weten welke risico’s een balans met €2500 mrd aan opgekochte obligaties oplevert voor landen als Nederland. Dit CDA-kamerlid neemt aan dat het beleid van Draghi een schade van 100 tot 200 miljard euro in de pensioensector veroorzaakt. ‘We doen genoeg om dit risico te vermijden’, vond de ECB-president die tot dan toe geduldig de vruchten van het beleid van de bank had uitgelegd aan de overwegend kritische Kamer. Draghi gaf geen onderbouwing waarom hij denkt dat alles wel goed zal aflopen. Dat is een zwakke plek in het beleid, dat wordt uitgevoerd. Zoals verwacht legden de Kamerleden voornamelijk de nadruk op de specifiek Nederlandse bezwaren tegen de effecten van zijn beleid. De pensioenfondsen hebben door de lage rente hun verplichtingen enorm zien toenemen, omdat die nu eenmaal daartegen worden verdisconteerd. Draghi was niet te beroerd om die problemen te erkennen, maar wees er wel op dat de pensioenfondsen zonder zijn beleid nog veel dieper in de problemen zouden zijn gekomen. Draghi maakt niet duidelijk waarom hij aanneemt dat de pensioenfondsen in nog zwaarder weer terecht zouden zijn gekomen als waar ze zich nu in bevinden. ‘De banen die zijn geschapen hebben ook voor meer premiebetalingen gezorgd’, aldus de Italiaan. De parlementariërs maakten het Draghi daarmee niet al te moeilijk. Het verweer van de Italiaanse bankpresident tegen de kritiek op de negatieve gevolgen van het beleid was grotendeels een herhaling van de argumentatie in eerdere discussies over het beleid. ‘De voordelen wegen op tegen de potentiële (=mogelijke) neveneffecten’, vindt Draghi. Maar hij blijft er ondanks de successen bij dat het nog te vroeg is om het opkoopprogramma te beëindigen. ‘De onderliggende inflatiedruk moet nog overtuigend stijgen. De lonen reageren nog onvoldoende’. Maar aan het einde van de sessie werd Draghi steeds ongeduldiger. Zo weigerde de president van de ECB twee keer de vraag van FvD-Kamerlid Thierry Baudet te beantwoorden over wat er eigenlijk gaat gebeuren als een land de euro verlaat. ‘De euro is onomkeerbaar en ik ga niet over zaken speculeren die niet gaan gebeuren’, was het uiteindelijke antwoord. Ook de speculatie van PVV’er Tony van Dijck, dat de ECB straks geen Nederlandse obligaties meer mag opkopen omdat het tegen een plafond aanloopt van 33% van de Nederlandse schuld, maar nog genoeg Italiaanse, kreeg een afgemeten antwoord. Wat zegt Draghi hier? Als er onvoldoende aanbod is van Nederlandse staatsleningen mag/moet DNB maar Italiaans papier kopen (daar is er kennelijk nog voldoende van voorhanden). ‘We zijn aan regels gebonden en daar houden we aan vast. Het programma zal soepel blijven lopen’. Van Dijck zette overigens al meteen de toon in de hoorzitting. ‘U mag dan een held zijn in Italië en bij banken als Goldman Sachs, hier bent U dit niet, aldus de PVV’er. Draghi kon er toen nog minzaam om lachen. Hij antwoordde dat het ‘niet mijn baan is om een held te zijn, maar om het ECB-mandaat uit te voeren. En dat is prijsstabiliteit’. Het werd een terugkerend verweer, samen met de banen en de economische groei, tegen de kritiek dat het lage rentebeleid slecht uitpakt voor Nederlandse pensioenfondsen en spaarders. Draghi’s optreden leverde al met al niet veel nieuwe inzichten op. Hij benadrukte diverse keren dat het zijn opdracht is om te zorgen voor prijsstabiliteit in de hele eurozone en dat het aan de politiek is om de andere problemen op te lossen. De Kamercommissie zal hij daarmee niet hebben overtuigd. Veelzeggend was het cadeau dat Draghi van de Kamerleden kreeg, Pieter Duisenberg overhandigde hem een kunststof tulp als een herinnering aan de tulpenmanie, waaraan begin februari 1637 een abrupt einde kwam. Het verschijnsel wordt ook wel tulpenwoede, tulpengekte, gollengekte, dwaze tulpenhandel en bollenrazernij genoemd, toen een spectaculaire prijsbubbel ontstond die uiteindelijk dramatisch knapte. Over de lessen, die wij kunnen trekken uit het ineenstorten van de windhandel in tulpen, het volgende: de tulpenmanie was een hausse in de tulpenhandel in Holland en Utrecht, die rond 1634 opkwam en waaraan begin februari 1637 een abrupt einde kwam. In de Nederlandse Gouden Eeuw bereikten de prijzen van de nieuw geïntroduceerde tulpenbollen extreme hoogten. In januari 1637 werden tulpenbollen verkocht voor meer dan tien keer het jaarsalaris van een ervaren vakman, en waren ze ongeveer evenveel waard als een Amsterdams grachtenpand. Ook werd er gespeculeerd in opties op tulpen, die op dat moment nog in de grond zaten. De tulpenmanie wordt door economen gezien als de eerste uitgebreid beschreven bubbel (speculatiegolf) in de wereldgeschiedenis. De term wordt vaak gebruikt als metafoor voor een grote financieel/economische ineenstorting. Op dinsdagavond 3 februari 1637 stortte in Haarlem de windhandel abrupt in, toen een verkoper bleef zitten met een partij pondsgoed die hij voor 1400 gulden had aangeboden. Twee dagen later werd in Alkmaar tijdens een veiling van tulpenbollen in totaal nog 90.000 gulden omgezet. De week daarop kelderden overal in Holland en Utrecht de prijzen. Er ontstond een chaotische situatie met veel onenigheid onder handelaren over de geldigheid van de afgesloten contracten. Al snel bleek dat de meeste floristen (kwekers/bloemisten) tulpen die ze niet bezaten, hadden doorverkocht aan kopers die ze niet konden betalen. Draghi is enkel aangesteld om de zwakke landen bij de EU te houden. Duitsland, Nederland, etc. draaien op voor de wanvertoning van Zuid Europese regeringen, die willens en wetens een potje gemaakt hebben van hun financieel beleid. Onder het motto: de rijkere landen houden ons wel overeind.

Afgelopen zondag hebben de Fransen gekozen voor de Macron als de volgende President. Op het eerste oog lijkt het of dat met grote meerderheid is gebeurt. Maar de cijfers tonen een ander beeld. Hij haalde een meerderheid van 66,1%, maar daarvan wordt 25% toegeschreven aan een ‘nee-stem’ voor Marine Le Pen. Resteert 40% van de uitgebrachte stemmen (31,4 miljoen). Er waren 47,6 miljoen stemgerechtigden. Daarvan is 25,44% niet naar de stembus gegaan, stemde 2,96% ongeldig en 8,51% blanco. 37% heeft dus geen dan wel een ongeldige stem uitgebracht. Resteert 63,1%, daarvan heeft Macron 41,7% behaald waarvan slechts 25% bewust op het programma van de liberale oud-bankier Macron heeft gestemd. Hij wordt komende week de 25e president van Frankrijk, die met een ambitieus programma aan de slag wil gaan, op de eerste plaats voor Frankriik, maar daarvoor heeft hij een Nieuw Europa nodig. Op 11 en 18 juni worden er verkiezingen gehouden voor een nieuwe Assemblee van 577 zetels. Zijn partij, “La République en marche”, bestaat pas een jaar en heeft nog geen enkele politieke ervaring, en nauwelijks potentiële kamerleden en een partijprogramma. Hij heeft 14 kandidaten bekend gemaakt en voor de overige 550 kiesdistricten is Macron nog op zoek naar geschikte en betrouwbare kandidaten. Het wordt allemaal wel erg kort dag. Zijn achterban bestaat hoofdzakelijk uit leden die behoren tot een nieuwe dominante klasse van stedelijke hoger opgeleiden, die optimaal profiteren van de globalisering en het neo-liberale beleid dat de EU dicteert. Dat zijn wel mensen die overal kunnen wonen en werken en die meer met gelijkgestemden over de hele wereld hebben dan met solidariteit met een grote groep ‘vergeten Fransen’ die in de periferie van Frankrijk wonen en moeite hebben bij het zoeken naar werk. Wat Macron voor ogen heeft is ondernemers weer aan te zetten te gaan investeren door lagere sociale lasten, die de arbeiders moeten gaan opbrengen. Zo iets van een ‘sigaar uit eigen doos’ presenteren. Deze week stroomden de gelukwensen binnen. Merkel was heel blij met Macron, Jean-Claude Juncker, de voorzitter van de Europese Commissie, was zelfs uitbundig. De Griekse premier Tsipras verwelkomde hem als ‘frisse lucht voor Frankrijk en voor heel Europa’. Mark Rutte reageerde enthousiast: “Dit is een duidelijke progressieve en pro-Europese keuze”. Het is nog maar zeer de vraag of hij zo opgetogen blijft. De Fransen zijn een diep verdeeld volk en het is niet duidelijk wat en hoe hij de problemen in de Franse samenleving gaat aanpakken. Slaagt Macron erin zowel de belangen van de globalisten als die van de patriotten te behartigen? De economie kwakkelt, het begrotingstekort schommelt nog altijd rond de 3%, de werkeloosheid is 10% en veel voorsteden zitten in zwaar weer door slechte sociale omstandigheden bij de Noord-Afrikaanse bevolking. Hij wil de arbeidsmarkt gaan liberaliseren en het ontslagrecht hervormen, wat zijn voorgangers ook hebben getracht, maar hij heeft daarvoor de machtige vakbonden nodig. Of hij daarvoor voldoende slagkracht krijgt vanuit de samenleving en vanuit de EU en in het bijzonder van Duitsland is nog maar de vraag. Frankrijk heeft nog steeds zijn begroting niet op orde en een te hoge staatsschuld. Hij wil af van de begrotingsdiscipline die Brussel oplegt, daarbij gesteund door Dijsselbloem (Nederland) en Staüble (Duitsland). Macron zal zijn wensen in Berlijn en Brussel op tafel leggen en als hij wil slagen heeft hij geen wisselgeld aan te bieden. Er wordt over gespeculeerd dat Merkel niet afhoudend zou zijn de Franse/Duitse as nieuw leven in te blazen, maar daarvoor heeft Macron nieuw geld nodig om in eigen huis dringende hervormingen uit te kunnen voeren. De Duitsers zouden bereid moeten zijn hun ‘dwingende eisen’ af te zwakken. Dat betekent dat de panelen kunnen gaan bewegen. Macron heeft aangekondigd dat hij ervoor is ‘ingrijpende hervormingen in de Europese Unie’ en ‘versterking van het eurozonebeleid (19 eurolanden) ten koste van de nationale soevereinitiet’. Daarbij zal een herindeling van de 27 EU-staten aan de orde komen. Denkbaar is het dat de EU wordt opgedeeld in 2 segmenten: 12 rijke landen en 15 zwakkere broeders. Er gaat dan ook een A€ en een B€ komen, met ieder een eigen monetair beleid. De Frans/Duitse as zal dan de regie in handen nemen en mogen de Benelux-landen toetreden tot de A-landen onder de condities die Merkel en Macron gaan opleggen. En of Rutte dan op zijn zetel blijft zitten, ik twijfel daarover.

Is de VS op weg een dictatuur onder de republikein Trump? Gaat hij Poetin en Erdogan achterna? Trump is vrijdag op Twitter weer eens flink tekeer gegaan tegen de Amerikaanse media, hij heeft zelfs geopperd dat het misschien beter is als het Witte Huis geen persconferenties meer geeft. Hij denkt erover na om de communicatie met de pers schriftelijk af te gaan handelen. De president is het niet eens met de kritiek op de tegenstrijdige verklaringen van zijn woordvoerders en hemzelf. Aangezien hij een “zeer active” president zou zijn, zou het niet mogelijk zijn voor zijn woordvoerders om ontwikkelingen met “perfecte nauwkeurigheid” samen te vatten. Het gaat over de vraag of dan wel in welke mate het team-Trump voor de verkiezing van 8 november 2016 contacten heeft gehad Russische autoriteiten. Verder is er de onduidelijkheid over de belastingaangiften van Donald Trump van de afgelopen tien jaar. De aangiften blijven geheim. Een ingehuurd advocatenkantoor, gespecialiseerd in Russisch-Amerikaanse betrekkingen hebben een kijkje mogen nemen in de belastingaangiften van Trump en zij zeggen dat ze geen inkomsten hebben gezien van Russische bronnen, op een enkele uitzondering na. Welke waarde kun je daaraan toekennen? Met het ontslag van FBI-directeur Comey creëert Trump een situatie die erger is dan Watergate, zo stelt de Amerikaanse schrijver en Pulitzer Prize-winnaar Tim Weiner. “We zijn het onbekende terrein binnengevaren. En het is doodeng.” Trump komt steeds meer alleen te staan en ik vraag mij af hoe lang het nog duurt dat de ‘wereld’ hem nog als wereldleider accepteert.

Over het overnamebod van de Amerikaanse verfkoning PPG op de aandelen AKZONobel. Verschijnen barbaren alleen aan de poorten van zwakke kastelen? Het lijkt er wel op”, sneerde aandeelhouder Tweedy Browne vorige week in een brief aan Akzo’s president-commissaris Antony Burgmans. Dat was de reactie van liet de investeerder dinsdag weten, in een reactie op de afwijzing door de verfproducent van ook het derde overnamevoorstel van branchegenoot PPG Industries. Met die afwijzing heeft AkzoNobel volgens Elliott erkende principes van fatsoenlijk ondernemingsbestuur ‘arrogant’ terzijde geschoven. De argumenten waarmee het bedrijf zijn besluit rechtvaardigt, zijn niet overtuigend en worden niet onderbouwd met bewijs, aldus de kritische investeerder, die zich nu wendt tot de Ondernemingskamer van het gerechtshof in Amsterdam om af te dwingen dat AkzoNobel een buitengewone aandeelhoudersvergadering bijeenroept over de positie van president-commissaris Antony Burgmans (zijn ontslag eisen). Elliott stoort zich al langer aan de opstelling van Burgmans, die tot dusver weigert in onderhandeling te gaan met PPG. Vorige maand diende de investeerder, mede namens enkele andere aandeelhouders, een verzoek in bij AkzoNobel om het ontslag van president-commissaris op de agenda te zetten van een extra bijeenkomst met de aandeelhouders. Het bedrijf ging daar niet op in. De hebzucht in een neo-liberale staatsinrichting wordt hier ten tonele gevoerd. Een aandeelhouder die slechts 4% van de uitstaande aandelen in bezit heeft (in die wereld is dat een groot belang) waarmee je een concurrent leeg kunt halen, is kennelijk tot een recht verworden. Welke schade daarmee wordt toegebracht aan de bedrijfscultuur, het personeel, de know-how die verloren gaat, de Nederlandse samenleving wordt ondergeschikt gemaakt aan de enorme winsten die aandeelhouders in de schoot geworpen krijgen. AkzoNobel kan niet zomaar een beschermingswal optuigen tegen een vijandig bod van PPG Industries. Volgens de wet moet het bedrijf daarvoor eerst serieus gesproken hebben met zijn Amerikaanse belager. Dat zei directeur Paul Koster van de Vereniging van Effectenbezitters (VEB) in het televisieprogramma Buitenhof. Wordt vervolgd.

Slotstand indices dd 12 mei 2017; week 19: AEX 534,71; BEL 20 4008,34; CAC-40 5405,42; DAX 30 12.770,41; FTSE 100 7435,39; SMI 9123,41; RTS (Rusland) 1099,75; DJIA 20896,61; NY-Nasdaq 100 5.686,81; Nikkei 225 19.883,90; Hang Seng 25.129,35; All Ords 5870,90; SSEC 3,083.513; €/$ 1,0931; goud $1227,70; dat is €36.084,82 per kilo; 3 maands Euribor -0,329% (1 weeks -0,38%, 1 mnds -0,373%), 10 jarig Nederlandse Staat 0,621%; 10 jaar VS 2,3406%. 10 jaar Duitse Staat 0,406%. Een liter diesel hier aan de pomp €1,159.

Dit bericht is geplaatst in Financieel/economisch. Bookmark de permalink.