UPDATE03032012/104

Er ligt een hele stapel data die ik zou kunnen gebruiken om daarmee te laten zien dat er nog onrust in de markt zit die de crisis nog alle kanten uit kan sturen. Ik ga die data slechts heel gedeeltelijk gebruiken omdat veel berichten een herhaling van zetten zou zijn. Op hoofdlijnen beperk ik mij dit weekend tot het gisteren door 25 van de 27 regeringsleiders getekende verdrag over de uitvoering van de noodzakelijke begrotingsdiscipline binnen de EU.

Ik begin deze keer met een inkoppertje. Het oorlogsleed dat de Duitsers in de WOII in Griekenland hebben aangericht is jarenlang genegeerd: door de Griekse regeringen, door de internationale gemeenschap en door de Duitsers in het bijzonder, schrijft Trouw vanmorgen. De Grieken hebben het nazi-tijdperk nog niet afgesloten. De conservatieve Griekse media tonen, zonder enige gene, Merkel in een nazi-uniform. Duitsers worden afgebeeld in Gestapo-uniformen. De rechtse partij LAOS zet Merkel neer als een dictator die vanuit haar ivoren toren in Berlijn Europa bestuurd, samen met ons land en de Finnen als haar 'getrouwen'. Het aangekondigde offensief vanuit Berlijn om het anti-Duitse sentiment in Griekenland weg te poetsen, is tot mislukking gedoemd. Er wordt nu nog, of anders gezegd nu weer, over gediscussieerd. De nazi's hebben in de oorlog meer dan 100 dorpen uitgemoord, incl vrouwen en kinderen. Grondstoffen gingen naar Duitsland zonder dat daar ooit voor is betaald. Geen cent aan herstelbetalingen hebben de Duitsers betaald en dat doet pijn, juist nu onder aanvoering van de Duitse bondskanselier Griekenland wordt leeggeroofd door de trojka. In 1948, toen Duitsland de DM invoerde, werden alle schulden van de opgelegde herstelbetalingen van WOI aan de Duitsers kwijtgescholden. Dat werd gedaan om Duitsland de kans te bieden de herbouw van het land aan te vangen. Albrecht Ritschl, economisch historicus aan de London School of Economis, zegt erover: 'laat de Grieken de drachme herinvoeren en scheldt ze alle schulden in euro's kwijt'. Daar moet de Jager dit weekend maar eens over nadenken.

Wij hebben een premier die zozeer van zijn eigen kunnen is overtuigd dat hij zichzelf profileert als een minister-president, die zijn zaakjes goed op orde heeft. Hij is goed van de tongriem gesneden, reageert ad hoc en schuwt het debat niet. Woensdagavond in de 2e Kamer probeerde hij de Kamerleden in te peperen dat hij toch echt de man is die de touwtjes in handen heeft. Ik heb het nooit eerder meegemaakt maar Drs Arie Slob, fractievoorzitter van de ChristenUnie liep naar de interruptiemicrofoon en maakte duidelijk dat het beeld dat de premier zo graag van zichzelf geeft gehuld is in nevelen. Hij noemde een aantal dossiers op die gewoon slecht zijn geregeld, waarvoor hij de premier verantwoordelijk hield. Toen Rutte het woord kreeg bleef het 'even' stil. Hij zocht naar woorden, die hij niet vond. Hij was duidelijk uit het veld geslagen. Als ik dan een dag later voor het journaal van 6 uur naar de TV kijk zie ik 'zendtijd voor politieke partijen, die dag van de VVD. Hoogopgeleide jongeren die Rutte ophemelen, hij is onze keizer, hij is onze Heer …. hem willen wij aanbidden. Eng gewoon, eng retoriek. Ik heb me er aan geergerd. Je moet maar hopen dat dat ingehuurde en betaalde acteurs en actrices zijn en geen 'echte' VVD-leden. Mark Rutte wordt een van de allerslechtste premiers van ons land na WOII. Een man die geen benul heeft van de gevolgen in de samenleving van het door hem gevoerde beleid. Veel van wat na de 2e Wereldoorlog is opgebouwd wordt rucksigtlos bij het oud vuil gedumpt. Maar wat komt er voor in de plaats: niets, een samenleving die leeggehaald wordt. Om dan nog maar niet te spreken over alle ellende die hij over dit land afroept in Brussel. Hij is een politicus die zijn dossiers niet kent. Hij weet echt niet waar hij mee bezig is. Deze man is in staat enorme rampen te veroorzaken met zijn neo-liberale beleid. De vraag is: waar staan Rutte en de Jager voor? Ze staan voor Jan Lul in Brussel. Meer dan een jaar hebben ze geijverd om de strengste begrotingsdiscipline aan de 25 Europese landen die op 2 maart 2012 het nieuwe verdrag hebben ondertekend. De eisen konden voor de Jager niet hoog genoeg zijn om de zwakke broeders weer in het gareel te krijgen. Hij zei na de ondertekening van het verdrag dat het wat hem betreft allemaal nog wel wat strenger had gemogen. De vraag was nooit of die opgelegde/afgedwongen eisen konden worden opgebracht door de bevolking en of het nieuwe regime zou leiden tot een nieuwe economie en een gezond financieel plaatje. Niets van dat alles. En dan krijgt Spanje een nieuwe regering en die zegt dat de gemaakte afspraken met de oude regering niet kunnen worden uitgevoerd. En de Spanjaarden hebben gelijk. Als in het land 22,9% werkeloos is en bijna 50% van de jongeren dan is het 'suïcide' om nieuwe bezuinigingen door te drukken. Toch zegt Olli Rehn 'nee' tegen de Spanjaarden want …………….. het tekort op de begroting voor dit jaar is 4,4% (momenteel nog 8,51%). Maar de Spaanse premier zet door en gaat de aangescherpte begrotingsregels negeren. Het probleem voor Brussel is dat dispensatie aan één land direct zal leiden tot meerdere verzoeken en weg is de begrotingsdiscipline en staat Merkel met lege handen. In Frankrijk komen er binnen 2 maanden nieuwe presidentsverkiezingen en Sarkouzy staat slecht in de peilingen. De gedoodverfde kandidaat Hollande heeft al aangekondigd dat als hij wint: het begrotingsverdrag wordt opengebroken. Merkel wacht 'met angst en beven' de uitslag af. Hier en daar in Europa is er wel sprake van leedvermaak nu Nederland op basis van voorlopige CPB-cijfers in één jaar tussen de €9 en 16 mrd extra moet gaan bezuinigen. Le Figaro schrijft dat 'het beste jongetje van de klas' nu ook zelf moet bezuinigen. Een ware jobstijding schrijft de Duitse pers over de krimpende economie in Nederland. En dat uitgerekend voor een land dat zo nadrukkelijk de bezuinigingstrommel heeft geroerd. De Sud-deutsche komt met de kop “Eurocrisis bereikt Nederland”. De krant voorziet een regeringscrisis in het verschiet liggen. “Nederland zal door de zure bezuinigingsappel moeten bijten, wil het zijn geloofwaardigheid in Europa niet verliezen.” De Standaard spreekt over “Lakmoesproef voor Rutte”. Hoogmoed komt voor de val, zullen veel Grieken, Spanjaarden en Portugezen denken, die zich blauw geërgerd hebben aan het vermanende toontje van Jan Kees de Jager. Terwijl hij rondbazuinde dat de 'knoflooklanden' slechte boekhouders waren, bleek dat ook de Nederlandse begroting ontspoorde. Hoe is de stand van zaken in Europa wat betreft de emu-regels? 23 van de 27 lidstaten zitten met een te hoog begrotingstekort. De vraag is niet hoe daar mee om te gaan, maar moet tijdelijk de norm niet worden aangepast aan de huidige situatie? De ham-vraag is hoe de credit-agency's daarop gaan reageren. Een aantasting van onze AAA-rating kan snel veel geld gaan kosten aan hogere rentetarieven. Denk in miljarden euro's per jaar.

Herman van Rompuy, president van de Europese Raad, heeft Nederland gemaand om zich aan de Europese begrotingsregels te houden. Als dat niet gebeurt zal een afstraffing volgen van de financiële markten. Dat zei Van Rompuy op een persconferentie na afloop van het rondetafelgesprek met alle 27 lidstaten. De Europese president reageerde op een vraag over de slechte cijfers uit Nederland en Spanje. Gisteren maakte het CPB bekend dat het emu-saldo in 2013 4,5% zal bedragen. Deze week werd bekend dat het Spaanse begrotingstekort voor 2011 niet op 6% uitkwam, maar op 8,5%. De Spaanse premier Mariano Rajoy waarschuwde dat het Spaanse begrotingstekort voor dit jaar hoger kan uitvallen dan de beoogde 4,4 procent. Van Romuy benadrukte dat Spanje met zijn hoge werkloosheid niet te vergelijken is met landen in het noorden van Europa, zoals Nederland. Ook betoogde Van Rompuy dat de EU niet voor de lol hamert op bezuinigingen en het terugbrengen van de schuld. “Door deze maatregelen wordt de economische groei en de werkgelegenheid gestimuleerd. Voor de korte termijn zorgen de maatregelen bovendien voor vertrouwen op de financiële markten.” Hervormingen en economische groei zijn volgens de Belg twee kanten van dezelfde medaille. Landen moet echter niet zomaar snijden, er moet slim gehandeld worden. Onderzoek en ontwikkeling, innovatie, energie en onderwijs moeten buiten schot blijven. “We moeten een duidelijke plan voor groei uitvoeren.” De Nederlandse coalitiepartners speculeren na de bekendmaking van de CPB-cijfers, al op het loslaten van de Europese norm van een maximaal begrotingstekort van 3,0 procent. In een reactie aan de Brusselse nieuwssite Euobserver liet een woordvoerder al weten dat de Europese Commissie erop vertrouwt dat Nederland zich houdt aan de gemaakte afspraken. Den Haag heeft er zelf altijd op gehamerd dat alle eurolanden zich strikt aan de begrotingsregels houden, aldus de woordvoerder.

Nederland moet en zal zich gewoon houden aan de Europese begrotingsregels. Dat is ,,een absolute vereiste’’, zei minister Jan Kees de Jager (Financiën) na het EU-beraad. Hij zei er wel bij dat de regels niet voorschrijven dat een land ,,onder alle omstandigheden’' in een bepaald jaar aan een bepaald percentage moet voldoen. Brussel eist dat Nederland het begrotingstekort volgend jaar op maximaal 3 procent heeft gebracht. Er is voor de Commissie altijd enige ruimte, om af te wijken, maar die zal erg beperkt zijn, verwacht de CDA-minister. Maar uiteindelijk is het aan de Europese Commissie om te beoordelen of de regels gehandhaafd zijn, zei De Jager. Hij zei ook dat Nederland altijd sterk getamboereerd heeft op strenge regels. ,,Ik ga niet bedelen voor clementie in Brussel'', zei De Jager. ,,Ik heb er absoluut geen spijt van dat wij een hele strenge lijn hebben gevolgd op het gebied van begrotingsdiscipline.''

Hogere lasten en lagere uitkeringen. Dat zijn de meest waarschijnlijke uitkomsten van de nieuwe bezuinigingsronde die het kabinet wil doorvoeren. Daar wordt de economie niet beter van, is de waarschuwing. ,,Er zit een gat tussen wat politiek haalbaar is en wat goed is voor de economie'', stelt Harry Garretsen, hoogleraar economie van de Rijksuniversiteit Groningen. ,,Bezuinigingen moeten hervormingen zijn, die ervoor zorgen dat de economie sterker kan groeien. Maar de verleiding is groot om met de kaasschaaf te zoeken naar opbrengsten op korte termijn. Dat helpt ons van de regen in de drup, de recessie wordt zo alleen maar dieper.'' Ondervraagde economen voorzien ook een verhoging van de btw, bevriezing van de ambtenarensalarissen en sociale uitkeringen en minder geld voor ontwikkelingssamenwerking. ,,Dat zijn de makkelijke brokken'', zegt hoogleraar openbare financiën Harrie Verbon (Tilburg). ,,Zo ging het kabinet ook bij de vorige bezuinigingen te werk: er wordt van alles bij elkaar geschraapt.'' Echt grote hervormingen mogen volgens de geraadpleegde economen niet worden verwacht. ,,Het zal boekhoudkundig allemaal wel wat opleveren, maar de economie schiet er niets mee op'', aldus Garretsen. Volgens hem zijn echte hervormingen van de huizenmarkt en de zorg nodig en moet er worden gewerkt aan een duurzamere economie. ,,Maar daar is leiderschap voor nodig, die keuzes zijn op korte termijn niet populair.'' Verbon ziet echter wel wat mogelijkheden op de huizenmarkt in de komende weken. ,,Het huurwaardeforfait kan worden verhoogd. Dat is een slinkse manier om de aftrek van hypotheekrente te beperken.'' Zijn collega Frank den Butter (Vrije Universiteit) sluit niet uit dat ,,koehandel'' tussen VVD en PVV enerzijds en het CDA aan de andere kant kan leiden tot afspraken over de hypotheekrenteaftrek. De beoogde opbrengst van 9 miljard euro zullen de politici niet halen, voorspelt hij. ,,Ik verwacht een opbrengst van 5 tot 7 miljard euro, waardoor het doel van een tekort van 3 procent volgend jaar niet wordt gehaald. Maar ik denk niet dat Brussel daarover zal piepen.'' Volgens Verbon zit Europa toch al op het verkeerde spoor door te hameren op de grens van 3 procent voor alle overheidstekorten. ,,De Nederlandse financiën zijn onder controle, bezuinigingen maken de situatie alleen maar slechter. Europa/Merkel moet inzien dat het geen oplossing is om alle Europese landen tegelijk te laten snijden.''

DNB waarschuwt dat als Nederland zelf geen actie onderneemt, de financiële markten maatregelen zullen afdwingen door hogere rentes te vragen op Nederlandse staatsleningen.

DNB ziet de oplopende staatsschuld als een onbetaalde rekening van de schuldencrisis die niet langer kan worden doorgeschoven. Zonder nieuw beleid loopt de schuld volgens de centrale bank op tot ruim 90 procent van het bruto binnenlands product (bbp).

De Nederlandsche Bank geeft daar 8 redenen voor op:

1 De schuldencrisis kan niet ongelimiteerd met nieuwe schulden worden bestreden. Doordat de overheid het begrotingstekort heeft laten oplopen, zijn de reële effecten van de schuldencrisis vooralsnog vrij beperkt gebleven voor de Nederlandse economie. De keerzijde is dat er nu een onbetaalde rekening ligt, die niet langer naar de toekomst kan worden doorgeschoven. Sinds het uitbreken van de crisis in 2007 is de Nederlandse overheidsschuld met 20% bbp toegenomen en bedraagt deze nu 65% bbp. Volgens de concept-CEP-raming zal de overheidsschuld in 2015 verder zijn toegenomen tot 75% bbp indien het beleid ongewijzigd blijft. Deze ontwikkeling moet worden gekeerd.

2 Groei helpt, maar is niet genoeg om van de hoge overheidsschuld af te komen. De perspectieven voor toekomstige economische groei zijn niet heel florissant. In de eerste tien jaar na een financiële crisis ligt de economische groei lager dan ervoor (stelling van Reinhart en Rogoff, 2009). Bovendien zal de vergrijzing de potentiële groei drukken doordat het arbeidsaanbod minder groeit en vanaf 2020 zelfs krimpt (stelde het CPB, 2009). Dit draagt bij aan een negatieve schulddynamiek. Louter ter bepaling van de gedachten: zelfs bij een potentiële groei van 1,5% per jaar, een jaarlijkse inflatie van 2% en een jaarlijks tekort van 3% bbp zal de overheidsschuld convergeren naar bijna 90% bbp, wat voor Nederland ongekend hoog zou zijn.

3 Structurele hervormingen zijn noodzakelijk om het groeivermogen van de economie te versterken, maar vormen geen volwaardig alternatief voor tekortreductie. De povere groeivooruitzichten onderstrepen de noodzaak het groeivermogen van de Nederlandse economie door structurele hervormingen te vergroten. Tegelijkertijd mogen daarvan voor de overheidsfinanciën op korte termijn geen spectaculaire effecten worden verwacht. Om de ongunstige schulddynamiek te doorbreken, is het dan ook onvermijdelijk het begrotingstekort terug te dringen met ombuigingen.

4 Tekortreductie kost tijdelijk groei, maar dit effect is voor Nederland relatief klein. Op korte termijn zal terugdringen van het overheidstekort de economische groei onmiskenbaar drukken. Hoewel in de literatuur weinig overeenstemming bestaat over de omvang van dit effect, zijn er aanwijzingen dat het voor Nederland relatief klein is. In een kleine open economie lekt immers een groot deel van bezuinigingen weg naar het buitenland via de importen (stelling van de OESO, 2012). Merk daarbij op dat zelfs als het tekort tot 3% bbp wordt teruggebracht, de Nederlandse overheid nog steeds een budgettaire impuls van ruim 18 miljard euro aan de Nederlandse economie geeft. Bovendien gaat van het zeer ruime monetaire beleid van de ECB al een omvangrijke impuls op de conjunctuur uit.

5 Het consumentenvertrouwen is gebaat bij budgettaire consolidatie. Het vertrouwen van de Nederlandse consument is momenteel erg laag, wat de consumptie negatief beïnvloedt. Een verdere ontsporing van de overheidsfinanciën draagt niet bij aan herstel van dit vertrouwen. Integendeel, uit onderzoek blijkt dat tekortreductie positieve vertrouwenseffecten kan genereren, die daarmee deels compenseren voor de negatieve bestedingseffecten. Een dergelijk vertrouwenseffect treedt vooral op in landen met een hoge schuldquote.

6 Het overtreden van begrotingregels is geen oplossing. Enkele landen in het zuiden van de eurozone zijn in de problemen gekomen doordat de Europese begrotingsregels onvoldoende werden nageleefd. Nederland moet nu niet dezelfde fout maken en de Europese en eigen begrotingsregels naleven.

7 Financiële markten volgen Nederland met argusogen. De Nederlandse overheid betaalt momenteel een gemiddelde rente van ongeveer 3% over de uitstaande overheidsschuld, wat zowel historisch als internationaal gezien erg laag is. Ten opzichte van andere landen in de eurozone met een AAA-status, presteert Nederland de afgelopen tijd echter matig: het begrotingstekort is hoog, de concurrentiepositie (afgemeten aan loonkosten per eenheid product) is verslechterd, de economische groei blijft achter en qua hypotheekschuld loopt Nederland ver uit te pas. Nederland heeft daarbij sinds 2009 een primair begrotingtekort (i.e. exclusief rentelasten) van 3% bbp, waar Duitsland en Finland sinds vorig jaar weer een primair begrotingsoverschot kennen. Als Nederland zijn overheidsfinanciën nu niet op orde brengt, ontstaat het risico dat financiële markten dit gaan afdwingen door een hogere rente, net als elders in de eurozone al is gebeurd. Dit zou de schulddynamiek verder verslechteren en bovendien het Nederlandse bedrijfsleven met hogere financieringskosten opzadelen.

8 Budgettaire gevoeligheid en omvangrijke garanties nopen tot lage overheidsschuld. De Nederlandse overheidsfinanciën zijn erg gevoelig voor schommelingen in de Nederlandse conjunctuur (stelling van Schilperoort en Wierts, 2010). Dit betekent dat de overheidsfinanciën in korte tijd zeer snel kunnen verslechteren. Bovendien heeft de Nederlandse staat voor bijna 80% bbp aan garanties afgegeven, onder andere aan het Waarborgfonds Eigen Woning, het Waarborgfonds Sociale Woningbouw en het EFSF. Indien deze garanties worden ingeroepen, zal dat tot een stijging van de schuldquote leiden (Ministerie van Financiën, 2011). Ook daarom kan sanering van de overheidsfinanciën geen uitstel meer velen.

Europa mag Griekenland niet verliezen. Dit heeft de baas van de Europese Investeringsbank (EIB), Werner Hoyer, gezegd. „Als we Griekenland verliezen, zal de Europese integratie decennia terugvallen. We kunnen en mogen hen (de Grieken) niet kwijtraken!“ Het vertrouwen van kredietbeoordelaar Moody's in Griekenland is verder weggezakt. De status van het land is verlaagd van Ca naar C, het allerlaagste niveau dat Moody's kent. Een vooruitzicht gaf het bedrijf niet. Reden voor de verlaging van de kredietstatus is de schuldenverlichting van 107 miljard euro. Het Griekse parlement stemde daar vorige week mee in. Volgens Moody's betekent het programma ,,verwachte verliezen voor beleggers van meer dan 70 procent''. Dat leidt tot onrust, met als gevolg dat Griekenland in gebreke blijft, aldus de beoordelaar.

Een op de vijf mensen met een uitkering zal de verandering van de Wet werk en bijstand voelen in de portemonnee. Dat komt neer op 60.000 mensen in het hele land. Afgelopen maanden hebben gemeenten onderzocht hoeveel mensen met uitkering een deel van hun inkomen zullen verliezen door de wijziging. Wethouders van deze steden maken zich zorgen en gaan in gesprek met staatssecretaris Paul de Krom van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Ze hopen hulpbehoevende gezinnen financieel te kunnen blijven ondersteunen. De aanpassing gaat in op 1 juli en werd eerder tegengehouden door automatiseringsproblemen. De nieuwe wet scherpt het recht op bijstand aan. Zo moeten jongeren eerst vier weken op zoek naar werk of opleiding, voordat ze een uitkering kunnen aanvragen. Ook komt er een gezinsuitkering (in plaats van individuele uitkeringen), waarbij inkomsten van inwonende kinderen worden meegeteld.

Gidsland Nederland lijkt zichzelf in de vingers te hebben gesneden. De andere EU-lidstaten en de Europese Commissie geven het voormalig ’braafste jongetje uit de klas’ geen enkele speelruimte, nu het begrotingstekort van ons land met 4,5% ruim boven de toegestane 3% uitkomt. „We hebben net een pact getekend voor een strenger begrotingsbeleid en dat moeten ze naleven. We gaan niet al van tevoren zeggen dat landen die een stuk boven de 3% zitten meteen al minder hoeven te bezuinigen. Dat zou slecht zijn voor de geloofwaardigheid”, waarschuwde bondskanselier Merkel. De Duitse is niet bereid Nederland en Spanje, beide landen met een tekort ruim boven de 3%, op voorhand ruimte te geven om minder te bezuinigen. „We wachten eerst af wat voor een begroting deze landen uiteindelijk indienen en wat de Europese Commissie er van vindt.” Volgens haar vormen de nieuwe strenge begrotingsregels de enige weg om uit de Europese schuldencrisis te komen. „We moeten de afspraken nu in praktijk gaan brengen, wat dat betreft zijn de komende twee jaar even belangrijk als de afgelopen twee jaar, waarin we de crisis langzaam onder controle hebben gekregen. Maar de tijd voor het ’sein veilig’ is er nog niet, Europa moet nog veel doen om weer op een aanvaardbaar groeipad te komen”, aldus Merkel na afloop van de EU-top in Brussel.

De detailhandelsverkopen in Duitsland zijn in januari met 1,6% gedaald ten opzichte van een maand eerder. Het cijfer voor december werd opwaarts herzien naar een groei van 0,1%, waar eerder een afname van 1,4 procent werd gerapporteerd. Vergeleken met een jaar geleden stegen de detailhandelsverkopen in januari met 1,6%.

Europese banken hebben donderdag een recordbedrag ondergebracht op hun deposito's bij de Europese Centrale Bank (ECB). Donderdag parkeerden de banken aan het einde van de handelsdag 776,9 miljard euro op hun ECB-deposito's. Het eerdere record stond op ruim 528 miljard euro. Woensdag werd ruim 475 miljard euro bij de centrale bank ondergebracht. De hoge deposito's zijn een signaal dat banken elkaar onderling nog altijd niet erg vertrouwen. Banken brengen hun overtollige middelen liever onder in de veilige haven van de ECB, in plaats van ze tegen een hogere rente onderling uit te lenen. De enorme toename van de deposito's hangt ook samen met de nieuwe langlopende kredieten die de ECB deze week heeft verstrekt aan 800 Europese banken.
De producentenprijzen in de industrie van de eurozone zijn in januari met 0,7 procent gestegen in vergelijking met de maand daarvoor. Op jaarbasis was er sprake van een stijging met 3,7 procent. In december vielen de producentenprijzen juist met 0,2 procent ten opzichte van november. Voor de gehele Europese Unie stegen de producentenprijzen op maandbasis eveneens met 0,7 procent en in vergelijking met januari 2011 was er sprake van een stijging met 4,4 procent.

Beleggers worden gewaarschuwd. Het kopen van aandelen in koffiebrander DE International, bekend van Douwe Egberts, is een vat vol risico’s. Daar wijst het bedrijf op in zijn prospectus, dat is gedeponeerd bij de Amerikaanse toezichthouder SEC. Belangrijkste risicofactor lijkt het huidige onzekere economische klimaat. Veel landen, waar de producten van de koffiegigant worden verkocht, zijn getroffen door een teruglopende economie. Het bedrijf houdt er daarom rekening mee dat consumenten vaker naar huismerken grijpen dan naar A-merken. Het zal het bedrijf marktaandeel kosten. Dat kan ertoe leiden dat ook Douwe Egberts naar het prijswapen grijpt. „Dit kan leiden tot toenemende druk op de verkoopprijzen van onze producten”, waarschuwt het bedrijf. Daarnaast wordt er op de enorme prijsschommelingen van de grondstoffen gewezen, al is het maar omdat oogsten mislukken. Maar ook door de toenemende speculatiedrift. Sara Lee werd afgelopen jaar al geconfronteerd met erg beweeglijke prijzen voor koffiebonen en verwacht dat die zogeheten prijsvolatiliteit voorlopig aanhoudt.

Ondanks dat de schuldencrisis in de eurozone in kalmer vaarwater is gekomen, moet meer gedaan worden om de markten te overtuigen. Dat zegt Athanasios Orphanides, lid is van de raad van bestuur van de Europese Centrale Bank. „We hebben een zeer aanzienlijke verbetering gezien, als je kijkt naar waar we waren in november en waar we nu in termen van risico's zijn voor bijvoorbeeld landen als Frankrijk, België, Italië en Spanje”, zegt Orphanides. „We moeten ons echter realiseren dat we het probleem nog niet hebben opgelost, omdat het risico nog steeds veel groter is dan twee jaar geleden.” Hij zei dat een beslissend moment voor de eurozone was toen de leiders van Europa afstapten van het idee van een opgelegde afwaardering door de particuliere sector als een middel om de schuldencrisis te hanteren. Orphanides, gouverneur van de centrale bank van Cyprus, heeft vaak betoogd dat zo'n afwaardering van de Griekse staatsobligaties besmetting zou veroorzaken in de hele eurozone. Ook noemde hij handhaving van meer financiële discipline op de landen binnen de eurozone een belangrijke stap voorwaarts in het opbouwen van een mechanisme om toekomstige crises te bestrijden

Slotwoord. Het kabinet Rutte-1 staat voor een aantal grote problemen die opgelost moeten worden om te voldoen aan de begrotingseisen die door de EU zijn opgelegd. Onze premier en Minister van Financiën hebben het laatste halfjaar, bij herhaling aangedrongen dat die emu-normen niet zwaar genoeg konden worden opgelegd. De 'zondaars' konden niet zwaar genoeg worden aangepakt. Ze zouden voor hun gebrek aan begrotingsdiscipline zwaar moeten worden beboet. Nu afgelopen vrijdag het verdrag is getekend blijkt dat Nederland in een vlees heeft gesneden. Wij zijn namelijk ook één van die vermaledijde landen, die financieel/economisch orde op zaken moeten stellen. Ook ons huishoudboekje van de overheid is niet op orde. Wij bezuinigen €18 mrd maar de staatsschuld blijft stijgen van 65% van het bbp naar 75% in 2015. Erger nog: DNB waarschuwt het kabinet dat als gevolg van een “ negatieve schulddynamiek……….zelfs bij een potentiële groei van 1,5% per jaar, een jaarlijkse inflatie van 2% en een jaarlijks tekort van 3% van het bbp de overheidsschuld zal convergeren naar bijna 80% bbp”. Daarbij komt dat de overheid ook nog garanties heeft afgegeven aan instellingen (zie onder ad8 van de DNB-adviezen) waarvan niet duidelijk is of hierbij nog moeten worden opgeteld de exportgaranties van de Nederlandse Kredietverzekerings Maatschappij. Alles bijeen is dat geen positief toekomstbeeld. Daar zijn zware hervormingen voor nodig om het tij te keren. Ik heb het vertrouwen niet dat Rutte/de Jager dit proces kunnen vormgeven. Er moet een frisse wind gaan waaien in de politiek. Niet alleen de Jager en Rutte zijn daarvoor incompetent: heel politiek den Haag moet op de schop. Gaat de politiek door met de euro's met alle risico's vandien of wordt toch weer gekozen voor terugkeer naar de gulden. De enige mogelijkheid om uit de slangenkuil te komen, die muntunie heet, is uitstappen, maar alleen als Duitsland en Finland meegaan. Ik zou tegen de Jager willen zeggen: hou de eer aan jezelf en tegen de premier 'ga je gedragen als een minister-president voor het hele Nederlandse volk dan wel breng een bezoek aan de Koningin'. Het kan namelijk niet langer worden getolereerd dat Rutte zich gedraagt als een lobbyist voor de rijken en de potentiële rijken (de hoog opgeleiden), die 25% van het kiezersvolk uitmaken en de rekening van zijn 'eenzijdig' beleid laat betalen door de andere 75%. Dat zijn niet alleen de bijstandsmoeders, de gehandicapten, de daklozen, de mensen die door voedselbanken in het leven moeten worden gehouden en de kinderen die 's morgens naar school gaan omdat de ouders geen ontbijt meer klaarmaken , wegens gebrek aan geld. Het gevoerde neo-liberale beleid dat wordt gevoerd door de VVD, het CDA en gedoogd door de PVV met incidentele steun van de PvdA is a-sociaal. Rutte ontkent dat niet maar zo gemakkelijk mag hij daar niet mee wegkomen. Ik ben een groot voorstander van hervormingen, die nu worden ingezet en die efficiënt en geld opleveren. Maar geen nieuwe bezuinigingen en al helemaal niet die worden uitgevoerd met de kaasschaaf methode. Henk Kamp, ook zo'n zwakke minister, accepteert een verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd naar 66 jaar in te gaan in 2020. Twee kabinetten verder dus moet dat worden doorgevoerd. En daarvoor slaan ze zich op de borst. Diep in mijn hart zeg ik 'stop ermee'. Dit land heeft nu recht op een kabinet van Nationale Eenheid. De politiek heeft er een ratjetoe van gemaakt en moet een stapje terug doen. Op deze manier kan Nederland niet worden geregeerd.

Slotstand indices 3 maart 2012: AEX 327,85; BEL 20 2295,91; CAC 40 3501,17; DAX 30 6921,37; FTSE 100 5911,13; SMI 6149,37; DJIA 12.977,57 ; Nasdaq 100 2641,58; Nikkei 9.777,03; Hang Seng 21562,26; All Ords 4364,10; € $1,3201, goud $1711,00. 

Dit bericht is geplaatst in Financieel/economisch met de tags , , , , . Bookmark de permalink.