UPDATE06072011

Beroering op de financiële markten over of Griekenland en Portugal nu wel of niet bankroet zijn. De credit-rating-agences zeggen van wel maar daarmee frustreren ze de aanpak van de Europese politieke leiders en de ECB. Die willen pappen en nathouden in de hoop dat met het vooruitschuiven er voor de problematiek zich op enig moment een oplossing aanbiedt. Het probleem van de Europese aanpak is dat er geen visie is die naar een oplossing leidt. Europa blijft achter de feiten aanlopen. Daarmee geven ze de regie uit handen aan de financiële markten.

Jan Kees kwam gisteren naar buiten met een wat wazig verhaal over het besluit van de credit-rating-agences dat Griekenland en in feite ook Portugal in default zijn. Jan Kees ontkende dat want hij baseert zich op de Credit event van de ISDA, de International Swaps and Derivatives Association. Dit is een een brancheorganisatie van de deelnemers in de markt voor financiële producten: over-the-counter-derivaten, met een hoofdkantoor in New York. In het geval van Griekenland gaat het om het volgende (met dank aan Mathijs Bouwman): ''Bij een credit event gaat het erom of kredietverzekeringen, oftewel Credit Default Swaps (CDS), moeten uitkeren of niet. Als de ISDA nu zegt dat de wijze waarop de Europese banken de eurozone gaan meehelpen, met het doorrollen van Griekse schulden, vrijwillig genoeg is, dan hoeven de kredietverzekeraars niet uit te keren. En dat is op dit moment de stellingname van de ISDA. Kredietverzekeringen zijn heel duur om uit te keren. Er zijn inmiddels zoveel kredietverzekeringen uitgegeven dat dit het systeem juist instabiel maakt in plaats van stabiel. Als banken moeten uitkeren kan dit hen in gevaar brengen. Het grote voordeel van niet uitkeren is dat ze niet in problemen komen.'' Daartegenover staan de kredietbeoordelaars, Moodies, S&P en Fitch, die juist stellen dat de banken niet vrijwillig deelnemen aan het reddingsplan voor Griekenland. Op het moment dat wordt verklaard dat ze dat onder druk doen, dan zijn er partijen die stellen dat het wel degelijk om een faillissement gaat van Griekenland. Er staat veel op het spel want het komt er dan op neer dat de ECB de Griekse staatsobligaties niet meer als onderpand mag gebruiken om geld te lenen aan Griekse banken, omdat de obligaties dan een te lage rating (junkbond-status) kennen. Dan is alles voor niets geweest en dan gaat Griekenland ongecontroleerd failliet.'' Er staat dus veel op het spel, maar daar gaf de Jager geen duidelijkheid over. De vraag is wat de status is van de ISDA en hoe onafhankelijk die club is? Het is een complex verhaal, dat over veel, heel veel geld gaat. Op welk moment gaat een land in default, houdt het op aan zijn financiële verplichtingen te voldoen? Dat is de hete brij waaromheen partijen (IMF, ECB, EU) trachten een uitweg te vinden.

De realiteit is dat ''een rating event nog steeds boven de markt hangt. Dat zou betekenen dat de ECB Griekse banken niet meer kan helpen, maar de ECB verzint daar wel wat op. De normen worden elke keer verschoven. Nu geldt dat er pas sprake is van een rating event als niet één, maar alle vier de kredietbeoordelaars spreken van een rating event. De ISDA bepaalt of er al dan niet moet worden betaald op Credit Default Swaps. De nood is hoog want de ECB versoepelt zijn eigen regels en blijft Grieks schuldpapier accepteren als onderpand voor leningen. Dit is het geval, ook al verklaren kredietbeoordelaars S&P en Fitch Griekenland bankroet. De ECB kijkt vanaf nu naar de beste kredietbeoordeling van een land. De ECB stopt alleen met het accepteren van Grieks staatspapier als Griekenland al vier keer failliet is verklaard. Dus als bijvoorbeeld Moody's Griekenland nog wel enigszins kredietwaardig vindt is dat genoeg voor verdere steun. De steun van ECB is cruciaal voor de Griekse economie. Alle Griekse banken zijn volledig afhankelijk van de goede wil van de Europese Centrale Bank.

Inmiddels hebben de internationale banken besloten de voorwaarden te versoepelen waaronder ze een deel van hun bestaande leningen aan Griekenland willen verlengen. Vertegenwoordigers van banken met grote belangen in Griekenland zijn vandaag in Parijs bijeen om hun bijdrage aan nieuwe financiële steun voor het noodlijdende land af te stemmen. De bankiers baseerden zich tot nu toe op een Frans voorstel voor het 'doorrollen' van leningen. De rente die daarbij aan de Grieken werd gevraagd, is volgens diverse partijen echter te hoog. In eerste instantie werd gesproken over een rente die, afhankelijk van de groei van de Griekse economie, kan oplopen tot maximaal 8 procent. Dat percentage zou nu worden verlaagd tot een niveau dat onder de huidige marktomstandigheden uitkomt op hoogstens 5,8 procent.

De Duitse bondskanselier heeft zich vandaag kritisch uitgesproken over de kredietbeoordelingsbureaus. ”Het is belangrijk dat wij ons oordeel over de kredietwaardigheid van een land niet overlaten aan de ratingbureaus alleen." Merkels afkeer van de kredietbeoordelaars zet het topoverleg van Europese banken in Parijs, waar wordt gesproken over het doorrollen van leningen aan Griekenland, op scherp. De Duitse bondskanselier zegt boven alles te vertrouwen op het oordeel van de troika van Europese commissie, de Europese Centrale Bank en het Internationaal Monetair Fonds. Dit is een paniekreactie van mevrouw Merkel. De buitenwereld luistert kennelijk in onvoldoende mate naar de Europese leiders en wat dan ………….. Aanleiding van Merkels uitspraak is de statusverlaging van Portugal door beoordelaar Moody’s naar niveau Ba2, waarmee het Zuid-Europese land tot de junkstatus is gezonken. Maandag sprak het ratingbureau Standard & Poor’s zich al uit over over een Frans plan om obligatieleningen door te rollen. S&P bestempelde dit als een selectieve wanbetaling. Na deze uitspraken kwamen de financiële aandelen op de Europese beurzen onder druk te staan. Het Franse plan behelst onder meer dat tenminste 70% van de opbrengst van de obligatieleningen die tussen nu en juni 2014 aflopen, wordt gestoken in Griekse staatsobligaties met een looptijd van 30 jaar. In ruil daarvoor moet Griekenland staatsobligaties kopen van een of meer landen die het hoogste kredietoordeel (AAA) hebben.

Samengevat worden de financiële problemen van de zwakke broeders in de eurozone groter en daardoor meer onhandelbaar. De financiële markten hebben afstand genomen van het onduidelijke beleid van de Europese leiders. Gebrek aan een heldere visie en het ontbreken van perspectief voor de zwakke broeders weegt momenteel zwaar. Het ontbreekt aan consensus bij de 17 landen van de eurozone. Finland, een van de rijkere landen, liet vandaag weten dat er geen cent meer naar Griekenland gaat als daar geen harde zekerheid tegenover wordt gesteld. Finland wil dekking in de vorm van eigendomspapieren van staatsbedrijven. De voorzitter van de eurogroep, Jean/Claude Juncker, zei dit weekend in een interview dat Griekenland moet rekenen op een forse inperking van zijn soevereiniteit vanwege de miljardenleningen die de eurolanden aan het noodlijdende land verstrekken. Nederlandse, Franse en Duitse banken hebben aangekondigd mee te willen werken aan het doorrollen van leningen aan Griekenland. Als het moet wel 30 jaar. Die uitspraken op zich zeggen nog niets, het gaat om de voorwaarden waaronder de banken bereid zijn mee te werken. Ik vrees met grote vreze dat onze politieke leiders niets anders kunnen bedenken dan dat de risico´s worden neergelegd bij de komende generatie´s en op de bordjes van de burgers (spaar- en pensioengeld foetsie).

De rente op 10/jarig Portugese staat is 11,75% en op kort papier is de rente gestegen naar 16,6%.

De schuldpositie van de VS is groter dan die van Europa. Het begrotingstekort in de VS bedraagt 11% tegen 4,4% in Europa. De staatsschuld van de VS is 99% van het bbp tegen 87% in Europa.

Tot slot dit verhaal over Jim Rogers. Hij houdt het voor mogelijk dat er een oplossing komt voor de schuldencrisis middels inflatie. Maar dat moet dan wel een hele flinke zijn. Kiezen onze machteloze regeringsleiders voor zo een oplossing?

Beursgoeroe Jim Rogers zit short in 30-jarige Amerikaanse staatsleningen. Hij overweegt ook short te gaan in 5- en 10 jaars leningen. Er is een 'gevaar dat de Fed toch doorgaat met monetaire verruiming'. Beleggers die short gaan, dat wil zeggen: verkopen terwijl ze de belegging niet bezitten, speculeren op een prijsdaling. In dit specifieke geval gaat Rogers dus uit van stijgende rente voor Amerikaans schuldpapier. Beleggers die dit doen lopen natuurlijk het risico dat de Fed verder gaat met monetaire verruiming. Rogers geeft toe dat de Fed dit zou kunnen doen. Maar ''Uiteindelijk kan de Fed er echter niet eeuwig mee blijven doorgaan, omdat ze anders zelf failliet zouden kunnen gaan.'' 'Credit Default Swaps zijn niet de oplossing'. Hij denkt niet dat CDS's een goed instrument zijn om mee te speculeren, omdat de VS waarschijnlijk niet failliet zullen gaan. Eerder ziet hij dat de VS zich uit de schuldencrisis bevrijden via inflatie.

De schuld van lokale Chinese overheden ligt 3,5 biljoen yuan, of $540 miljard, hoger dan accountants hadden geschat. Dat kan banken met veel grotere verliezen opzadelen, hetgeen hun ratings in gevaar kan brengen. Dat zegt kredietbeoordelaar Moody's. Chinese accountants schatten eerder de schulden van lokale overheden in China op 10,7 biljoen yuan, oftewel $1650 miljard. Moody's zegt nu meer potentiële leningen te hebben gevonden na correcties voor fouten in de cijfers die door de verschillende Chinese autoriteiten zijn verstrekt. De totale schuld zou daarmee dus op $2190 miljard, oftewel bijna $2,2 biljoen uitkomen. De potentiële schaal aan problemen van Chinese banken kan dichterbij het scenario voor stresstest liggen dan bij het basisscenario. Daaruit voortvloeiend kan het aandeel van Chinese leningen waarop geen rente wordt betaald of waarop niet meer wordt afgelost op 8-12% van het totaal liggen. Dat komt in de buurt van de 10-18% in het scenario van een stresstest, tegen 5-8% in het basisscenario. Tenzij China met een duidelijk masterplan komt, kan de outlook voor Chinese banken negatief worden, aldus Moody's.

Dit bericht is geplaatst in Financieel/economisch met de tags , , , . Bookmark de permalink.