UPDATE018032017/368 Kabinet Rutte II eindigt met een pak slaag van de kiezers

In het afgelopen weekend is de Nederlandse regering in een wespennest terechtgekomen, waaruit het moeilijk zal zijn, zonder gezichtsverlies, uit deze diplomatieke rel te komen. Had Nederland maar net als Duitsland het hoofd koel gehouden! Vice-voorzitter Timmermans van de Europese Commissie noemt de uitspraken van de Turkse president onaanvaardbaar en vindt dat de retoriek van Erdogan te ver is doorgeschoten. De Europese Commissie roept Ankara op zijn toon te matigen. De EC vindt dat Turkije zich moet onthouden van harde uitspraken en daden die Nederland en andere EU-landen kunnen schaden. Timmermans zegt dat Nederland de

afgelopen dagen sterk zijn mannetje heeft gestaan en het volste recht had om een eigen afweging te maken en toe te zien op de handhaving van openbare orde en veiligheid. Ik deel het standpunt van de EC niet. Welke schade was er opgetreden als we de Turkse minister van Familiezaken hadden toegestaan het pand Westblaak 2 in Rotterdam, de woning van de Turkse consul, te mogen betreden. Dat zou rust hebben gebracht en geen opstootjes. Vice-premier Asscher sprak met vertegenwoordigers van de Koerden, Armeniërs, Gülenisten en aanhangers van de regerende AK-partij. Deze Turkse organisaties in Nederland zijn eensgezind in hun veroordeling van de opmerking van president Erdogan dat Nederland een nazi-overblijfsel is. Ze hebben het kabinet beloofd dat zij hun best zullen doen om de spanningen in Nederland te doen de-escaleren. Ik vraag mij af waarom Asscher de Koerden, Armeniërs en Gülenisten aan tafel heeft uitgenodigd om te spreken over de positie van Erdogan en de AK-regering. Daar stook je het vuurtje mee op in plaats dat er gede-escaleerd gaat worden, wat de EC wil. Daarvoor zal de Nederlandse regering het initiatief moeten nemen, maar premier Rutte heeft de internationale pers laten weten dat hij onder geen enkele voorwaarde bereid is excuses aan te bieden aan de Turken. Een interessante uitspraak deed de directeur van het Turkije Instituut, Lily Spangers, over vormen van democratie. Het begrip democratie stamt af van de Griekse woorden dèmos, “volk” en krateo, “heersen, regeren” en betekent dus letterlijk “volksheerschappij”. Dit houdt in dat het volk zelf stemt over de wetten, zoals in het Oude Athene, of dat het volk verkiest vertegenwoordigers, die de wetten maken zoals in Westerse landen, kiest waardoor een liberale democratie kon ontstaan. Daarnaast bestaan in andere delen van de wereld andere inrichtingen van de democratie. Je zou kunnen stellen dat de Turken een Oosterse variant nastreven. Europa dwingt als het ware Turkije onze variant op en daar komen partijen zich op het slagveld tegen. Duidelijk is dat de Oosterse vorm van democratie niet de onze is, met de vrijheid van meningsuiting, vrijheid van vergadering, persvrijheid, gelijke rechten voor vrouwen en gelijkwaardigheid en solidariteit met de allochtonen en Neder-Turken. Drie uitspraken van de hoofdrolspelers: de burgemeester van Rotterdam zegt ‘ik ben gruwelijk misleid door de Turkse consul’, premier Rutte zegt ‘ik ga de-escaleren, maar niet door excuses aan te bieden. Ben je nou gek!’ en minister Koenders stelt ‘ik ben er nu op uit scherp te opereren richting Turkije’. De advocaat en bijzonder hoogleraar politiek in het internationaal recht, Geert-Jan Knoops, stelt dat de acties van de Nederlandse regering van het afgelopen weekend op gespannen voet staan met de beginselen van het internationaal recht. Hij noemt het ‘juridisch’ gezien twijfelachtig of Nederland de Turkse minister van Buitenlandse Zaken, Cavusoglue, de toegang tot Nederland kon ontzeggen en later in de nacht de Turkse minister Kaya als een ‘ongewenste vreemdeling’ het land kon uitzetten. In de Weense Conventie (1961) is vastgelegd dat onder andere Turkse ministers zich vrij mogen bewegen op Nederlands grondgebied. Daar zijn wel beperkingen op aangebracht maar die zijn dan gebruikt bij ‘spionage en het schenden van staatsgeheimen’. Nooit, in de context die de Nederlandse regering nu heeft gebruikt, is daar gebruik van gemaakt. Dan is er ook nog de associatieovereenkomst (1964) die de Europese Gemeenschap (12 lidstaten) heeft gesloten met de Turken. Daar was minister Joseph Luns van Buitenlandse Zaken een groot voorstander van. Het verdrag bepaalt dat Turken in Europa niet anders mogen worden behandeld dan de Europeanen zelf. En dat kan vergaande consequenties hebben. Wat Rutte heeft gedaan is zich bemoeien met de uitslag van een referendum (16-04-2017) over de Turkse staatsinrichting. Stel dat de Turken de zaak zouden gaan voorleggen aan het Internationaal Gerechtshof dan moet Nederland bewijzen dat de aanwezigheid van deze twee Turkse ministers een gevaar vormde voor de nationale veiligheid of dat hun aanwezigheid niet in het belang was van de internationale betrekkingen van ons land. Dat wordt heel moeilijk gezien de veel tolerantere positie van Duitsland en Frankrijk en gebrek aan consensus binnen de EU. Rutte kan wel hoog van de toren blazen maar dat geeft geen garantie voor een goede afloop. Zeker niet nu Erdogan heeft aangekondigd dat hij over het geschil met Nederland naar het Europese Hof voor de Mensenrechten wil (de Turkse president zei niet ‘zal’) stappen (met een lage slagingskans). Hij zei dat Nederland rekenschap zal moeten afleggen en dat Turkije alle mogelijke diplomatieke sancties zal aanwenden om Nederland van repliek te dienen. Ankara en Den Haag hebben slaande ruzie over het afgelasten van optredens van Turkse ministers die in Nederland een ‘ja’ wilden aanprijzen in het Turkse referendum in april. Dat gaat over een ingrijpend wijziging van het politieke stelsel. Erdogan leidt het land al sinds 2003, maar is sinds 2014 president, een functie die in de huidige grondwet ceremonieel is. De als autocraat regerende Erdogan wil dat de president straks ook formeel de machtige leider van de regering wordt. Het premierschap vervalt dan. De Turkse premier Binali Yildirim heeft de Nederlandse uitnodiging aanvaard om tijdens een maaltijd over hun diplomatieke conflict uit te praten. Dat was een voorstel van Mark Rutte. Hij had zijn ambtgenoot tijdens een telefoongesprek afgelopen zaterdagnacht gezegd dat het verstandig zou zijn als de twee „binnenkort een groot bord eten wegwerken.” Rutte wilde daarmee verdere escalatie van de rel tussen Turkije en Nederland voorkomen. Rutte stelt nu dat Yildirim het aanbod heeft geaccepteerd. De ontwikkelingen die daarna hebben plaatsgevonden zullen op dit moment niet aan de orde komen. Het is nogal naief om te denken dat je op zaterdag twee Turkse ministers de weg afsnijdt naar Rotterdam en dan op zondagmorgen naar buiten komt met de mededeling dat je een afspraak voor een etentje hebt gemaakt in Ankara, niet om je excuses aan te bieden maar om de rel te doen de-escaleren. Daar maak je jezelf belachelijk mee. Erdogan ging er hard in door alle contacten met Nederland op regeringsniveau en hoger te bevriezen. Na de verkiezingswinst van de VVD afgelopen woensdag liet Erdogan weten dat Rutte de winnaar is geworden van de verkiezingen maar dat hij een ‘vriend’ heeft verloren. En dat ‘grote bord eten’ kan hij ook wel vergeten want de Turkse premier zal daar niet aan meewerken. Volgens de Turkse vicepremier Kurtulmus zal Ankara voorlopig niet meer met de Nederlandse regering praten en worden een aantal diplomatieke strafmaatregelen afgekondigd tot Nederland excuses aanbiedt voor het verbod aan twee Turkse ministers om afgelopen weekeinde Turkse Nederlanders toe te spreken. Het regeringsvliegtuig is in Turkije niet meer welkom evenals de Nederlandse diplomatieke dienst in Turkije, waaronder onze ambassadeur. De Turks-Nederlandse rel komt Erdogan erg goed uit. De Turkse president ligt op ramkoers en dat bevalt hem goed, alhoewel het economisch en financieel daar slecht gaat (o.a. het toerisme). Terwijl Nederland volgens de Turkse dreigementen een ‘hoge prijs’ gaat betalen voor de diplomatieke rel, rinkelt voor de Turkse president de kassa. Hij beschuldigt – niet geheel zonder reden – premier Mark Rutte ervan met het oog op de verkiezingen de zaak op de spits te drijven, maar voor hemzelf spelen elektorale overwegingen een grotere rol. ‘Wij doen precies wat zij (de Nederlandse regering) met ons heeft gedaan’, zei vicepremier Kurtulmus, de belangrijkste woordvoerder van Ankara. ‘Wij staan niet toe dat vliegtuigen met Nederlandse diplomaten in Turkije landen of ons luchtruim gebruiken. Diegenen die deze crisis hebben veroorzaakt, hebben de verantwoordelijkheid het op te lossen’, sprak hij tot Rutte. De Nederlandse ambassadeur, die nu in Nederland verblijft, mag alleen terugkeren als Den Haag tegemoet komt aan de Turkse eisen. De Turkse president Recep Tayyip Erdogan wil onder andere een excuus van Nederland voor de behandeling van twee Turkse ministers en van de Nederlands-Turkse demonstranten afgelopen zaterdag in Rotterdam. Kurtulmus liet ook weten dat hij het Turkse parlement zal aanbevelen de vriendschapsverdragen op te zeggen totdat Nederland op zijn schreden is teruggekeerd en zich heeft gedistantieerd van zijn ‘inhumaan en onwettig’ optreden tegen Turkse ministers. Turkije heeft ook laten weten de vluchtelingendeal met Europa opnieuw te willen evalueren in reactie op de rel met Nederland, maar van dat dreigement lijkt de premier weinig onder de indruk. ‘Dat horen we constant. Die deal is ook in het belang van Turkije. We helpen met de opvang van Syriërs in Turkije. We doen gezamenlijk iets om het probleem op te lossen.’ Mark Rutte kan, gebruik makend van verkiezingsretoriek, wel zeggen dat de sancties ‘totaal bizar’ zijn, maar vooralsnog zit hij in een web waarin hij opgesloten lijkt te zitten. In zijn aanvallen op Nederland heeft de Turkse president Erdogan de Nederlanders schuldig verklaard aan de massamoord in Srebrenica in 1995. Hij ging erg tekeer tegen de Turkse pers: “wij kennen Nederland van de slachting van Srebrenica”. “Wij kennen hun verdorven karakter van de manier waarop ze 8000 Bosniërs lieten afmaken, door de . “Bosnisch-Servische troepen tijdens de Balkan-oorlog op en na 11 juli 1995 in de Bosnische enclave, ondanks de aanwezigheid van Nederlandse VN’ers. Premier Rutte spreekt van “walgelijke geschiedvervalsing”. “Wij gaan ons niet verlagen tot dit niveau. Dit is echt onacceptabel”. Geschiedvervalsing is het zeker niet. Het VN-bataljon bestaande uit 600 Nederlandse militairen (DutchBat) was daar om de Bosniërs te beschermen en toch slaagde generaal Ratko Mladic erin > 8000 moslimjongens en -mannen te deporteren en pleegde daarna genocide op hen. Onze militairen keken ernaar maar kregen geen opdracht in te grijpen. Het dossier Srebenica is geen dossier waar Nederland trots op kan zijn. Verre van dat, zelfs. Maar om dit gebeuren in te zetten in een diplomatieke rel, gaat mij te ver. Maar Rutte moet wel eerlijk blijven en niet spreken over een “walgelijke geschiedvervalsing”. Daar ondermijn je je eigen positie mee. De Turken zeggen dat de steun van Brussel, Frans Timmermans, vice-voorzitter van de Europese Commissie, voor Nederland onterecht te vinden. Rutte zegt dat de Nederlandse regering de sancties die Turkije heeft aangekondigd zal bestuderen. Rutte zei te begrijpen dat de strafmaatregelen niet van economische aard zijn. ‘We hebben een enorme investeringspositie daar, we zijn nummer één of twee qua investeringen’, aldus de Nederlandse premier. ‘Ik snap dat ze zich daar niet op richten.’ Minister van Buitenlandse Zaken Koenders ziet een eventuele behandeling van Turkse klachten over de Nederlandse overheid door het Europees Hof voor de Mensenrechten positief tegemoet. ‘Mocht de klacht ontvankelijk worden verklaard, dan zien we de zaak met vertrouwen tegemoet. Overigens staat Turkije zo goed als bovenaan de ranglijst als het gaat om veroordelingen door het hof.’ Of het bij de Turkse klacht bij het Europese mensenrechtenhof blijft, is maar de vraag. De Turkse krant Hürriyet meldt dat Turkije bij de Verenigde Naties, de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa en de Raad van Europa gaat klagen over de schending van het Verdrag van Wenen (1961) door Nederland. De Turkse regering heeft een ,,breed pakket aan sancties” tegen Nederland besproken als reactie op de incidenten rond twee Turkse ministers afgelopen weekeinde. Dat heeft de Turkse minister voor EU-zaken bekendgemaakt. Volgens Ömer Çelik is de kritiek van Turkije gericht tegen de Nederlandse regering en niet tegen het volk of bedrijven. Nederlandse investeringen in Turkije komen niet in gevaar, verklaarde hij. ,,De private sector, de zakenwereld, toerisme en de inwoners van Nederland maken geen deel uit van de crisis”, zei Çelik tegen persbureau Reuters.

Vicepremier Lodewijk Asscher heeft in het WNL-televisieprogramma Goedemorgen Nederland gezegd dat ‘het nu zaak is het hoofd koel te houden’. Asscher denkt wel dat de relatie nog wel even stroef blijft. ‘En dat ligt niet aan ons”. De Turkse sancties zijn vooral symbolisch. Hij zei verder dat Turkse bewindslieden tot het referendum in Turkije op 16 april niet meer welkom zijn in ons land omdat is gebleken dat ze hier campagne willen voeren. ‘Laat de Turken gewoon even in de spiegel kijken en weer tot rust komen.’ Rick Lawson, hoogleraar internationaal recht aan de Universiteit Leiden, gelooft niet dat een Turkse klacht bij het Europees Hof voor de mensenrechten succesvol zal zijn. Lawson: ‘Een klacht bij het hof is kansloos. De klacht zou direct niet ontvankelijk worden verklaard door het Hof omdat het hof alleen klachten in behandeling neemt als alle nationale rechtsmiddelen zijn uitgeput.”
De verkiezingsuitslag liet lang op zich wachten als gevolg van de vertraagde handmatige verwerking van de ‘enorme’ stembiljetten. Om 23:00 uur waren pas drie gemeenten binnen. De ochtendkranten moest het doen met de exit-polls. Later in de nacht werd de uitslag nog aangepast onder meer 2 zetels in de plus voor de VVD(33 zetels) ten kostte van GL (14) en 1 zetel naar de PVV (20) ten kostte van de CU (5). Daardoor werd de PVV de tweede grootste partij, gevolgd door D66 en het CDA (19). De schade voor het kabinet Rutte II is zeer groot. Van de 79 zetels voor de twee coalitiepartijen resteren er nog maar 42, waarvan 33 voor de VVD en 9 voor de PvdA. Een desastreus resultaat voor de PvdA. Alle partijen blijven gelijk dan wel scoren hoger op de SP na, die 1 zetel verliest (14). We moeten wel in ogenschouw nemen dat de diplomatieke rel tussen Erdogan en Rutte ertoe heeft geleid dat de VVD de grootste partij is geworden. Ik verwacht voor 16 april aanstaande geen de-escalatie van de spanning tussen Ankara en den Haag. Erdogan blijft dreigen, nu wil hij geen Hollandse koeien meer. Het meest voor de hand ligt een coalitie van de VVD, PvdA, D66 en het CDA. Edith Schippers is aan het werk als ‘verkenner’. Het is voor mij onbegrijpelijk dat de kiezers zo massaal hebben gestemd op Rutte. Hij heeft in de afgelopen jaren getoond dat het hem ontbreekt aan leiderschap, hij doet daar ook niet moeilijk over. Op 3 september 2013 stelde hij in de Rode Hoed aan het begin van de H.J. Schoo-lezing dat als visie een blauwdruk is voor de toekomst, zijn liberale denkbeelden zich daartegen verzetten, dat na te streven. Rutte heeft terecht opgemerkt dat “Nederland heeft gekozen tegen het verkeerde populisme en voor een stabiel bestuur in onzekere tijden’’. Voor coalitiegenoot Samsom is het beleid van het kabinet Rutte II dramatisch verlopen. De achterban van de sociaal democraten heeft de partij massaal de rug toegekeerd. Voor Asscher was er geen redden meer aan. Op de ledenvergadering van de PvdA liet hij weten dat zijn partij niet gaat meeregeren in het volgende kabinet (waartoe Halbe Zijlstra Asscher had uitgenodigd). De partijvoorzitter heeft zijn aftreden per 7 oktober aanstaande aangekondigd. Terecht, Hij en Samsom hebben vier jaar lang de ‘kroonjuwelen van de sociaal-democraten’ verkwanseld aan de neo-liberalen. Achteraf bezien was de prijs voor het Haagse pluche veel te hoog. Een jaar geleden hadden de ‘rode’ bewindslieden de kans om uit het kabinet te stappen toen duidelijk werd dat de bezuinigingen van €50 mrd een veel te zware last was voor de Nederlandse samenleving. Met €32 mrd had ook een goed resultaat geboekt kunnen worden. Die kans hebben Samsom en Asscher laten passeren.

De Fed heeft de rente in de VS zoals algemeen werd verwacht met een kwartje verhoogd. Voor de komende paar jaar mikt de Amerikaanse centrale bank op een geleidelijke verdere verhoging tot 3%. Het belangrijkste rentetarief van de Fed is nu op 0,75-1% gekomen. De renteverhoging was een zekerheid geworden nadat bijna alle Fed-leden in de afgelopen weken hadden aangegeven dat de Amerikaanse economie hier sterk genoeg voor is. De rentestap werd begeleid door een document waarin staat dat de Fed-leden voor dit jaar op twee extra renteverhogingen rekenen en voor 2018 op nog eens drie stappen. Het doel is om uiteindelijk tot een renteniveau van 3% te komen. De financiële markten reageren donderdag opgelucht op de Nederlandse verkiezingsuitslag. De euro ging naar het sterkste punt in een maand tijd en sloot de week af op 1,0744.

De zware verkiezingsnederlaag van de PvdA doet in Brussel de discussie weer aanzwellen over het voorzitterschap van de Eurogroep van Jeroen Dijsselbloem. Maandag komen de negentien ministers van Financiën in Brussel bijeen voor een reguliere vergadering van het machtige orgaan. Officieel staat de positie van Dijsselbloem niet op de agenda, maar algemeen is de verwachting dat er wel over gesproken zal worden. Het mandaat van de PvdA’er loopt tot in januari volgend jaar. Voorlopig kan hij aanblijven als demissionair minister van Financiën. De vraag is echter hoe snel er een nieuw kabinet zal zijn en of zijn collega’s hem eventueel nog enige maanden respijt willen geven om z’n termijn af te maken als hij eenmaal minister af is. Die laatste optie is voor veel landen niet aannemelijk. Strikt genomen hoeft de voorzitter geen minister te zijn, maar dat gaat er bij sommigen niet in. “Ik denk wel dat het een minister moet zijn. Dat wordt impliciet verondersteld”, aldus een diplomatieke bron. De discussie over een vaste voorzitter zal nu ook weer oplaaien. Voordeel voor Dijsselbloem is dat hij voor die functie op zou kunnen gaan als hiertoe wordt besloten. Over het algemeen is men zeer tevreden over de manier waarop hij zijn werk als voorzitter doet en daarnaast heeft hij de juiste politieke kleur voor de topfunctie. Vrijwel alle andere sleutelposities in Brussel worden namelijk bezet door christendemocraten, terwijl ook de sociaaldemocraten een hoge post moeten bekleden. Dijsselbloems eeuwige uitdager, de Spaanse minister van Financiën De Guindos, is een christendemocraat en maakt daardoor weinig kans. De Slowaakse minister Kazimir wordt ook vaak genoemd en is van dezelfde politieke kleur als de PvdA-bewindsman. Voor Dijsselbloem is het het makkelijkst als de legpuzzel van de formatie zo lang duurt dat hij zijn termijn gewoon kan volmaken als demissionair minister. Dat is met deze verkiezingsuitslag misschien niet eens zo heel denkbeeldig. Nu de PvdA heeft besloten niet tot de coalitie toe te treden, is de enige optie dat Dijssel, als partijloze, toetreedt tot het volgende kabinet. Niet dat ik dat ik daar enthousiast over ben: ik heb veel kritiek op het door de Eurogroep gevoerde financiële beleid en ik heb twijfels over de goede afloop ervan.

De ironie van de Nederlandse politiek is dat regeringsdeelname vrijwel altijd tot verlies lijdt. Regeren is creperen, zeker als dat met de VVD gebeurt. CDA (Rutte I) en PvdA (Rutte II) weten er alles van. Wie in een verkiezing wil winnen, moet dat doen vanuit de oppositierol, schrijven Vermeend en van der Ploeg. Het handige van de VVD is dat de partij steeds verder naar rechts is opgeschoven. Rutte, die ooit links-liberaal schijnt te zijn geweest, heeft de geest van de tijd goed aangevoeld door steeds conservatiever te worden. Het CDA heeft onder Buma een duidelijke beweging naar rechts gemaakt en ook D66 is economisch gezien steeds meer die kant opgeschoven. VVD en CDA hebben de opvattingen van Wilders deels overgenomen, zodat je in Nederland naast een ’verkeerd soort populisme’ (woorden Rutte) kennelijk nu ook een politiek correct soort populisme hebt, namelijk dat van VVD en CDA. De PvdA heeft zijn eigen achterban totaal van zich vervreemd door vier jaar lang een VVD-beleid te steunen. Gelukkig gaat het nu een stuk beter met de economie, maar het beleid van Rutte II was, met instemming van Dijsselbloem, veel meer gericht op het elimineren van het begrotingstekort dan op het verbeteren van de koopkracht van gezinnen. Bezuinigingen in de zorg, achterblijvende pensioenen en de ongelukkige Flexwet hebben de PvdA ook geen goed gedaan en dan had de partij ook nog eens de pech dat Groningen, het laatste PvdA-bolwerk, de provincie van de aardbevingsslachtoffers is. Nederland is een coalitieland. Uitgesproken linkse (Den Uyl) of rechtse (Rutte I) kabinetten leiden alleen maar tot polarisatie. De gevolgen daarvan zien we in de VS. Nederland gedijt het best bij een beleid waarin verschillende politieke stromingen vertegenwoordigd zijn. Dat is helemaal gewenst na een verkiezing waarin 78% van de kiezers niet op de partij van de premier heeft gestemd. Voor nu zou dat betekenen dat ook GroenLinks bij de formatie betrokken moet worden, ook al weet je nu al dat die partij daar bij de volgende verkiezingen voor afgestraft zal worden. Dat is het lot van regeren. Vanaf de zijlijn roepen is electoraal gezien veel aantrekkelijker. Economisch gezien gaat de komende kabinetsperiode de nodige verrassingen opleveren. Na acht jaar van opgaande conjunctuur in de VS is de kans groot dat zich tussen nu en 2020 een omslag – lees: een nieuwe recessie – gaat voordoen. Europa loopt conjunctureel op Amerika achter, maar kan zich niet onttrekken aan wat daar gebeurt. Onbekend is wat het protectionisme van Trump en Brexit voor de wereldhandel gaan betekenen. Totaal onbekend is ook hoe de uiterst gevaarlijke experimenten van de ECB, en in mindere mate die van de Fed, gaan uitwerken. En men kan er donder op zeggen dat de eurozone, via Griekenland, Italië of Frankrijk weer een keer in de crisismodus gaat belanden. Ik stel dat ‘de ECB de rente in de eurozone moet verhogen’ De munt schoot in reactie op de voorlopige uitslag van de verkiezingen woensdagnacht bijna 0,8% omhoog toen duidelijk werd dat de VVD de grootste partij werd, en de populistische en anti-islamstem van de PVV niet dominant was. Toch werd Wilders de tweede grootste politieke partij.

Het volgende bericht geeft een inkijk op datgene wat ons, de EU en de wereld te wachten staat als gevolg van de opkomst van het rechts/populistische beleid en het politieke, financieel/economische beleid dat in een globaliserende wereld wordt gevoerd. De financiële leiders van de G20 zijn het op een top in Baden-Baden in Duitsland niet eens geworden over een steunverklaring aan ‘vrijhandel’. Vertegenwoordigers op de top zeiden dat de Verenigde Staten dwarslagen. Op de top van de ministers van Financiën en centrale bankiers uit de G20 is dit keer voor het eerst gebroken met de traditie protectionisme af te wijzen en de steun aan vrijhandel kenbaar te maken. De regering van Trump is juist heel erg protectionistisch bezig en wil de belasting op importen in de VS flink verhogen om de eigen economie te beschermen. Ook een paragraaf over het financieren van maatregelen tegen klimaatverandering is niet terug te vinden in de verklaring van zaterdag. Trump noemde de opwarming van de aarde eerder een verzinsel van China. Peking zou door klimaatverandering aan de orde te stellen de concurrentiepositie van de VS schade willen berokkenen. Waartoe leidt dit beleid in relatie tot het monetaire beleid van de ECB/Draghi cs.

©2017 hannesdewitte@gmail.com

Slotstand indices dd 17 maart 2017; week 11: AEX 516,24; BEL 20 3.799,86; CAC-40 5029,24; DAX 30 12.095,24; FTSE 100 7424,96; SMI 8698,53; RTS (Rusland) 1111,89; DJIA 20914,62; NY-Nasdaq 100 5.408,764; Nikkei 225 19.521,59; Hang Seng 24.281,18; All Ords 5840,80; SSEC 3237,447; €/$ 1,0744; goud $1228,80; dat is €36.741,35 per kg, 3 maands Euribor -0,329% (1 weeks -0,38%, 1 mnds -0,312%), 10 jarig Nederlandse Staat 0,679%, 10 jaar VS 2,498%. 10 jaar Duitse Staat 0,426%. Een liter diesel hier aan de pomp €1,209. 

Dit bericht is geplaatst in Financieel/economisch. Bookmark de permalink.