UPDATE10072012 De Keizerin van Europa loopt op kussentjes

De gijzeling van Angela Merkel door Mario Monti op de laatste EU-top in Brussel, is hard aangekomen. Geheel onverwachts (?) werd de Duitse bondskanselier door de Italiaanse premier in de tang genomen. En dan verschijnt de Duitse president ten tonele en vraagt, in naam van de Duitse belastingbetaler, om een heldere uitleg, over wat zich in achterkamertjes heeft afgespeeld. Wellicht duidt hij op de gesprekken tussen de CDU/CSU en de SPD. Wat is er uitgeruild. Dit weekend is in Reims herdacht dat in 1962 Charles de Gaulle en Konrad Adenauer een Frans-Duitse samenwerking aangingen, die de hoeksteen moest worden van het Europa van de vrede en voorspoed. Merkel en Sarkouzy slaagden er nog in de Frans-Duitse as intact te houden. Hollande was zondag veel terughoudener. Van het instandhouden van de Frans-Duitse as wilde hij af: niks geen afspraakjes vooraf. De machtsverhoudingen in Europa zijn sinds het aantreden van Hollande ingrijpend gewijzigd. Merkel staat in Europa zo goed als alleen tegenover een front van Monti, Rayol, Hollande, van Rompuy en Lagarde. Hollande sprak duidelijk en harde woorden tegen Merkel. Merkel is op de laatste EU-top onderuit gehaald door Monti. Het front zet hoog in: Merkel is aangeschoten wild en dat zal ze merken ook. Hollande wil dat ze met geld over de brug komt, zodat de Noord-Europese landen gaan meebetalen aan de Zuid-Europese schulden, met als doel dat de Spaanse en Italiaanse rente omlaag moet. Dat noemt Hollande 'solidariteit' en als Merkel daar niet aan meewerkt stelt de Frans-Duitse vriendschap ook niets meer voor. Dit is mijn interpretatie van het drama dat zich zondag heeft afgespeeld in Reims. Er gaan harde beschuldigingen richting Merkel: zij wordt aansprakelijk gesteld voor een eventuele default van Spanje. Op dit moment, zondagavond, is er nog geen duidelijkheid over wat zich heeft afgespeeld in deze veldslag: er verschijnen twee berichten die niet met elkaar sporen. Voor een goede gang van zaken: de Spaanse regering komt woensdag naar buiten met nieuwe bezuinigingsmaatregelen, omdat de huidige situatie mogelijk onhoudbaar is. En dan komt de Spaanse krant El Pais, een kwaliteitskrant, met het bericht dat de Duitse minister van Financiën Wolfgang Schäuble van oordeel is dat Spanje op de goede weg is om uit de diepe economische crisis te komen en het vertrouwen van investeerders terug te winnen. Brussel heeft Spanje een jaar uitstel gegeven om het emu-saldo binnen de norm van 3% te brengen. We weten dat de aangeslagen Spaanse bankensector zelf nog geen beroep kan doen op Europese steun. Spanje zal daardoor aanvankelijk zelf geld moeten lenen van zijn Europese partners om bij te springen. Zodra het kan, wordt die hulp omgezet in rechtstreekse leningen aan banken door het permanente noodfonds ESM. Als de parlementen van de 17 lidstaten daarmee instemmen. Maar dat kan nog wel een jaar duren, voordat die mogelijkheid is ingericht met Europees toezicht op de banken. De extra schuldenlast voor Spanje die dat met zich meebrengt zal volgens Schäuble evenwel ,,beheersbaar'' zijn. Het effect op de staatsschuld van het Zuid-Europese land, die stijgt naar 90% bbp, is tijdelijk en moet niet worden overdreven, vindt de Duitse bewindsman. Wat is de uitspraak van Schäuble waard? Een deel van de Spaanse banken staat op instorten, de vastgoedmarkt ligt op zijn achterste, de werkeloosheid bedraagt 25% en de jeugdwerkeloosheid is zelfs 50%, het emu-saldo ligt ver boven de norm, de Spaanse aandelen liggen er aangeboden bij en de schatkist is leeg. De Europese Commissie wijst erop dat sprake is van een verslechtering van de economische situatie zonder dat Spanje daar veel aan kan doen. Madrid mag dit jaar hooguit een tekort van 6,3% hebben en volgend jaar moet het dalen tot 4,5%, om in 2014 uit te komen op 2,8%. Spanje beloofde aanvankelijk het gat dit jaar terug te dringen tot 5,3 procent. Vorig jaar was het tekort nog 8,5 procent.

Nederland kan zich vinden in het standpunt van de Europese Commissie, stelde minister Jan Kees de Jager (Financiën) maandag al. Het is wel belangrijk dat Spanje doorgaat met bezuinigen en hervormen. Het jaar uitstel mag er niet toe leiden dat Spanje minder maatregelen neemt, aldus de minister. Waar heeft Schäuble het over als hij zegt dat de financieel/economische situatie in Spanje ,,beheersbaar'' is? Wie het weet mag het zeggen. Zijn Franse collega Pierre Moscovici dringt daarentegen aan op haast met de rechtstreekse steun aan de Spaanse banken. ,,Ik denk dat dat van ons wordt verwacht'', zei hij. Als Moscovici dat zegt wijkt hij wel af van de democratische besluitvorming. Dan komen we in een dictatuur terecht. Spanje heeft steeds weer grote moeite om tegen aanvaardbare tarieven geld te lenen op de kapitaalmarkt. De rente op 10-jarig Spaans staatspapier is begin deze week weer opgelopen tot tegen de 7 procent. Een renteniveau boven de 6 procent wordt algemeen beschouwd als onhoudbaar op de lange termijn. En dan verschijnt Monti weer ten tonele op een economische conferentie in Zuid-Frankrijk. De hoge rentes op Spaans en Italiaans staatspapier zijn een reden tot zorg en vragen om een respons van de ministers van Financiën van de eurolanden. Monti waarschuwde dat die ontwikkeling de stabiliteit van de euro verder in gevaar brengt. De vraag is hoe de koers van de euro zich de komende dagen zal houden. Monti zei wel een vermoeden te hebben hoe het komt dat het vertrouwen van investeerders in de Zuid-Europese landen na een korte opleving weer weg lijkt te zakken. Hij wees met de beschuldigende vinger naar een aantal niet nader genoemde „noordelijke landen”, die volgens hem twijfel hebben gezaaid over de afspraken die eind juni zijn gemaakt over de aanpak van de eurocrisis. De Italiaanse premier sprak van „ongepaste uitlatingen”. Finland sprak zich vorige week uit tegen steunaankopen van staatspapier van zwakke eurolanden door het permanente Europese noodfonds ESM, terwijl daarover enkele dagen eerder wel overeenstemming was bereikt, dachten we. Ook Nederland is kritisch over het plan, maar wijst het niet op voorhand af. De vraag blijft in hoeverre er sprake is geweest van consensus in de besluitvorming van de Euro-top, daar er al direct verschillende interpretaties in de media verschenen.

Over de Frans-Duitse as: die is voorbij. De Duitse bondskanselier Angela Merkel heeft zaterdag beklemtoond dat Duitsland samen met Frankrijk moet handelen in de bestrijding van de gevolgen van de schuldencrisis. Frankrijk en Duitsland werken daar al aan, zei Merkel voorafgaand aan een ontmoeting met de Franse president François Hollande. Hollande heeft in een zaterdag gepubliceerd vraaggesprek echter Merkel bekritiseerd en gewaarschuwd dat hij niet samen met Duitsland de rest van Europa wil leiden. Hij wil geen Frans-Duitse 'europapolitiek' zoals die van Merkel en zijn voorganger Nicolas Sarkozy. ,,Ik weet niet of het de bedoeling was, maar soms konden landen zich buitengesloten voelen of werden ze gedwongen tot een compromis dat al door onze twee landen was uitgewerkt.'' Beide staatshoofden vierden samen zondag in het Noord-Franse Reims dat de twee naties zich 50 jaar geleden hebben verzoend en de hoeksteen vormen voor vrede, voorspoed en samenwerking in Europa. In 1962 stelden de Franse president Charles de Gaulle en de Duitse bondskanselier Konrad Adenauer samen vast dat Frans-Duitse vriendschap onmisbaar is op de weg naar een verenigd Europa. De twee staatsmannen woonden in de kathedraal van Reims een rooms-katholieke 'mis voor de vrede' bij. De kathedraal werd in de Eerste Wereldoorlog (1914-1918) als gevolg van de tweede Duitse inval in Frankrijk in minder dan 35 jaar tijd, zwaar beschadigd door Duitse beschietingen. De restauratie duurde bijna 20 jaar. Het herstel van de kathedraal werd in Reims gevierd van 8 tot 10 juli 1938. Veertien maanden later was Duitsland opnieuw in oorlog met Frankrijk. In een klein schoolgebouw in Reims gaf op 7 mei 1945 de Duitse bevelhebber generaal Jodl de Duitse troepen aan de Geallieerden over.

De ministers van Financiën van de 17 eurolanden zijn in vergadering bijeen geweest in Brussel. De genomen besluiten zijn niet transparant. Voor de aanvang van de vergadering werd vanuit Brussel al gemeld dat besloten gaat worden Spanje de toegezegde €100 mrd op korte termijn beschikbaar te stellen. Dat 'besluit' is niet overgenomen. Er is een voorgenomen besluit dat Spanje €30 mrd gaat krijgen, maar dat moet later in de week nog worden bekrachtigd in een telefonische vergadering. De PVV vraagt de leden van de commissie Financiën terug te roepen van het zomerreces om met de Jager over het voorliggende voorstel te beraadslagen. Het zou heel interessant zijn als er duidelijkheid komt over het feit dat de 17 overheden van de eurozone (in feite dus de belastingbetalers) Spaanse commerciële banken moeten gaan redden. Waarom worden de aandeelhouders daartoe niet verplicht? Wat is de relatie, het belang, tussen de belastingbetaler, de burger dus, en commerciële banken in binnen- en buitenland? Daar praat geen volksvertegenwoordiger over, laat staan stelt daar vragen over aan de minister? De tranche van die €30 mrd is een vaag verhaal. Onder welke voorwaarden gaan we meewerken aan het overeind houden van (spaar)banken die niet levensvatbaar meer zijn. En om het allemaal nog schimmiger te maken lees ik het volgende bericht over uitspraken van een vooraanstaande Duitse politicus die de rechters van het Constitutionele Hof, in Karlsruhe bijeen, waarschuwt de oprichting van het ESM niet te blokkeren gezien de financieel/economische en sociaal/maatschappelijke gevolgen die dat voor de EU kan veroorzaken. Is dat goed bedoeld dan wel chantage. De vraag namelijk die aan de orde is tijdens de behandeling van dit dossier is: is het ESM-pact in strijd met de Duitse grondwet. Dat is geen politieke en ook geen financieel/economische zaak, dat is een juridische kwestie, waarover het Hof moet oordelen. De Duitse minister van Financiën Wolfgang Schäuble heeft het Duitse Constitutionele Hof vandaag opgeroepen de oprichting van het Europese noodfonds ESM niet te blokkeren. Elke vertraging bij de oprichting van dat fonds laat de Europese crisis verder oplaaien, zei hij bij een hoorzitting van het Hof, dat moet bepalen of de Europese noodsteun in overeenstemming is met de Duitse grondwet. Schäuble waarschuwde dat elke twijfel over de grondwettelijke mogelijkheden van Duitsland om mee te doen met het fonds de crisis in Europa verergert. ,,Sommige eurolanden komen daardoor in nog grotere financiële problemen, waardoor de twijfels over de stabiliteit van de eurozone verder toenemen.'' Het ESM zou volgens de oorspronkelijke Europese plannen 1 juli al actief hebben moeten zijn. De plannen moeten echter nog in verschillende landen worden geratificeerd en kunnen zonder goedkeuring van Europa's grootste economie niet worden doorgevoerd. Het is nog niet duidelijk wanneer het hof met een uitspraak komt. Maar de tussenzet in dit krachtenspel is briljant. De Duitser Klaus Reglin, de huidige directeur van het euro-reddingsfonds EFSF, gaat leiding geven aan het Europese noodfonds ESM. Daarmee wordt de tegenspartelende Merkel buitenspel gezet. Daarmee zal Duitsland, en in het verlengde ook Nederland, met geld moeten gaan schuiven richting de Brusselse potten. Zuid-Europa is gered. 

Banken knijpen het herstel van de Britse economie af door nauwelijks krediet te verstrekken aan kleine bedrijven die dat nodig hebben om te groeien. Dat heeft de Britse minister van Handel Vince Cable gezegd tegen de publieke omroep BBC. „Onze belangrijkste banken smoren het herstel door geen zakelijke leningen beschikbaar te stellen, vooral aan kleinschalige bedrijven”, aldus Cable. Hij zei dat hij genoeg bedrijven kent die over orders niets te klagen hebben, maar die simpelweg geen lening kunnen krijgen om hun productie uit te breiden. De Britse overheid en de Bank of England kondigden vorige maand aan dat 100 miljard pond aan extra liquiditeit beschikbaar komt om de economie te stimuleren. Het is volgens Cable zaak ervoor te zorgen dat dit geld daadwerkelijk bij bedrijven terechtkomt die het nodig hebben om te investeren.

Verzekeraars doen massaal hun aandelen van de hand, omdat die te duur worden. Dat komt door de zogeheten Solvency 2-regels, die door de Europese Unie zijn ingesteld. Europese verzekeraars moeten straks voor aandelenbeleggingen meer kapitaal aanhouden op hun balans. Die beperking kunnen ze niet goed maken met een hoger rendement op aandelen. In aanloop naar de nieuwe regels, die op 1 januari 2014 ingaan, hebben verzekeraars in Europa al vele tientallen miljarden euro’s aan aandelen verkocht. Zo belegt de verzekeringstak van ING nog maar 5% in aandelen, vergeleken met ruim 7% twee jaar geleden. De verzekeringstak van Aegon is helemaal uit aandelen gestapt. Dat blijkt uit gesprekken met de vermogensbeheerders van verzekeraars. De verkoopgolf heeft verregaande gevolgen voor bedrijven die zich willen financieren met eigen vermogen. Die krijgen het volgens de verzekeraars moeilijker om op de beurs geld op te halen. ‘Onze handen jeuken om mee te doen met nieuwe kansen, zoals de beursgang van Ziggo’, zegt Alex Otto, directeur van de vermogensbeheerder van verzekeraar Delta Lloyd. ‘Maar we hebben afgezien van Ziggo, omdat het onder de nieuwe regels minder aantrekkelijk wordt in aandelen te beleggen.’ De nieuwe kapitaaleisen zijn daarmee slecht voor de economie, denken de vermogensbeheerders. ‘Dit is op de lange termijn funest voor bedrijven en de economie’, zegt Otto. ‘Bedrijven gaan geen aandelen meer uitgeven als verzekeraars die niet kopen. Voor financiering kunnen ze ook niet terecht bij banken.’ Het wordt voor verzekeraars ook duurder om leningen te verstrekken. ‘Bedrijven kunnen lastiger bij verzekeraars terecht voor langlopende leningen’, zegt Henk Eggens, Europees hoofd beleggingen Aegon Asset Management. Door de nieuwe regels kunnen verzekeraars moeilijker een goed rendement behalen dat hen in staat stelt de aan klanten toegezegde uitkeringen te verdienen. Immers, hoe meer kapitaal zij voor aandelen op hun balans moeten parkeren, hoe minder geld ze over hebben om te beleggen. Aegon belegt het verzekeringsgeld helemaal niet meer in aandelen, ook door de hogere risico’s die aandelen met zich meebrengen. Eggens verwacht niet dat daar verandering in komt. ‘We zouden op onze aandelenportefeuille een rendement van 10% tot 15% moeten maken om de hogere kapitaaleisen goed te maken. Dat zien we de komende jaren niet gebeuren.’ ‘Tussen 2008 en 2011 is het percentage aandelen van de twintig grootste Europese verzekeraars al gedaald van 11% naar 5%’, zegt Rick van de Kamp, directeur verzekeringsoplossingen van ING Investment Management. ‘Dat zal over het algemeen niet stijgen.’

De economische groei in de grootste economieën zwakt de komende maanden af. Dat zegt de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) op basis van haar index van leidende indicatoren. De OESO ziet de groei vooral in opkomende economieën verminderen. Ook in de eurozone blijft de groei de komende maanden waarschijnlijk ondergemiddeld. In de Verenigde Staten en Japan blijft de groei naar verwachting iets hoger dan het langjarig gemiddelde.

De Griekse economie krimpt dit jaar met een sterker dan verwachte 6,9 procent. De sterkere achteruitgang komt vooral doordat de bestedingen van consumenten lager uitvallen dan verwacht. Dat stelde de economische denktank IOBE. In april mikte het instituut nog op een krimp van 5 procent. IOBE, dat onder leiding stond van Yannis Stournaras voordat hij vorige week minister van Financiën werd, voorspelde ook een werkloosheidspiek van 23,6 procent later dit jaar. In april voorzag de denktank een werkloosheid van 20%. Deze grotere krimp komt voor mij niet onverwacht. Al meer dan een jaar geleden heb ik erop gewezen de straffe bezuinigingsmaatregelen en hervorming leiden tot een lagere koopkracht. Daardoor is het consumentenvertrouwen sterk gedaald en dat vertaalt zich nu in een toenemende economische krimp. Mijn laatste advies is 'zorg ervoor dat de burger weer geld in de knip krijgt' dan trekt de economie weer aan, kunnen hervormingen worden uitgevoerd en kan weer worden begonnen met het aflossen van schulden. Het lijkt zo simpel.

Het aantal mensen met betalingsachterstand op een lening is het afgelopen halfjaar gestegen van 7,4 naar 7,7%. Eind dit jaar is het waarschijnlijk verder opgelopen naar 8%. Dat zijn zo’n 720.000 personen. Dat blijkt uit cijfers van het Bureau Krediet Registratie (BKR). Deze instantie beheert gegevens over afgesloten kredieten en informeert daarover banken, hypotheekverstrekkers en andere aangesloten kredietverleners. Volgens het BKR is het probleem in werkelijkheid waarschijnlijk nog veel groter. Het bureau heeft alleen zicht op afgesloten kredietovereenkomsten. ,,We zien slechts een klein deel van de betalingsproblemen.’’ ‘Spookschulden’ zoals huurachterstanden, rood staan of belastingschulden zijn voor BKR niet zichtbaar. Zij zijn een bedreiging voor de consument, want spookschulden stapelen zich al snel ongemerkt op. Volgens onderzoek van de overheid neemt de schuldenproblematiek al jaren toe. In 2011 waren er ruim 2 miljoen huishoudens met betalingsachterstanden. Dat is 27,8 procent van het totaal. De bankensector zelf onderzoekt of een centraal systeem van vroegsignalering van ,,probleemschulden'' uitvoerbaar is. Dat heeft de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) laten weten. De kredietverleners moeten volgens de NVB rekening kunnen houden met betalingsachterstanden, zoals bij huur en energie. Dat is nu niet het geval, waardoor mensen vaak diep in de schulden raken en het ene gat met het andere moeten vullen. Met een centraal registratiesysteem kan dat worden voorkomen. ,,Daar is alle reden voor, aangezien het aantal problematische schulden sterk groeit'', aldus een zegsman van de bankenkoepel. Binnen enkele maanden is het volgens de NVB duidelijk of een dergelijk systeem kan worden doorgevoerd.

De nieuwe maximale betalingstermijn voor bedrijven in Europa, van 60 dagen, is vooral voor Zuid-Europa een zware opgave. Dat blijkt uit onderzoek van de Franse kredietverzekeraar Euler Hermes. De huidige termijnen en de economische situatie maken de opgave alleen maar zwaarder: "In Zuid-Europa moet men twee keer zo hard werken om aan de nieuwe standaard van 60 dagen te voldoen." De nieuwe richtlijn moet late betalingen voorkomen. Die zorgen immers voor onrust in het ondernemingsklimaat en verzwakking van de liquiditeitsposities. "Zeker tijdens crises, wanneer de toegang tot bankfinanciering moeilijk is", legt Johan Geeroms van Euler Hermes uit. Harmonisatie is belangrijk. Sinds de kredietcrisis in 2008 losbarste, verslechterde de 'kwaliteit van betalingen' duidelijk. Maar de nieuwe termijn brengt pijn met zich mee, met name voor Zuid-Europa. Volgens Geeroms moet onder het huidige economische gesternte door de landen twee keer zo hard gewerkt worden om aan de nieuwe betalingstermijn te voldoen. In Spanje, Italië en Portugal liggen de termijnen volgens het onderzoek tussen de 80 en 100 dagen, meer dan enkele jaren terug. "Een te snelle contractuele verlaging van de betalingstermijn kan het aantal wanbetalingen per direct doen stijgen en het industriële netwerk van deze landen verder verzwakken." Duitsland en Polen zaten over het algemeen in hun betalingstermijn al onder die 60 dagen. Na een daling van 21% in tien jaar stond de teller bij onze oosterburen in 2010 op slechts een gemiddelde 24 dagen. Ook Frankrijk en België zullen de pijn van de maatregel niet direct voelen. Zij brachten de betalingsterug al terug naar rond de nieuwe standaard. "In Nederland volgen we zo goed mogelijk de economie van Duitsland en van oudsher zijn wij strikter in de betalingstermijnen als de zuidelijke landen", zegt Geeroms over ons eigen land, die overigens niet is meegenomen in dit onderzoek. Duidelijk is dat er verschillen zijn in betalingstermijnen tussen de Europese landen. Maar ook zijn er relevante verschillen tussen bedrijfstakken. De bouwsector heeft de langste betalingstermijn, 91 dagen, gevolgd door de it-sector met 76 dagen. Bovendien moeten it-bedrijven omgaan met grote klanten die hun eigen betalingstermijn opleggen. Voor de chemiesector ziet het er beter uit, er is flinke vooruitgang geboekt na 2008 en 2009 en de betalingstermijn is teruggebracht tot 65 dagen. In de auto-industrie is, op sectorniveau gesproken, sprake van de meest korte betalingstermijn (37 dagen), nadat een georganiseerde inspanning van klanten en leveranciers hielp om die betalingstermijn te harmoniseren.

10 tot 14 banken wereldwijd zijn betrokken bij het Libor-schandaal: het manipuleren van de libor-rentetarieven. Dat is een zware zonde, die veel geld kan gaan kosten bij de banken die daaraan hebben meegewerkt. Barclays Bank heeft al $453 mln boete betaald.

De Amerikaanse kredietbeoordelaar Egan-Jones, een kleine speler in de markt van credit-agency's, heeft de kredietstatus van Nederland verlaagd van AA-min naar A. Volgens de firma is de afwaardering het gevolg van de aanhoudende schuldencrisis in Europa en de hogere lasten die Nederland daardoor moet gaan dragen. Egan-Jones constateert dat Noord-Europese landen de kosten absorberen die gemaakt worden om landen in de eurozone die in nood verkeren op te vangen. ,,Onze visie is dat hoe langer de eurocrisis aanhoudt, hoe lager de uiteindelijke terugvorderingen zijn''. Bij de internationaal vermaarde bureaus Moody's, Standard & Poor's (S&P) en Fitch geniet Nederland nog de hoogste status (AAA). Bij Moody's en Fitch zijn de verwachtingen voor Nederland stabiel, bij S&P negatief. Ook de kredietstatus van Oostenrijk ging bij Egan-Jones omlaag, van A-plus naar A. De verwachtingen van Egan-Jones voor zowel Nederland als Oostenrijk zijn negatief.

De Britse warenhuisketen Marks & Spencer heeft in het afgelopen kwartaal minder damesmode verkocht dan normaal. Dat komt door de hevigste regenval in de maanden april en juni die ooit in het Verenigd Koninkrijk werd gemeten, aldus het bedrijf. De omzet in Britse winkels die langer dan 1 jaar open zijn daalde met 2,8 procent in de 13 weken tot 30 juni. Dat is het eerste kwartaal in het gebroken boekjaar van Marks & Spencer. Het is de sterkste omzetdaling sinds het derde kwartaal van 2008/2009. De omzet uit de verkoop van zogeheten 'general merchandise', waartoe onder meer schoenen en huishoudelijke artikelen behoren, daalde met 6,8 procent. ,,Deze artikelen liepen slechter dan verwacht in een moeilijk kwartaal, maar we hebben er vertrouwen in dat we het tij kunnen keren'', aldus bestuursvoorzitter Marc Bolland.

De technische discussies over een nieuwe Europese toezichthouder op de banken beginnen meteen nadat de Europese Commissie begin september haar opzet heeft gepresenteerd. Dat maakte de Duitse minister van Financiën, Wolfgang Schäuble in Brussel bekend na beraad met zijn collega's uit de andere eurolanden. Een toezichthouder op de banken is voor onder meer Nederland een absolute voorwaarde voor eventuele directe steun aan banken uit het Europese noodfonds ESM. De Europese top van eind juni vroeg de commissie voorstellen te presenteren voor een ,,doelmatig'' toezichtmechanisme, waarbij ook de Europese Centrale Bank wordt betrokken. De discussie zal nog wel enige tijd duren, aldus minister Jan Kees de Jager (Financiën). Eind dit jaar moet het voorstel zijn behandeld.

President Mario Draghi van de Europese Centrale Bank (ECB) heeft de eurolanden opgeroepen door te gaan met de bezuinigingen, ook als die ingrepen sociale spanningen veroorzaken. Verder bezwoer de ECB-president dat de euro behouden zal blijven. Draghi hield een toespraak in het Europese Parlement. Hij gaf aan dat de eurozone de noodzakelijke stappen zal zetten om de schuldencrisis te bestrijden en de euro overeind te houden. Daarbij wordt een verdere renteverlaging niet uitgesloten, aldus Draghi. Vorige week verlaagde de ECB de rente naar het historisch lage niveau van 0,75 procent. Een eventuele nieuwe rentestap hangt af van de economische gegevens, zei Draghi. Er is al veel gebeurd, maar er moeten nog verdere stappen worden gezet met de Europese integratie om de spanningen in het eurogebied tegen te gaan. De marktomstandigheden zijn in het afgelopen halfjaar verbeterd, aldus de Italiaan. Draghi verwacht dat later dit jaar de economie van de eurozone geleidelijk zal verbeteren, maar wel in een traag tempo. Hoe betrouwbaar zijn de uitspraken die Draghi hier doet. Op de eerste plaats zijn sociale spanningen in de samenleving voor het maatschappelijke draagvlak dat bezuiningen nodig hebben om te kunnen worden doorgevoerd, een extra belasting. We hoeven maar naar Griekenland en Spanje te kijken hoe zo een proces verloopt. Op de tweede plaats is er geen enkele garantie dat een nog lagere intrest zal leiden tot oplossing van de euro-crisis. Een lagere rente kan ook leiden tot een afnemend vertrouwen in de euro, met alle gevolgen vandien. We hebben geen idee hoe de burger gaat reageren als de rente op zijn spaargeld nog verder daalt. Terwijl de fiscus nog altijd uitgaat van een fictieve rente van 4%, dat niemand maakt. Voor de belastingdienst is dat wel 'kassa'. Het consumentenvertrouwen moet omhoog en dat doel wordt niet bereikt met een lage rentevergoeding.

Een nieuwe EU-top over het ESM, nog deze maand, wordt overwogen. Aandelenborden kleuren vandaag groen, euro verder verzwakt tot $1,2255. 

Dit bericht is geplaatst in Financieel/economisch met de tags , , , . Bookmark de permalink.