UPDATE 24-04 2021/579 De IC’s liggen vol, toch versoepelen! Verstandig beleid? Kritiek op testevenementen!! Vertrouwen in formatie daalt

In week 15 zijn er 53.981 positieve coronatests geregistreerd, een toename van 5,3% ten opzichte van de 7 dagen daarvoor. Dat blijkt uit de weekrapportage van het RIVM. Volgens het instituut is het reproductiegetal gestegen naar 1.06 en is de druk op de zorg “onverminderd hoog”. Het reproductiegetal laat zien hoe snel het virus zich verspreidt. Bij een R-waarde boven de 1 neemt het aantal nieuwe besmettingen toe. Het aantal afgenomen tests (493.510) was vrij stabiel. Het aandeel positieve uitslagen steeg van 9,6% naar 10,1%. Het RIVM zegt dat door het stijgende aantal besmettingen de druk op de ziekenhuizen en GGD’s onverminderd hoog blijft. Donderdag 22 april meldde het RIVM 9648 besmette personen, het hoogste aantal sinds 7 januari. Dat zijn er 1134 meer dan de dag ervoor. In de ziekenhuizen lagen woensdag 2682 mensen met corona, het hoogste aantal sinds 7 januari. Op de IC’s steeg het aantal coronapatiënten ook. Het zijn er nu 839, ongeveer evenveel als een jaar geleden, meldt het Landelijk Coördinatiecentrum Patiënten Spreiding.

Ziekenhuizen hebben door de toename van het aantal coronapatiënten steeds meer moeite om kritieke planbare zorg te leveren. Dat blijkt uit cijfers van de Nederlandse Zorgautoriteit (Nza). Het gaat om operaties of behandelingen die binnen zes weken moeten gebeuren om meer gezondheidsproblemen te voorkomen, zoals een chemokuur. Op dit moment kan 63% van de ziekenhuizen deze zorg nog volledig volgens planning leveren. Dat was vorige week nog 69%. Bijna geen enkel ziekenhuis levert nog planbare zorg volgens planning, zoals een knieoperatie. Een kwart kan deze zorg helemaal niet meer leveren.

Het coronavaccin van Janssen veroorzaakt mogelijk in zeer zeldzame gevallen ernstige trombose in combinatie met een tekort aan bloedplaatjes. Dit maakte het Europese geneesmiddelenbureau (EMA) dinsdag bekend. De voordelen van het Janssen-vaccin wegen volgens het EMA nog steeds op tegen het kleine risico op deze bijwerking. Woensdag werd het vaccineren met dit middel hervat. (bronnen: diverse media)

Voorzitter Diederik Gommers van de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care vreest dat volgende week code zwart moet worden afgekondigd als het aantal besmettingen niet snel daalt. Bij code zwart kunnen niet alle covid-patiënten meer geholpen worden, waardoor er moet worden geselecteerd. Gommers zegt dat collega’s deze week bij een landelijk overleg zeiden dat we op code zwart afstevenen. Gommers zegt dat de versoepeling die het kabinet heeft aangekondigd “raar voelt”. Hij hoopt dat er nog een “rode stopknop” is, die voor dinsdag kan

worden gebruikt als het echt mis gaat. Inmiddels meldde Nieuwsuur al dat zo’n 600 ernstig zieke patiënten met het coronavirus noodgedwongen thuis moeten worden behandeld. Ze liggen thuis aan de zuurstof en krijgen medicijnen mee, maar maken geen deel uit van de cijfers waar het kabinet zijn beleid op baseert. Ziekenhuizen wegen af of iemand het thuis redt. In onder meer het Albert Schweitzer Ziekenhuis in Zuid-Holland voeren patiënten twee keer per dag hun gemeten waarden in en daarna worden ze gebeld. Gaat het slechter, dan kunnen patiënten alsnog naar het ziekenhuis. De maatregel is genomen om bedden vrij te houden. Volgens de Zuid-Hollandse ziekenhuisgroep is de druk “extreem”. (bron: NOS) Dat betekent dus dat bij er bij een aantal nieuwe besmettingen op vrijdag 23 april van 8123 en 273 (de dag ervoor 237) nieuwe patiënten in de ziekenhuizen werden opgenomen in acht moet worden genomen dat er geen 816 ernstige corona-patiënten worden verpleegd op IC’s, maar dat er ook nog ca 600 thuis liggen omdat er, hier en daar in het land, onvoldoende IC-capaciteit beschikbaar is. De persconferentie van het duo Rutte-de Jonge van 20 april bracht meer duidelijkheid over de per 26/28 april aangekondigde versoepelingen van de lockdown. De beide bewindslieden toonden een groter optimisme voor het versoepelen van enkele maatregelen, op een moment dat de ziekenhuizen nog vol lagen en de aantallen besmettingen, op dat moment, nog toenamen. Is het beleid een gok of een stap ‘in the blind’ of een ‘balanceeract’ (=evenwichtsnummer in een circus)? Niels Markus schrijft in Trouw daar onder meer over dat de versoepelingen, tegen het advies van de experts in, een ‘sprong in het diepe’ is. Uitgerekend op de dag van het hoogste aantal positieve testen, de meeste ziekenhuisopnames en de hoogste ic-bezetting sinds januari, besluit het kabinet de voet voorzichtig van het rempedaal te halen. Premier Mark Rutte weerspreekt tijdens de persconferentie dat het kabinet een gok neemt. “We moeten heel zorgvuldig en voorzichtig zijn. Dat zijn we verplicht aan de mensen in de zorg.” Ondanks de penibele situatie in de ziekenhuizen, kiest het kabinet ervoor een fors aantal maatregelen los te laten. Maandenlang zeiden Rutte en coronaminister De Jonge dat het gisteren aangekondigde loslaten van de avondklok en het deels openen van de terrassen onverantwoord zou zijn, ook toen de besmettingscijfers en de ziekenhuisbezetting een stuk lager waren dan nu. Naast bovengenoemde versoepelingen is het vanaf 28 april ook toegestaan om twee in plaats van één gast thuis te ontvangen en om zonder afspraak te winkelen. Vanaf 26 april kunnen studenten in het hoger onderwijs weer af en toe naar school. De kans is klein dat het kabinet de versoepelingen de komende week alsnog intrekt, zegt Rutte. “Als de hemel naar beneden komt, dan heb je een afweging te maken, maar ons plan is om dit door te zetten.” Het kabinet wijkt af van het advies van het Outbreak Management Team (OMT). De epidemiologen en virologen vroegen het kabinet te wachten tot de bezetting in de ziekenhuizen duidelijk over de top heen is, een standpunt dat ook Rutte en De Jonge vorige week nog innamen. OMT-secretaris Aura Timen, werkzaam bij het RIVM, concludeert dat de cijfers duidelijk nog NIET dalen. Zo lag het R-getal afgelopen week voor het eerst sinds enkele weken weer boven de 1, wat betekent dat de epidemie groeit. Zij noemt de versoepeling ‘een politiek besluit’. “Versoepelen is verantwoord als we zeker weten dat we in de dalende poot van de epidemie zitten”, zei Timen. “En dat zitten we op dit moment niet.” Ze zegt wel dat de verschillende vooruitzichten gunstig zijn vanwege de vaccinaties en het warmere weer in het voorjaar, maar dat de onzekerheidsmarges groot zijn. Rutte en De Jonge erkennen dat ze tegen het OMT-advies ingaan. Maar volgens Rutte heeft het kabinet nu eenmaal een ‘bredere afweging’ te maken dan de ziekenhuisbezetting alleen. “Er zijn grote maatschappelijke effecten door de avondklok en de bezoekersregeling. De samenleving snakt naar meer ruimte.” Mogelijk speelt ook een rol dat het kabinet de afgelopen tijd meermaals versoepelingen in het vooruitzicht stelde, maar die steeds weer introk. Rutte benoemt de avondklok en de bezoekersregeling als ‘grote maatschappelijke problemen’. Dat zijn ze zeker niet. Er zijn vragen over de effectiviteit voor besmettingen, maar of iemand, ook gezinnen, één of twee bezoekers per dag mag uitnodigen op bv een verjaardag, weegt m.i. niet zwaar en ja, er is een generatie waarvoor de avondklok ‘belangrijk’ is omdat daardoor daten en vrijen problematischer is geworden. Maar de horeca blijft vooralsnog in de avonduren gesloten, alleen de terrassen mogen op tussen 12:00 en 18:00 uur open voor een lunch of wat te drinken, bij terrasweer. Dineren, een verjaardagsfeestje e.d. blijven nog even taboe. Dat het imago van het demissionaire kabinet Rutte III schade heeft opgelopen door meerdere malen versoepelingen aan te kondigen, die vervolgens weer moesten worden ingetrokken, is de harde realiteit voor Rutte. Maar aan het nu aangekondigde beleid zitten ook risico’s, want wat gaat het kabinet doen als de aanname dat we ons op een plateau bevinden, waarna het aantal besmettingen zullen dalen en de druk op de ziekenhuizen gaat afnemen, op korte termijn nog niet plaatsvindt, nee, door de grotere vrijheden en de testevementen die zijn aangekondigd een tegengestelde ontwikkeling teweegbrengen: de besmettingen en de belasting op de zorg neemt toe, wat doet het kabinet dan? In de persconferentie was Rutte daarover duidelijk: ‘deze versoepelingen worden niet teruggedraaid’. De aanname van het kabinet dat het aantal vaccinaties een groot deel van de problemen gaat oplossen, is wat mij betreft te optimistisch. Huisartsen worden geconfronteerd met patiënten die de boot afhouden en laten weten de ontwikkelingen aan te willen zien. Daardoor zijn huisartsen soms genoodzaakt vaccins in de medische afvalbak te deponeren. Op 20 april had 6,3% van de bevolking 2 injecties ontvangen en 23,1% had 1 injectie gekregen.

Informatie ontwikkelingen

Aan het Binnenhof ontplofte een klein bommetje, toen RTL Nieuws woensdag meldde dat ministers actief zouden hebben gepoogd informatie achter te houden voor de Tweede Kamer. Maar waarom kwam dat niet al via de onderzoekscommissie naar buiten, vraagt Jan Kleinnijenhuis in Trouw zich af. Geroddel en gemor in de ministerraad over lastige Tweede Kamerleden. Gemarchandeer met onderzoeken naar de waarheid in de toeslagenaffaire. Het actief achterhouden van informatie aan het parlement: de informatie uit notulen van Ministerraadsvergaderingen uit 2019, RTL Nieuws het Binnenhof wakker schudde, biedt zo’n onthullende inkijk in een wereld die zich normaal in alle vertrouwelijkheid van de Trêveszaal afspeelt dat alleen al daarom de ophef groot is. Het is niet iedere dag dat er letterlijk uit notulen van de ministerraad wordt geciteerd. Wat valt op? Al langer is bekend dat in de ministerraad is gesproken over de manier waarop kritische Kamerleden hun werk doen. Nieuw is de manier waarop: CDA-minister Wopke Hoekstra zou gezegd hebben dat het niet gelukt is het kritische Kamerlid Pieter Omtzigt, zijn partijgenoot, te ‘sensibiliseren’ (bewust maken van de politieke gevolgen van zijn handelen) . Het laat zien dat het meer is dan ‘stoom afblazen’ door bewindslieden – hier poogt de regering de controlerende rol van de Tweede Kamer actief te beperken. Dit beeld is eerder geschetst door de parlementaire ondervragingscommissie kinderopvangtoeslag, die in het najaar van 2020 verhoren hield en waarvan het eindrapport in januari leidde tot de val van het kabinet. RTL Nieuws meldt bovendien dat het onder druk zetten van Kamerleden later nogmaals gebeurde. Kamerleden van de coalitie zouden begin 2020 hebben moeten ‘tekenen bij het kruisje’, toen het kabinet een voorstel deed voor compensatie van gedupeerden in de toeslagenaffaire. De belangrijkste onthulling van RTL Nieuws is het besluit in de ministerraad van 15 november 2019, om een verzoek om informatie en documenten van de voltallige Tweede Kamer naast zich neer te leggen. Verschillende Kamerleden vragen dan al maanden om inzage in documenten die antwoord kunnen geven op de vraag: wie besloot wat, wanneer en op basis van welke informatie in de doorgeschoten fraudejacht bij de Belastingdienst? Een door de voltallige Tweede Kamer aangenomen motie voor een ‘volledig feitenrelaas’ wordt afgedaan met een overzicht van alles wat eerder aan de Tweede Kamer is gemeld. Dat de regering dan al maanden veel meer weet dan aan de Kamer is gemeld, blijkt eind vorig jaar uit het onderzoek van de ondervragingscommissie. Al in juni 2019 is bij het ministerie van financiën bekend dat er sprake is van fraude, dat een hoge ambtenaar die dat al in 2017 concludeerde op een zijspoor is gezet, en dat sprake was van het gebruik van nationaliteitsgegevens als ‘indicatie van fraude’. Dit wordt allemaal niet aan de Tweede Kamer gemeld. De commissie heeft het formele besluit van de regering om die informatie in november opnieuw niet te verstrekken, niet kunnen onderzoeken. De periode die zij onderzocht liep tot het verschijnen van het rapport van de commissie-Donner, die op 14 november verslag uitbracht. Een dag voordat de regering in de ministerraad van 15 november, volgens de bronnen van RTL Nieuws, besloot om het informatieverzoek van de Tweede Kamer te negeren. Hoe erg is het als de regering bewust besluit geen gehoor te geven aan een informatieverzoek van de Kamer? De Grondwet schrijft voor dat de regering verplicht is ieder parlementslid de informatie te geven waarom wordt gevraagd. Maar de manier waarop daaraan invulling gegeven moet worden, is de afgelopen tijd inzet geweest van hoogoplopende discussies tussen regering en Kamer. Omdat het kabinet in de loop van 2019 keer op keer weigert documenten in de toeslagenaffaire te verstrekken, ziet waarnemend minister van binnenlandse zaken Raymond Knops zich gedwongen in november dat jaar een brief te schrijven aan de Tweede Kamer. Daarin stelt hij, kort gezegd, dat de regering bepaalt ‘in welke vorm’ inlichtingen worden verstrekt. In de praktijk betekent dat: wij vertellen u hoe het zit, maar documenten hoeven wij niet te geven. Terwijl de Kamer, die de uitleg van het kabinet niet meer vertrouwt, juist vraagt om die documenten. Staatsrechtelijk gezien deugt er weinig van de uitleg van de Grondwet door het kabinet, concluderen vier hoogleraren staatsrecht al direct na de brief van Knops. Hun conclusie: het kabinet heeft de inlichtingenplicht aan de Tweede Kamer niet ruimhartig ingevuld, zoals de wet beoogt, maar ‘restrictief’. Het staat de Kamer volkomen vrij documenten te vragen en de regering moet ze in principe ook geven. Het duurt daarna nog meer dan een jaar voordat ook het kabinet bereid is die lezing over te nemen. Premier Mark Rutte houdt tijdens zijn verhoor bij de ondervragingscommissie nog vol dat de zogeheten ‘Rutte-doctrine’ – het niet verstrekken van documenten – overeind zou moeten blijven. Pas na de val van het kabinet kondigt Rutte aan dat de regering voornemens is de luiken open te gooien, en wel meer informatie te verstrekken. Of die lijn standhoudt is de vraag. Woensdagavond liet Rutte weer weten dat er in de ministerraad ‘niets vreemds of onoorbaars is gebeurd’. (bron: Trouw)

Op https://www.rtlnieuws.nl/nieuws/nederland/artikel/5226474/toeslagenaffaire-mark-rutte-tweede-kamer-pieter-omtzigt staat het belangwekkende feitenrelaas over het handelen van de Ministerraad over de wijze waarop werd geprobeerd klagende kritische Kamerleden buitenspel te zetten: een politieke doodzonde. (bron: RTL Nieuws)

Twintig van de 300 CDA-afdelingen verzetten zich in een brandbrief tegen deelname aan een kabinet met VVD-leider Rutte. Dat is ongeloofwaardig en zou ten koste kunnen gaan van het CDA-verhaal, schrijven ze aan het partijbestuur en de CDA’ers in de Eerste en Tweede Kamer. De brief is opgesteld door de CDA-afdeling Heerlen. Ook afdelingen in Brabant, Gelderland, Friesland, Limburg en de Achterhoek hebben de brief getekend. De opstellers hekelen dat onder meer het parlement in de toeslagenaffaire jaren slecht is geïnformeerd. Rutte zien ze als de “verpersoonlijking” daarvan.

Het nu demissionaire kabinet heeft eind 2019 doelbewust informatie over de toeslagenaffaire achtergehouden voor de Kamer. Dat concludeert RTL Nieuws in een reconstructie in meerdere zittingen van Ministerberaden. Volgens RTL werd in die besprekingen keer op keer geklaagd over kritische Kamerleden, onder wie CDA’er Omtzigt. Toen de Kamer vroeg welke politici en ambtenaren wisten van het onrechtmatig handelen van de Belastingdienst, zou het kabinet hebben afgesproken niet alle informatie te geven. Enkele ministers hadden hierbij wel hun bedenkingen. Voor de linkse partijleiders Ploumen (PvdA), Marijnissen (SP) en Klaver (GL) is de vertrouwenskwestie rond VVD-leider Rutte nog lang niet opgelost. Dat zeiden zij na afloop van hun tweede gesprek met informateur Tjeenk Willink. Het gebrek aan vertrouwen in Rutte is volgens Marijnissen dé blokkade van het formatieproces. Klaver spreekt van een lastige situatie en Ploumen vindt dat het Ruttes probleem is: “En ik hoef zijn problemen niet op te lossen.” (bronnen: meerdere media) De vraag wordt nu gesteld of Tjeenk Willink zal slagen met zijn informatieopdracht. Zijn nieuwe verkiezing de oplossing? Een oplossing is er wel en dat is als het VVD-bestuur het beschermingscordon rondom hun beschadigde partijleider Mark Rutte terugtrekt. Dan zal Rutte niets anders kunnen doen dan uit beeld en uit de politiek te treden en zijn toekomst elders gaat zoeken. Maar daarvoor moet een meerderheid in de Tweede Kamer het initiatief nemen. Er zijn voldoende partijen die met de VVD en D66 een kabinet willen vormen, maar dan moet eerst het obstakel Rutte geen roet meer in de ketel kunnen gooien voor de vorming van een progressief kabinet die de uitdagingen, die er zijn en komen, gaan aanpakken. De CDA zal eerst intern orde op zaken moeten stellen en zich moeten uitspreken over de status van Wopke Hoekstra. Financieel/economische berichten

Ze zijn immens populair op de aandelenbeurs, vooral in de Verenigde Staten: lege hulzen vol met geld, op zoek naar echte bedrijven om over te nemen. Maar gaandeweg komt er steeds meer kritiek op deze zogeheten spacs, schrijft Dirk Waterval op https://www.trouw.nl/economie/in-een-blinde-zucht-naar-rendement-stoppen-kleine-beleggers-hun-geld-massaal-in-lege-hulzen~bdfb9e96/ Zeg, vliegt daar nou een enorme zak geld? En niet één, maar een recordaantal. Het lijkt of ze opstijgen boven zakendistricten als Wall Street, de Londense City en de Amsterdamse Zuidas, nadat ze daar door beleggers zijn gevuld. Om daarna als een soort heteluchtballonnen het landschap af te struinen, op zoek naar bedrijven om er als een warme deken overheen te vallen. Die geldzakken bestaan echt, en ze heten spacs. Dat staat voor ‘special purpose acquisition companies’. Vrij vertaald iets als: bedrijven om andere bedrijven mee over te nemen. Ze worden lege hulzen genoemd, ‘blanco chequebedrijven’. Er zit helemaal niets in behalve geld. Geen personeel, geen machines, geen doel. Zelfs geen verdienmodel. Wat Waterval hier aan de orde stelt is herkenbaar. Er zijn door de centrale banken enorme hoeveelheden geld in de financiële markten gepompt, geeld waar geen enkele investering of belegging voor beschikbaar is. Dat is ook de reden dat de rente is gedaald naar historisch nooit eerder bereikte dieptepunten. Het begrip ‘geld’ is 2500 jaar voor Christus in Mesopotamië, ook wel Tweestromenland genoemd gelegen tussen de rivieren Eufraat en de Tigris, een land gelegen in delen van Irak en Syrië nu. Vaak ook aangeduid als Assyrië, in het noorden en Babylon in het zuiden. Het was een hoog ontwikkeld en beschaafd land dat 6000 jaar heeft bestaan (6800 tot 539 voor Christus). Bekend is hun vergevorderde ontwikkeling van wetenschap en techniek, wiskunde, schrift, bouw-, beeldbouw- en literaire kunst. Ze ontwikkelden een 60-tallig getalstelsel, dat nog altijd de bron is van onze 60 seconden/minuten in een minuut/uur, de 24 uur in een dag en de 360 graden van een cirkel. Hun Sumerische kalender deelde een week al in zeven dagen. Ook ontstond er in ruilhandel tussen vee en graan een tussenproduct, waardoor de handel gemakkelijker kon worden verrekend: we noemen dat geld, dat schaars moest zijn en het vertrouwen van kopende en verkopende partijen genoot. In eerste instantie was dat daar 4500 jaar geleden: zilver. De must dat geld schaars en gewild moest zijn, hebben de monetaire autoriteiten losgelaten, misschien ook wel onder de dwang van het neo-liberale denken dat de markten onbeperkt moeten kunnen groeien op aantrekkelijke voorwaarden. Zo is de rente in de Westerse wereld zo goed als (bijna) gratis. Dat verklaart ook het ontstaan van een enorme zwerm ‘spacs’ (overtollig geld, dat de centrale banken niet meer uit de markt kunnen halen, zonder dat het hele financieel/monetaire systeem instort. Dat is ook de reden dat voor 1 bitcoin (een product zonder enige waarde) vandaag $50.000 wordt betaald. De waarde van schone lucht en water is groter dan die van een groot aantal cryptoproducten.

Sociaal/maatschappelijke ontwikkelingen

Onze inkomens stijgen volgens de cijfers, maar lang niet iedereen merkt dat. Volgens journalist Sander Heijne kampt onze economie met fantoomgroei: ieder jaar produceren we meer goederen en diensten, maar wat hebben we daaraan? Hij schreef er een boek over en dit weekend wordt het tweede deel van zijn serie over de scheefgroei uitgezonden. Aan NU.nl legt hij uit waar het fout gaat en hoe het beter kan. “Fantoomgroei is het fenomeen dat de economie groeit en dat we als land rijker worden, maar dat een aanzienlijk deel van de mensen dat niet merkt in de portemonnee. Daarnaast heeft economische groei op de lange termijn hele schadelijke gevolgen voor het klimaat, de natuur en onze planeet. Altijd willen groeien is een onhoudbaar model, op termijn moet je er iets voor inleveren.” Hoe kwam je op het idee om daar een boek over te schrijven en een serie over te maken? “De aanleiding was dat er meer en meer onderzoeken verschenen waaruit bleek dat werkenden een steeds kleiner deel van de koek krijgen. Het deel van het geld dat naar kapitaal gaat, zoals de aandeelhouders en de grote vermogens, groeit juist. Er ontstaat een scheefgroei in de samenleving.” “En je hoeft niet hard te zoeken om de spanning te vinden die dat in de maatschappij veroorzaakt. Voor de coronacrisis stond het Malieveld bijna wekelijks vol met bijvoorbeeld boeren, zorgmedewerkers, politiemensen, bouwers of boa’s. Je ziet dat veel mensen het gevoel hebben dat ze niet meekomen, terwijl veel cijfers juist laten zien dat we als land rijker worden.” Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) meldde deze week nog dat de inkomens van Nederlanders in vijftig jaar verdubbeld zijn. Maar dat valt dus tegen? “Bij de cijfers van het CBS zitten bijvoorbeeld ook de dividenduitkeringen van de grootaandeelhouders. Ze laten zien wat er gemiddeld met onze inkomens gebeurt, terwijl een deel van de mensen buitengewoon goed profiteert van de economische groei, en een deel van de mensen onevenredig weinig. Zo maskeer je de scheefgroei en zie je niet wat er gebeurt met de inkomens van bijvoorbeeld de beveiligers, schoonmakers, en alle andere mensen met lage inkomens die zo hard bijdragen aan de economische vooruitgang.” “Het CBS zegt dat een 1/4 van de mensen het financieel erg moeilijk heeft. Dat zijn vier miljoen mensen die je niet terugziet in die gemiddelde cijfers.” Als je kijkt naar hoe Nederland de afgelopen decennia is veranderd, lijkt het alsof we het wel degelijk beter hebben. We rijden in grotere auto’s dan in de jaren negentig, kopen grotere huizen en gingen voor de coronacrisis vaak op vakantie met het vliegtuig. Maar dat beeld klopt dus niet helemaal? “Materialistisch gezien zijn er veel dingen bij gekomen die we toen niet hadden. Je kan voor een paar tientjes naar de andere kant van Europa vliegen, dat is waar. Maar als je kijkt naar een woning: in de jaren tachtig en negentig hadden veel van mijn vriendjes één ouder die werkte, en daarmee konden ze in een gezinswoning wonen. Dat ging toen prima. Tegenwoordig lukt dat niet meer met één modaal inkomen.” “Woningprijzen worden niet meegenomen in de inflatie, en dus stijgen onze lonen niet mee met de woningmarkt. We geven dus een steeds groter deel van ons inkomen uit aan wonen. Daarnaast zijn er ook een hoop dingen slechter geworden sinds de jaren negentig: de publieke sector is uitgekleed, schoolklassen zijn groter geworden. De overheid is steeds minder in staat om voor ons te zorgen.” “Wij pleiten ervoor om van een groeimodel naar een breed welvaartsmodel te gaan. We meten het succes van onze economie af aan de groei. Als we ieder jaar iets meer producten en diensten produceren, gaat het goed met de economie. Daarmee zeg je eigenlijk: ons grootste probleem is dat we te weinig spullen hebben.” “Maar mensen hechten ook waarde aan andere dingen, zoals onderwijs, zorg, schone lucht en betaalbaar wonen. Als je het succes van je samenleving daaraan afmeet, kijk je op een hele andere manier naar de maatschappij. We moeten ons afvragen: wat is nou waardevol? Welk doel willen we nastreven?” “Toen ik het boek schreef, werd ik, gek genoeg, best hoopvol. Ik besefte namelijk dat er in de economie geen natuurwetten van kracht zijn, maar dat de economie een optelsom is van afspraken die we zelf hebben gemaakt. Die afspraken kunnen we gewoon veranderen als we dat willen.” (bron: nu) Interessante kijk naar een sociaal/economisch speelveld. In mijn vorige blog heb ik al kritische kanttekeningen gemaakt bij het rapport van het CBS over de inkomensontwikkeling in de periode 1969-2020, over het perspectief waarin die getallen worden gepresenteerd. We moeten de loonontwikkeling ook plaatsen in relatie tot de koopkracht, de inflatie, de enorme toename van schulden door particulieren en overheid en de waardedaling van ons geld. Verder leven wij in een maatschappijmodel waarin we de neoliberale doelstellingen centraal staan en waarin geld de mammon (afgod) is die wij moeten dienen.

Corona berichten

Brabantse intensivisten stellen dat de IC’s in hun ziekenhuizen de grenzen bereikt hebben. In een brief aan het ministerie trekken ze aan de bel. De overheid moet zich “samen met ons gaan voorbereiden op de scenario’s die gaan ontstaan als we daadwerkelijk de zorg niet meer kunnen leveren.” (bron: NOS)

De miljoenen doses van het AstraZeneca-vaccin die Nederland na half mei geleverd krijgt, worden grotendeels niet meer gebruikt. Dat stelt Jaap van Delden, de vaccinatiebaas van het RIVM. Mensen die de AstraZeneca-prik nu niet nemen, komen later dit jaar mogelijk in aanmerking voor een ander vaccin. Volgens Van Delden worden er de komende tijd zoveel coronavaccins geleverd, dat die van AstraZeneca al snel niet meer nodig zijn. Het vaccin wordt nu door huisartsen toegediend aan mensen tussen de 60 en 64 jaar. Als er eenmaal genoeg vaccin binnen is om hen ook een tweede prik te kunnen geven, is AstraZeneca in principe overbodig. Dat is waarschijnlijk al in de tweede helft van mei het geval, zegt Van Delden. Het AstraZeneca-vaccin lijkt onder de bevolking minder populair, mede vanwege de berichten over een zeldzame ernstige trombosebijwerking. Maar tot nu toe kunnen 60- tot 64-jarigen geen ander vaccin krijgen. Later dit jaar kan dit veranderen, stelt Van Delden. ,,Het kan straks zo zijn dat je je nog eens op één bepaalde groep richt, om daar de vaccinatiegraad te verhogen. Bij die groepen zou je veegrondes kunnen houden, waarbij je iedereen die niet gevaccineerd is nog een keertje langsgaat.” Bij huisartsen in het land zorgde het lagere enthousiasme voor AstraZeneca voor chaotische toestanden. Op sommige plekken kwamen veel 60- tot 64-jarigen niet opdagen voor hun prik. Daardoor moesten huisartsen met overgebleven vaccins de boer op en probeerden ze die kwijt te raken aan 65-plussers. Ook dat zal lastig worden: alle 65-plussers kunnen inmiddels een afspraak maken voor een Pfizer-prik (die hoger geprijsd is dan de AstraZeneca).

Nederland heeft 11,7 miljoen doses AstraZeneca besteld. Daarvan zijn er naar schatting een kleine 1,5 miljoen toegediend. Het leeuwendeel wordt na half mei geleverd, waardoor miljoenen vaccins niet gebruikt zullen worden. Die worden waarschijnlijk verdeeld onder armere landen. Mogelijk wordt een deel bewaard, zegt Van Delden. In het interview geeft Van Delden ook toe dat de overheid niet precies weet hoeveel prikken er tot nu toe zijn gezet, omdat de registratie van de vaccinatie bij huisartsen en in zorginstellingen fors achterloopt. ,,Ja, dat is lastig. Er zit gewoon marge in het getal, dat zou ik zelf natuurlijk ook liever anders zien. Schattingen zijn niet zo comfortabel. Je werkt liever met registraties.” De belangrijkste bevinding is dat bij zowel het AstraZeneca- als het Pfizer-vaccin de kans op een coronabesmetting vanaf drie weken na de eerste prik voor beide vaccins ongeveer even groot is gedaald: 64% om 67%. (bron: AD)

Uit de RIVM-modellen blijkt volgens Rutte en De Jonge dat de daling in de ziekenhuisbezetting weliswaar nog niet ingezet is, maar dat die zich wel op ‘een plateau’ bevindt. Het kabinet verwacht daarom dat de daling vanzelf gaat komen, zelfs nu er 165.000 geïnfecteerden rondlopen, het hoogste aantal sinds januari. Dat komt doordat de meeste 70-plussers en een groot deel van de 60-plussers inmiddels zeker één vaccinatie gehad hebben. Het aantal ziekenhuisopnames bij deze groepen is al afgenomen. De vaccinatiecampagne is bovendien goed op stoom gekomen. Nederland bezet de zevende plaats in Europa wat betreft het aantal gezette vaccins. De verwachting is dat dit de zorg de komende weken ontlast. Bovendien blijkt uit onderzoeken, en uit het verloop vorig jaar, dat het coronavirus zich moeilijker verspreidt in de warme lente- en zomermaanden. Door nu te versoepelen, neemt het kabinet wel het risico dat een nog groter aantal jonge Nederlanders de komende weken besmet raakt. Gezonde mensen onder de zestig worden minder vaak in het ziekenhuis opgenomen, maar kunnen wel ernstig ziek worden. Ook krijgt zo’n 10 procent van de patiënten te maken met hevige langetermijneffecten. De Jonge erkent dat risico. “Daarom kiezen we er ook voor om nu beperkt te versoepelen.” Het meest recente advies is van begin deze week. De belangrijkste boodschap: “Het ontbreken van een duidelijke koers schept verwarring, biedt weinig houvast bij de bevolking, en ondergraaft mogelijk vertrouwen, draagvlak en de naleving”. Nog maar 3 op de 10 ondervraagden vinden het overheidsbeleid duidelijk en eerlijk, en de leden van de gedragsunit horen daar niet bij, krijg ik de indruk. Ze wijzen erop dat de huidige strategie verwarrend is, met enerzijds strenge maatregelen en anderzijds het ene testevenement na het andere fieldlab, met onlogische regels (waarom mag een alleenstaande wel bij een echtpaar op bezoek, en andersom niet?) en met de introductie van zelftesten zonder duidelijke uitleg over wanneer die wel of niet te gebruiken. Bovendien is de strategie onduidelijk: de overheid legt niet goed uit welke ‘bouwstenen’ – zoals: maatregelen, vaccins, virusvarianten – de strategie bepalen. Ook de criteria voor versoepelingen (of aanscherpingen) van de maatregelen zijn vaag. Het advies is dan ook: leg het beter uit. Gevolgd door concrete suggesties over hoe die betere uitleg eruit kan zien. Vertel burgers welke criteria je gebruikt als je besluit wel of niet te versoepelen. Leg elke keer precies uit hoe je die criteria deze keer tegen elkaar hebt afgewogen. En, heel belangrijk, gebruik data, geen datums. Dit klinkt als een taalkundig advies over al dan niet correcte meervoudsvormen (en ik vrees dat de ambtenaren het ook zo gelezen hebben), maar wat de gedragsunit bedoelt is: koppel versoepelingen aan cijfers, zoals het aantal besmettingen, ziekenhuisopnames en de vaccinatiegraad, en niet aan specifieke datums als, ik noem een dwarsstraat, 21 april. Een dag nadat de gedragsunit dit advies uitbracht, gaven Rutte en De Jonge een persconferentie over versoepelingen. Ze betreurden het ten zeerste, dat de datum van 21 april was uitgelekt. Die datum was nooit een gegeven geweest. De situatie liet het nu niet toe. De nieuwe boodschap: we richten ons nu op 28 april. En voor het hoger onderwijs op 26 april. Dus ja, het RIVM heeft een gedragsunit. En ja, die doet fantastisch werk, al een jaar lang. Maar ik krijg op geen enkele manier de indruk dat Rutte en De Jonge daar ook maar iets van willen weten, schrijft Hieke Huistra, wetenschapshistorica aan de Universiteit Utrecht.
Het aantal positieve coronatests is nog steeds aan het stijgen. Op zaterdag werden 8079 nieuwe besmettingen vastgesteld, meldt het RIVM zondagmiddag. Het gemiddelde van de afgelopen zeven dagen ligt 14% hoger dan dat van de week ervoor. Het is het hoogste weekgemiddelde van 2021. Ook in de ziekenhuizen is de piek nog niet achter de rug. Het aantal opnames zaterdag (202)was voor een niet-werkdag hoog. In de ziekenhuizen lagen 1691 corona-patiënten plus 841 op de IC’s. De druk op de IC’s is nu de hoogste sinds de eerste coronagolf. Door uitstroom nam de totale bezetting wel iets af, van 2653 naar 2614. De IC-bezetting daalde van 823naar 822. Er zijn nu 174 verpleeghuizen met een recente coronabesmetting, tegen 177 een week geleden. (bron: NOS/RIVM)

Mensen die volledig zijn gevaccineerd tegen corona kunnen in veel gevallen de coronaregels loslaten. Dat staat in een advies van de Europese ziektepreventie- organisatie ECDC aan de lidstaten. Gevaccineerden onder elkaar hoeven geen afstand te houden of een mondkapje te dragen, zegt het ECDC. Dat geldt in veel gevallen ook voor ontmoetingen waarbij de een is ingeënt en de ander niet. Gevaccineerde 60-plussers en mensen met een kwetsbare gezondheid moeten bij een ontmoeting met een niet-gevaccineerde nog wel afstand houden. Het ECDC wijst wel op het risico van ongelijkheid als veel mensen nog wachten op een vaccin. Ik heb zo mijn twijfels over de uitspraken die het ECDC hier doet en een gebrek aan duidelijkheid voor burgers die wel/niet besmet zijn geweest en die wel/niet gevaccineerd zijn. Zo neem ik aan dat het verblijf op semi-openbare plekken, in winkels, kerken, pleinen, markten voor iedereen de verplichting van het dragen van een mondkapje en de 1½-meter-afstand gewoon blijft bestaan. Tevens vraag ik mij af of contact van een gevaccineerde met een niet-gevaccineerde geen risico’s heeft dat de niet-gevaccineerde zelf niet wordt besmet maar het virus wel aan derden kan overdragen. Alles wordt hier ingezet op gevaccineerd zijn of niet, maar wat is de status van al die miljoenen die corona al hebben gehad en hebben overleefd? In Nederland is pas een kwart van de bevolking gevaccineerd.

Eyeliners

Ik zie in de media regelmatig berichten passeren die interessant zijn maar niet passen in mijn blog. Daarvoor heb ik een nieuw item geopend ‘Eyeliners’ waar ik hele korte samenvattingen plaats van een feit.

De nieuwe Wet uitbreiding slachtofferrechten is zo’n wet, die het strafrecht verbeteren moet, maar die in de praktijk vaak onuitvoerbaar zijn, zeggen het OM, rechters en advocaten. Procureur-generaal Otte verwacht veel desillusies bij slachtoffers en juridische ondersteuners.

Ons vee eet jaarlijks zoveel soja en palmolie dat daarvoor 30.000 hectaren oerwoud moet worden ontbost, zegt het WNF.

De geannuleerde verhuizing van de marinierskazerne in Doorn naar Vlissingen heeft Defensie heeft een klein miljard euro meer gekost dan begroot. Het is een rommeltje bij Defensie zegt de Algemene Rekenkamer.

Een fuik waaruit we niet meer kunnen komen; 2-deling dreigt op de woningmarkt.

Het nu demissionaire kabinet heeft eind 2019 doelbewust informatie over de toeslagenaffaire achtergehouden voor Kamer. De reconstructie van de kabinetsbesprekingen heeft plaatsgevonden op basis van bronnen “die toegang tot de notulen van de ministerraad hebben”.

Stop met de bouw van biomassacentrales; kabinet heeft €3,5 mrd aan subsidie toegezegd.

Ik word gechanteerd op internet: mijn PC is gehackt en ik moet $1200 op een BTC (bitcoin) wallet storten binnen 50 uur om te voorkomen dat alle informatie die zich op mijn computer bevindt wordt gepubliceerd. Ik heb daarvan aangifte gedaan maar de privacy-wetgeving verbiedt dat ik meld wie de persoon is die mij chanteert en wat de code is van de wallet waarnaar het geld moet worden overgemaakt. Hoe gek is het in ons land geworden dat de data van de crimineel niet bekend mogen worden omdat daarmee de privacy van de cyber-crimineel kan worden geschaad, heeft de wetgever bepaald. En die wetgever zijn de 225 Kamerleden van de Eerste en Tweede Kamer.

Politiek filosoof en hoogleraar financiële geografie Prof Dr Ewald Engelen: Ontwaakt! “De kosten zijn voor dier, milieu en burger. Die helaas nog altijd het doodse, van gif en stikstof doorgedesemde industriële productielandschap dat Nederland rijk is, aanziet voor natuur.” Zuidassers en bankiers (en notarissen, advocaten en fiscalisten) zijn de parasieten die groeien op de maatschappij. (bron: de Verdieping)

Opnieuw bleek deze week hoeveel energie het kabinet besteedde aan het orkestreren van de informatie richting Tweede Kamer. Uit de informatie die RTL Nieuws onthulde uit de notulen van Ministerraadbijeenkomsten uit 2019 blijkt dat het kabinet bewust informatie achterhield voor de Kamer. Kabinetsformatie wordt er niet gemakkelijker op, Rutte loopt deuk in vertrouwen op. Komende donderdag wacht demissionaire premier een loodzwaar debat met een onzekere afloop.

Het rommelt binnen het CDA, positie Wopke Hoekstra onduidelijkheid. Omzigt, ziek thuis, wacht af.

Zeker 18.000 asielkinderen zijn de afgelopen 3 jaar vermist geraakt na aankomst in Europa, meldt Argos. Om hoeveel kinderen het exact gaat is niet bekend omdat geen enkel land heeft zijn administratie op orde. Gemiddeld gaat het om 17 verdwenen kinderen, die asiel hadden aangevraagd, per dag. In Nederland verdwenen in 2020 323 kinderen uit asielcentra, met onbekende bestemming.

Gemiddeld stegen afgelopen week het aantal besmette corona-patiënten, lagen er meer mensen in ziekenhuizen, draaiden IC’s op volle capaciteit en moesten er honderden ernstige corona-patiënten met zuurstof en medicijnen naar huis worden gestuurd.

Er gaat meer geld naar de jeugdzorg, maar daarmee zijn de problemen voor jongeren die langdurige zorg/begeleiding nodig hebben, nog lang niet opgelost.

Bikkelharde strijd om EU-regels voor groene investeringen (in het volgende blog meer daarover).

Frontberichten

De chaotische start van de kabinetsformatie heeft twee diepere oorzaken die met het functioneren onder complexe omstandigheden te maken hebben, schrijven Jennifer Elders, bedrijfscounseler en psychosociaal therapeut, en Carolien Hamming, directeur CSR centrum, coaching bij stress en burnout, in Trouw. De eerste oorzaak is een al jaren aanzwellende druk op bewindspersonen, Kamerleden en de ambtenaren die hen ondersteunen. Iedereen moet voortdurend alert zijn in deze competitieve omgeving. Dat doet een fors beroep op de mentale en fysieke weerbaarheid. Tijd om buffers aan te leggen voor fysiek en mentaal herstel is er doorgaans niet. Een chronische overbelasting ligt op de loer. In tijden zoals de huidige pandemie worden er nog een paar scheppen bovenop gedaan. Daar ligt de tweede oorzaak. Het is crisisbeheersing zonder vooraf uitgedachte handboeken. Besluiten die gisteren zijn genomen, kunnen morgen veranderen. Het antwoord op die onzekerheid in het politiek-bestuurlijke bolwerk in Den Haag houdt in: niets aan het toeval overlaten en onder hoogspanning nog harder werken. In ons lichaam zien we de gevolgen daarvan terug in chronisch verhoogde stressniveaus. Mensen kunnen alleen niet voortdurend op scherp staan. Dan verandert de structuur van ons brein en ontstaan lichamelijke klachten. Mensen worden emotioneler, impulsiever, chaotisch en gaan fouten maken. Dat ziet de omgeving gebeuren, maar meestal niet degene die het overkomt. Dat laatste is ook een effect van chronische stress: het vermogen om te reflecteren en adequaat te handelen neemt zienderogen af. Een voorbeeld hiervan is verkenner Kajsa Ollongren die met brisante informatie achteloos in de hand het Binnenhof verliet, nadat ze net te horen had gekregen dat ze positief was getest op Covid-19. Het is begrijpelijk dat dit nieuws haar heeft ontregeld. Kennelijk kwam het in niemand op om haar vertrek in goede banen te leiden. Zo werd ook lang ‘als vanzelfsprekend’ aangekeken tegen de combinatie van het ministerschap van volksgezondheid tijdens de pandemie met de positie van lijsttrekker van het CDA. Dat die combinatie onmogelijk is, drong pas na verloop van tijd door. Zelfs het feit dat collega Bruno Bruins door een zevendaagse werkweek letterlijk was omgevallen in de Tweede Kamer, maakte kennelijk weinig indruk. Het wordt tijd dat we accepteren dat we geen robots zijn. Wie keihard werkt en onder hoge druk staat, moet keihard rusten en heeft bovendien de ander nodig. Of je nou minister-president bent, verkenner of een gewetensvol Tweede Kamerlid. Laten we erkennen dat we elkaar nodig hebben. Zware taken over meerdere mensen verdelen en voldoende rust inbouwen. Doen we dat niet, dan blijven volgende fouten en ongelukken niet lang uit. (bron: Trouw)

Overwegingen

Ruwweg de helft van de Nederlanders zou best een betaalrekening voor digitale euro’s willen openen bij de centrale bank. Dat constateert De Nederlandsche Bank (DNB) op basis van eigen onderzoek, schrijft de redactie van Trouw op https://www.trouw.nl/economie/dnb-helft-nederlanders-weet-niet-wat-digitaal-geld-is~b2fc9fa5d/ Wat mensen dan vooral aanspreekt is dat een centrale bank – anders dan een commerciële bank – niet uit is op het maken van winst. Ook vinden ze het belangrijk dat de kans op diefstal van hun tegoeden en fraude tot een minimum wordt beperkt. Relatief veel mannen, jongeren, hoogopgeleiden en stedelingen zien wel wat in een betaalrekening voor digitale euro’s. Maar er is ook nog een grote groep, circa de helft van de mensen, die nog niet bekend is met de term digitaal centralebankgeld. En van de mensen die er wel van hebben gehoord, geven de meesten aan niet precies te weten wat hiermee wordt bedoeld. DNB is met andere centrale banken in Europa bezig met een verkenningstraject omdat de eurozone over vier jaar zomaar de beschikking zou kunnen hebben over een eigen digitale munt. Dat zei president Christine Lagarde van de Europese Centrale Bank (ECB) onlangs. Volgens DNB blijkt nu dat dat idee ‘potentie’ heeft. (bron: Trouw) Wat hier niet aan de orde wordt gesteld is dat Jerome Powell, de voorzitter van de Fed, recentelijk ook heeft gemeld dat de Amerikaanse centrale bank ook is gestart met onderzoekingen van een eigen digitale munt, maar daarover nog geen concrete mededelingen kan doen, aangezien de eraan verbonden risico’s en gevolgen nog niet in beeld zijn. En of dat binnen vier jaar zal zijn, kan hij nog niet bevestigen. De grote vraag is namelijk of de centrale banken in staat zullen zijnde kans op diefstal van hun tegoeden en fraude tot een minimum wordt beperkt”. Is een beperkt risico voor de burger acceptabel en in welke mate gaan de centrale banken garant staan voor schade/verlies van digitaal geld als gevolg van activiteiten van cyber-criminelen? Verder is het van belang welke waarde ons chartale/digitale en toekomstige cryptogeld heeft? Is daar ook geen rente dan wel een negatieve rente op van toepassing? En dan de vraag hoe de waarde van die digitale/cryptomunten van de centrale banken wordt vastgesteld. Zijn dat vaste koersen of zijn die variabel, zoals nu de markt de verrekenwaarde vaststelt. Gaat die afwijken van de huidige euro’s en dollars? Het idee is er, maar de uitwerking, onder meer hoe crimineel geld wordt geweerd, kent nog veel onzekerheden voordat die cryptomunten kunnen worden geïntroduceerd. China is, van de grootmachten, het verst gevorderd met een nationale cryptomunt: zij experimenteren er al mee. En dan zijn er al meerdere vrije cryptomunten, waarvan de bitcoin de belangrijkste is, waarvan de status niet is bepaald. Is er een onderliggende waarde van de bitcoin, NEE is niet meer dan lucht, waar je snel geld mee kunt verdienen en verliezen. In feite is het een product dat thuishoort in een casino. Met het oorspronkelijke geld heeft het niets van doen. Is of wordt dat een wettig betaalmiddel? En dan de door Facebook aangekondigde Libra, die nu de diem heet, een cryptomunt waarmee wereldwijd betaald kan gaan worden, suggereert Mark Zuckerberg. Wat meespeelt is dat het geld dat door de centrale banken wordt beheerd d.m.v. monetair beleid ook veel van zijn waarde heeft verloren, door de enorme geldschepping en het gevolg daarvan gratis geld soms zelfs met een negatieve rente.

Iedere weekend schrijft de Hoofdredactie van Trouw een brief aan de lezers over een onderwerp waar de krant over geschreven heeft. Vorig weekend handelde het over Afghanistan. Enkele citaten. Afghanistan. Vermoedelijk was dat land even in ons geheugen weggezakt, overschaduwd door alle coronaperikelen. Maar de aankondiging van president Biden om na twintig jaar aanwezigheid zijn Amerikaanse troepen terug te trekken, zette het land weer even op de kaart, zoals dat heet. Samen met mijn zoon bladerde ik door mijn fotoalbums. Kabul 1996, op de foto met de Talibanstrijders, die een week daarvoor de Afghaanse hoofdstad hadden bezet. Op het Arianaplein lag het plasje verdroogd bloed van de communistische dictator Najibullah, die uit zijn VN-schuilplaats was gesleurd en opgehangen. Een kiekje van de Oezbeekse krijgsheer Dostum in zijn fort nabij Mazar-i-Sharif in het noorden van Afghanistan. Foto’s van een bezoek aan de Luchtmobiel-troepen in Kabul, 2003. Kerst met Nederlandse troepen in Pul-i-Khumri (2004), samen met onder anderen staatssecretaris Cees van der Knaap. Met minister Eimert van Middelkoop op bezoek bij president Karzai (2007). Door die bezoeken groeide een verbondenheid met het land en die is nooit meer verdwenen. Maar ook een besef, vanaf het eerste bezoek in 1996, dat dit onherbergzame land religieus, etnisch en demografisch ongelooflijk complex in elkaar zit. Nog afgezien van alle omringende landen die daar hun eigen agenda hebben. In de vrijdagkrant kon u het in diverse verhalen teruglezen, met treurig stemmende conclusies: “In naam van het goede kan veel kwaads geschieden. Zie dat dan maar eens te repareren: terugtrekken dreigt uit te lopen op een burgeroorlog, blijven vergroot de ellende” (Stevo Akkerman). “Zeker in een land als Afghanistan, met een complexe geschiedenis vol buitenlandse invasies, is het als westerse krijgsmacht heel moeilijk het verschil te maken” (interview met Afghanistan-veteraan Maartje van Spijker). “Er is een systemische fout gemaakt door niet te erkennen hoe de Afghaanse samenleving in elkaar zit. Door veel geld te geven, rivaliserende groepen wapens te geven en te zeggen: schiet maar. Dat heeft voor absolute chaos gezorgd” (interview met Afghanistan-deskundige Bette Dam). “Heeft het dan allemaal geen zin gehad? Een harde, maar eerlijke conclusie: weinig” (het commentaar van de krant). Het gevolg is dat als de westerse troepen later dit jaar zijn vertrokken, de achtergebleven stammen en bevolkingsgroepen het maar onderling moeten uitzoeken. Is dit de oplossing? Niemand die het weet. De meeste Afghanen hebben in ieder geval nooit vrede meegemaakt. Stevo Akkerman stelde zich de vraag of nu ook een einde komt aan de Amerikaanse of zo u wilt westerse hoogmoed om naar believen militair te kunnen ingrijpen als dat onder het kopje ‘humanitaire interventie’ noodzakelijk wordt geacht. Hoogmoedig was het zeker. “Wat we moeten hopen, is dat Bush zijn werk wél grondig zal afmaken. Dat hij Afghanistan met bommen en overvloed de moderniteit zal binnenslepen”, schreef filosoof Luuk van Middelaar in Trouw eind 2001. Een filosoof die zich afzette tegen linkse idealisten. De wereld had Napoleons nodig om democratie te brengen. Inmiddels weten we beter. Het rijtje mislukte ‘projecten’ (Somalië, Irak, Syrië, Libië, Kosovo, Sahel-landen én Afghanistan) is deprimerend. Ze vallen eigenlijk allemaal onder dezelfde noemer: we kenden die landen niet, wilden ze niet begrijpen. Nee, zij moesten ons begrijpen; dat wij het goede kwamen brengen, op onze voorwaarden. De prijs was hoog. (bron: Trouw)

In het strafrechtelijk onderzoek naar witwasfraude bij ABN Amro is oud-topman Gerrit Zalm een van de verdachten. Dat heeft hij aan de NOS bevestigd. Hij zat van 2008 tot en met 2016 in de Raad van Bestuur van de bank. Het Openbaar Ministerie heeft ook Chris Vogelzang aangemerkt als verdachte. Hij en Zalm stapten maandagmorgen op als lid van de Raad van Bestuur van Danske Bank in Denemarken. Vogelzang was er topman. Vogelzang zegt verrast te zijn, omdat hij zijn werk bij ABN Amro altijd “integer en toegewijd” heeft gedaan. Er wordt ook een derde lid van de toenmalige Raad van Bestuur verdacht, daarbij wordt de naam genoemd van Mr Drs Joop Wijn (CDA). Hij was was staatssecretaris in de kabinetten Balkenende I en Balkenende II en minister in het kabinet Balkenende III. Zijn naam is nog niet bevestigd door het OM. ABN Amro is een schikking van €480 mln overeengekomen met het OM. De bank zou te weinig hebben gedaan om witwassen te voorkomen. Volgens justitie had de bank structureel ongebruikelijke transacties niet of niet tijdig gemeld en cliënten onvoldoende onderzocht. Vorige maand kwam er een verdenking van ‘schuldwitwassen’ bij. ABN had moeten vermoeden dat geld van bepaalde klanten mogelijk een criminele herkomst had. ABN Amro erkent in een reactie dat er dingen fout zijn gegaan en biedt daar “oprechte excuses” voor aan. (bron: NOS) Al eerder was naar buiten gekomen dat er verdenkingen waren dat de voor 57% staatsbank niet de zorgvuldigheid in handelen had plaatsgevonden, die voorgeschreven is om te bepalen of er transacties werden uitgevoerd met mogelijk crimineel geld. De schikking van €480 mln (€300 mln boete en €180 mln terugstorting onterechte baten uit criminele transacties), is draagbaar voor Dé Bank. Ondanks dat inmiddels 3800 medewerkers, 20% van het personeelsbestand, werkzaam zijn met witwasonderzoek, werd het resultaat in 2020 nog als ‘onvoldoende’ gekwalificeerd. Wat zwaar weegt is dat er op enig moment 5½ miljoen nieuwe klanten zonder ‘adequate risicoanalyse’ werden ingedeeld in de laagste risicogroep. Ik vraag mij wel af aan wie de bank oprechte excuses aanbiedt. Het lijkt op een uiting van de Rutte-doctrine. En laat Gerrit Zalm nu net een partijgenoot van hem zijn. Laten we nu eens stoppen met het aanbieden van excuses aan iedereen en in feite aan niemand. Niet alleen in financiële zaken maar ook voor mensen die honderden jaren geleden in dit land woonden en dachten te handelen in de geest van die tijd, maar waarmee ze vandaag de dag niet meer weg zouden komen. Moeten wij spijt betuigen voor het handelen van mensen uit een ver verleden. Kunnen we dan ook schadevergoedingen gaan eisen voor de wijze waarop onze (bet)overgrootouders tewerk werden gesteld in de jaren voor 1950?
©2021 hannesdewitte@02051935.nl

Slotstand indices d.d. 23 apr 2021, week 16: AEX 715,77; Bel 20 4.008,99; CAC40 6.257,94; DAX 15.279,62; FTSE 100 6.938,56; SMI 11.200,54; RTS (Rusland) 1.511,82; SXXP (Stoxx Europe) 439,04; DJIA 34.043,49; NY-Nasdaq 100 13.941,44; Nikkei 29.029,63; Hang Seng 29.054,79; All Ords 7.320,70; SSEC 3.474,17; €/$1.21; BTC/USD $49.705,60; 1 troy ounce goud $1.776,90, dat is €47.182,56 per kilo; 3 maands Euribor -0,539%; 1 weeks -0,561%; 1 mnds -0,557%; 10 jaar Duitse Staat -0,255%; 10 jaar CHF (Zwitserse franken) -0,28%; 10 jarig Nederlandse Staat -0,117%; 10 jaar Franse Staat 0,012%; 10 jaar Belgische Staat 0,054%; 10 jaar Japan 0,0644%; 10 jaar Spanje 0,402%; Italië 0,788%; 10 jaar VK 0,747%; 10 jaar VS 1,5675%. Een liter E10 hier aan de pomp €1,699.

De indices van de belangrijkste aandelenbeurzen noteerden flat, terwijl de rente heel licht blijft stijgen. De dollar verzwakte. De bitcoin maakte een smak van $10.000 op <$50.000. Nieuws vanuit getroffen sectoren in het bedrijfsleven, zoals de luchtvaart, de reiswereld en kunst en cultuur, verlenging van de lockdown en de avondklok, oplopende begrotingstekorten, stijgende staatsschulden en slechte verwachtingen voor de werkgelegenheid, en het aantal faillissementen, de financieel/economische gevolgen van het voortdurende krimp-scenario, mede als gevolg van weer stijgende aantallen corona-besmettingen, bepalen nog altijd de sfeer, de centrale banken spreken geruststellende woorden. de aandelenkoersen veranderden nauwelijks van plek na het bericht dat de ECB haar rentetarieven ongewijzigd liet. Ik voeg ook deze keer weer een lijst toe van 10 landen met een rentenotering voor 30-jarig staatspapier. In de meeste landen daalden de tarieven: Zwitserland -0,035%; Duitsland 0,289%; Nederland 0,358%; Japan 0,6349%; Frankrijk 0,842%; VK 1,279%; Spanje 1,324%; Italië 1,802%; Canada 2,064%; VS 2,2572%. 5-jarig staatspapier met een negatieve rente: Nederland -0,609%; Duitsland -0,602%; Zwitserland -0,595%; Frankrijk -0,547%; België -0,465%; Denemarken -0,458%; Spanje -0,237%; Japan -0,11%.

Dit bericht is geplaatst in Financieel/economisch. Bookmark de permalink.