UPDATE 22022020/519 EU-top over de begroting 2021-2027 mislukt

Sorry, door een computercrash zijn een aantal gereedstaande artikelen verloren gegaan en niet meer te traceren.

CEO Ralph Hamers stapt op bij ING

The Financial Times meldt dat Hamers overstapt naar de Zwitserse vermogensbeheerder (zakenbank) UBS. Na meer dan 29 jaar verruilt Ralph Hamers ING Groep voor UBS. De ING-topman wordt de nieuwe bestuursvoorzitter van de grootste bank van Zwitserland. De nu 53-jarige Hamers leidt ING sinds 2013. Hij wordt bij UBS de opvolger van CEO Sergio Ermotti, die vorig jaar $16 mln verdiende. Onder Hamer’s bestuur raakte ING verwikkeld in twee affaires. De bank kreeg in 2018 een boete van €775 mln, omdat het bedrijf tekortschoot in de strijd tegen witwassen. Het tweede schandaal ging over de beloning van Hamers zelf. De bank wilde het jaarsalaris van de topman in 2018 met 50% verhogen naar ruim €3 mln. Daarover ontstond zoveel ophef dat ING het plan weer introk. (bron: nu.nl) Hamers vertrekt eind juni aanstaande en begint op 1 september aanstaande bij deze 108-jarige bank. De vraag is wat daarvan de reden kan zijn. Er zit mogelijk oud zeer over de forse loonsverhoging van 50%, naar >€3 mln in 2017 die vervolgens weer werd afgeblazen. Dat financiële aspect zal met de overstap naar UBS wel opgelost zijn. Hij zou door alle kritiek die hem de afgelopen jaren in Nederland ten deel was gevallen gecharmeerd zijn van de belangstelling van diverse buitenlandse banken. Een overstap zou alleen niet mogelijk zijn zo lang de zaak van financieel activist Pieter Lakeman nog loopt bij de rechtbank in Den Haag. Lakeman eist dat het Openbaar Ministerie de top van ING alsnog gaat vervolgen voor de jarenlange tekortkomingen bij het voorkomen van witwassen bij ING Nederland. De rechtbank buigt zich nog altijd over deze ’artikel 12-procedure’. (bron: DFT) Dan zou het ook een vlucht kunnen zijn voor de gevolgen van een mogelijke rechtszaak. Voor het juiste beeld hier de inkomens 2018/2019 van de grootverdieners topmannen bij een aantal banken: JP Morgan Chase $30 mln, Bank of America >$20 mln, Citigroup >$20 mln, UBS $16 mln, Credit Suisse $14 mln, Deutsche Bank $10 mln, Barclays $9 mln, Lloyds Banking $7 mln, Banco Santander $6 mln, HSBC $4 mln, ING $3 mln.

Centrale banken over de hele wereld hebben met historisch lage rentevoeten een monster gecreëerd dat niet meer te stoppen is

Dat stelt althans hedgefondsmanager Mark Spitznagel, de oprichter van Universa Investments, een fonds met $5 mrd onder beheer, in een artikel op de website van Vanity Fair.Op https://www.belegger.nl/Column/493926/Centrale-banken-hebben-monster-gecreerd.aspx wordt daaraan gerefereerd. Spitznagel, voorheen handelaar aan de beurs van Chicago en de Amerikaanse zakenbank Morgan Stanley, is een protegé van Nassim Nicholas Taleb, de auteur van de bestseller De Zwarte Zwaan uit 2007. De zwarte zwaan uit de titel is een metafoor voor onvoorspelbare, zeer verstorende gebeurtenissen – het soort dat de markten kan opblazen. Spitznagel was een van de grote winnaars tijdens de crisis van 2008, toen zijn portefeuille met maar liefst 115% steeg. Ondanks zijn defensieve strategie versloeg zijn fonds ook in de tien jaar na de crash de S&P 500-index. Dankzij het beleid van de Amerikaanse centrale bank, de Federal Reserve, zijn de aandelenkoersen volgens Spitznagel niet langer gerelateerd aan de fundamenten van bedrijven. “Dit zijn monetaire verstoringen en ze leiden tot een roekeloze jacht op rendement,” zei hij. “Kijk naar ieder willekeurig scherm en zie: het is behoorlijk bizar. Grote bedrijven, midkappers, kredietmarkten, volatiliteit, het is gestoord. Het geld moet ergens heen en iedereen kan het zien.” Volgens Spitznagel zijn de beleidsmakers van de centrale banken de regie kwijt en hebben ze geen idee hoe ze hun fouten moeten goedmaken. “Ze zullen nooit in staat zijn om de rentevoeten te ‘normaliseren’,” zei hij. “In onze tijd worden recessies en beurscrashes met name in gang gezet door centrale banken, doordat de rentes gaan stijgen, hetgeen leidt tot vertraging en uiteindelijk storten de koersen in.” Volgens hem zijn beleidsmakers van centrale banken niet dom, maar wel roekeloos. “Ze beseffen dat de wereldeconomie zich nu in een situatie bevindt waaruit de centrale banken zich niet kunnen terugtrekken,” zegt hij. “En ze bluffen als ze zeggen dat ze dat wel kunnen.” Spitznagel gaf niet aan wanneer de volgende beurskrach precies zal plaatsvinden. Maar hij verwacht een bloedbad zodra de rente weer begint te stijgen. “Het zal smerig worden,” verwacht hij, die zich voor een relatief klein bedrag heeft ingedekt tegen extreme koersdalingen. Het hedgefonds van Spitznagel heeft namelijk een strategie bedacht om de portefeuilles van grote beleggers als bijvoorbeeld pensioenfondsen te beschermen tegen een eventuele toekomstige correctie. Zijn strategie, die weinig kost, levert veel op als de koersen instorten. Spitznagel, die momenteel werkt aan zijn nieuwe boek Safe Haven: Investing for Financial Storms, waarvoor Taleb het voorwoord schrijft, noemt deze oplossing “bescherming tegen explosieve dalingen.” En wat is die strategie? Mocht de beurs inderdaad crashen, dan zijn Spitznagel en zijn beleggers in elk geval goed beschermd. Maar is er een manier waarop de kleine belegger kan profiteren van zijn wijsheid? “Dat wordt me elke dag gevraagd,” zegt hij. “Elke dag. En ik zou iets voor kleine beleggers moeten doen. Maar ik heb een handvol echt grote klanten. Ja, als ik het niet zo druk had, zou ik dat doen.”

Pensioenfondsen ook geïnfecteerd door COVID-19

Ook de Nederlandse pensioenfondsen krijgen een forse knauw van het nieuwe coronavirus, dat vooral in Azië (vooral China en in mindere mate in Japan en Zuid-Korea) rondwaart, schrijft Dirk Waterval in Trouw. Het Sars-CoV-2-virus nestelt zich inmiddels ook in de Nederlandse pensioensector. De pensioenfondsen leden in januari forse verliezen op aandelenbeurzen in opkomende landen, waartoe ook China behoort. Tegelijk daalde de rekenrente in de eerste maand van het jaar, waardoor de fondsen meer geld opzij moesten zetten voor alle toegezegde pensioenen in de toekomst. Ook dat is deels toe te schrijven aan het virus. De ziektekiem is dus behoorlijk schadelijk voor de financiële gezondheid van pensioenfondsen. Die gezondheid meten ze aan de hand van hun dekkingsgraad: de verhouding tussen het vermogen dat ze in huis hebben en de toegezegde uitkeringen van gepensioneerden vandaag en in de toekomst. Bij ambtenarenfonds ABP daalde de dekkingsgraad in één maand van 97,8% naar 94,1%. Voor elke euro aan toegezegd pensioen heeft ABP nu dus iets meer dan 94 cent in huis. De dekkingsgraad van het tweede fonds van Nederland, zorgfonds PFZW, daalde eind januari van 99,2% naar 95,7%. Voor de twee grote metaalfondsen, PME en PMT, ging het om een daling van grofweg 99% naar 96%. Verandert dat niet voor Oudejaarsdag, in ruim 10 maanden tijd kan er nog veel gebeuren in positieve dan wel negatieve zin, dan moeten deze vier fondsen volgend jaar korten op hun uitkeringen. De maatstaf daarvoor is het jaargemiddelde van de maandelijkse dekkingsgraden: de zogeheten beleidsdekkingsgraad. Die mag niet meer dan vijf jaar op rij onder de 100% uitkomen, en dat dreigt bij de grote fondsen wel te gebeuren. Voor de komst van het virus lagen de aandelenkoersen er relatief florissant bij. Er was optimisme over de betrekkingen tussen de Verenigde Staten en China, die halverwege januari een stapje verder kwamen met hun handelsakkoord. Maar toen kwam de virusuitbraak, en de economische onzekerheid die dat met zich meebracht. Volgens financieel dienstverlener Aon moesten pensioenfondsen in januari gemiddeld 3,4% verlies slikken op hun aandelen in opkomende landen als China. Op die manier infecteert het virus de bezittingen van de Nederlandse pensioenfondsen. Maar het haalt hun dekkingsgraden ook op een andere manier naar beneden: door een verder wegzakkende rekenrente. Als beleggers hun vertrouwen in aandelen verliezen, willen ze hun vermogen nog weleens verplaatsen naar veiliger beleggingen. Denk aan staatsleningen waarop ze een vaste rente vangen. Als iedereen tegelijk op die staatsobligaties duikt, dan daalt het rendement dat daaruit te halen valt. Met andere woorden: de effectieve rente op die staatsleningen daalt. Dat is jammer voor instanties als pensioenfondsen. Die moeten de waarde van hun pensioentoezeggingen voor ver in de toekomst berekenen aan de hand van de marktrente: hoe lager die is, hoe meer vermogen ze nu opzij moeten zetten voor iemand die pas over veertig jaar met pensioen gaat. En daarom moeten ze meer geld op de plank hebben om hun dekkingsgraad naar de 100% te trekken. Aon ziet het ook voor de komende jaren somber in, wat pensioen betreft. Beleggen zal waarschijnlijk minder opbrengen, omdat de wereldeconomie nauwelijks meer groeit. Daarnaast lijkt de rente nog voor een lange tijd laag te blijven. Mede dankzij het nieuwe coronavirus zijn kortingen in 2021 volgens de dienstverlener ‘echt nog steeds een realistisch scenario’.

‘Nederland bij de economisch meest getroffen landen’ Nederland staat in de top-10 van landen die economisch het hardst worden getroffen door de epidemie van het nieuwe coronavirus. Volgens onderzoeksbureau Altares Dun & Bradstreet zijn er bijna duizend Nederlandse bedrijven die direct worden geraakt. Zij hebben filialen of dochterondernemingen in Chinese regio’s die door het virus zijn getroffen. Andere landen die hoog op de schadelijst staan, zijn bijvoorbeeld de Verenigde Staten, Japan en Duitsland. Globaal opereren 49.000 bedrijven van buiten China in de getroffen gebieden in het Aziatische land. De studie bevestigt nog een keer dat de virusuitbraak over de hele wereld grote economische gevolgen heeft. Meer dan vijf miljoen bedrijven verspreid over de aarde zijn volgens de onderzoekers afhankelijk van Chinese leveranciers in de door het virus getroffen regio’s. Een waarschuwing is hier op zijn plaats: “Boer pas op je kippen”. Het aantal personen die zijn besmet met het COVID-19 virus bedraagt 78.820, 2463 zijn overleden en 11.543 verkeren in een kritische fase.

De WOZ-waarde en de aanslag voor de Gemeentelijke lasten 2020

Bij sommigen lag hij al op de deurmat, bij anderen komt hij binnenkort: de aanslag van de gemeentelijke belastingen. En die kan nog wel eens vies tegenvallen. Een gemiddeld huishouden gaat zo’n €40 meer betalen, maar er zijn uitschieters tot wel €220, blijkt uit een overzicht van de Vereniging Eigen Huis. Die hekelt vooral de verhoging van de onroerendezaakbelasting (ozb). „Veel gemeenten verhogen deze belasting om gaten in de begroting te vullen”, zegt woordvoerder Hans André de la Porte. Het gaat vaak om stijgende kosten voor jeugdzorg en de WMO, waar hulp en ondersteuning voor vooral ouderen onder valt. „Dat zijn kosten van ons allemaal, maar nu draaien daar alleen huiseigenaren voor op. Wij vinden dat kwalijk.” In 353 van de 374 gemeenten (telling 2019) gaan bewoners meer belasting betalen. De verhoging van 5,2% is vier keer hoger dan de verwachte inflatie (1,3%) én een stuk hoger dan vorig jaar: Toen betaalden we gemiddeld 3,4% meer aan onze gemeente. In de gemeente Laarbeek stijgen de lasten het sterkst: bewoners betalen dit jaar zo’n €220 meer. In een persbericht legt de gemeente uit dat dat nodig is ’om de dynamiek in onze Laarbeekse samenleving te waarborgen en het voorzieningenniveau te handhaven’. (bron: DFT) Waarvan acte. IK heb eerder gewaarschuwd dat informatie van het CBS dat de lasten dit jaar niet verhoogd zouden worden, geen juiste informatie was in relatie tot de koopkracht. Dat blijkt nu wel weer: de waterschappen, de Liander’s gaan de stroomprijzen verhogen voor de aanleg van nieuwe, zwaardere netwerken de de gemeentelijke lasten stijgen en de stijging van de WOZ-waarden werkt door bij de IB en de gekoppelde prijzen van derden. Waartoe dat gaat leiden kan ik nog niet in generale zin beantwoorden, maar het leven wordt er niet goedkoper van.

ABN AMRO, ING, Rabobank en de Volksbank hebben in 2018 en 2019 voor bijna €5,3 mln aan meldingen van helpdeskfraude ontvangen

Dit blijkt uit cijfers die het Openbaar Ministerie (OM) deelde met NU.nl. De vier banken rapporteren de bevestigde slachtoffergevallen vanaf maart 2018 aan het OM. Helpdeskfraude is een vorm van oplichting waarbij iemand zich voordoet als een helpdeskmedewerker van een bedrijf. De oplichter probeert het slachtoffer telefonisch te overtuigen om de zogenaamde helpdeskmedewerker op afstand toegang te geven tot de computer, waarna geld wordt gestolen. In 2018 werden volgens de vier banken zeker 1732 mensen slachtoffer van helpdeskfraude. Het totale schadebedrag kwam dat jaar uit op bijna €2,4 mln. In 2019 nam het aantal slachtoffers toe tot 3099. Zij werden bij elkaar voor zo’n €2,9 mln opgelicht.

Kamer steunt Rutte’s opstelling in Brussel: hand op de knip

Op de top waar de bonje over de Europese begroting zal worden uitgevochten, weet premier Mark Rutte zich in zijn harde opstelling gesteund door een meerderheid van de Tweede Kamer, schrijft Wendelmoet Boersema in Trouw. De premier was donderdag en vrijdag in Brussel voor een ingelaste Europese top. De inzet: hoeveel dragen de 27 lidstaten de komende zeven jaren af aan de unie? En waar wordt dit geld aan uitgegeven? In Brussel lag een compromisvoorstel van EU-raadsvoorzitter Michel op tafel waarin lidstaten worden geacht 1,074% van de economie af te dragen. Als lid van de ‘vrekkige vier’ zet Nederland zich met Oostenrijk, Zweden en Denemarken in voor 1%, zonder komma. Voor Nederland gaat het dan om een bedrag van ruim 8 mrd. Rutte zet zich in voor de ‘modernisering’ van de begroting: minder geld naar de traditionele grote kostenposten zoals landbouw en regiosteun, meer geld naar kennis, veiligheid en migratiebeleid. Zolang Nederland maar niet meer hoeft af te dragen. Sommige partijen in de Kamer vrezen voor een uitruil tussen modernisering en de hoogte van de afdracht. Binnen de coalitie is D66 de grootste criticus van de ‘kruideniersmentaliteit’ van Nederland. Fractievoorzitter Jetten bepleit een nog forsere modernisering van de uitgaven: “Van koeien naar kennis, van kippen naar klimaat.” CDA en ChristenUnie hechten vooral sterk aan de koppeling tussen het geld dat lidstaten uit Brussel ontvangen en de mate waarin zij de rechtsstaat respecteren. Met name Oost-Europese lidstaten zijn hier tegen. Moet Nederland in Brussel desnoods zijn veto inzetten? Dat wil alleen Forum voor Democratie. De verwachting was dat het voor Rutte een harde dobber wordt om de komende dagen zijn zin krijgen. Met het vertrek van de Britten uit de EU heeft Nederland een mede-nettobetaler en bondgenoot voor een zuinige begroting verloren. Het Britse blad The Economist had daarom een binnenpretje over het gevecht dat de komende dagen in Brussel losbarst, over een ‘pitiful amount of money’. (bron: Trouw) De begrotingstop van de leiders van de 27 leden van de EU in Brussel over een nieuwe langetermijnbegroting is vrijdag abrupt geëindigd, zonder dat er overeenstemming is bereikt. Dat werd rond half acht in de avond duidelijk. De Europese bestuurders hebben 1½ dag gesteggeld over een nieuwe begroting voor de EU – zonder het Verenigd Koninkrijk – voor de periode van 2021 tot 2027. De vier ‘zuinigen’ stonden tegenover de 17 frugals, de vrienden van een ambitieus Europa’. De Duitse bondskanselier Angela Merkel liet weten dat nog niet bekend is wanneer verder wordt onderhandeld. De Franse president Macron zei dat duidelijk was geworden dat de EU het VK niet nodig had om het niet eens te kunnen worden. Of dat de juiste interpretatie is van het mislukte overleg, vind ik niet op zijn plaats. Ik zou kiezen voor de vaststelling dat zonder de Britten er geen overeenstemming is bereikt. De Europese begroting, officieel het Meerjarig Financieel Kader geheten, legt limieten vast voor de uitgaven van de Europese Unie, zowel in totaal als voor specifieke gebieden. Oftewel: hoeveel mag de EU in de komende zeven jaar uitgeven en waaraan? Het voorstel dat nu op tafel lag, kwam van Charles Michel, president van de Europese Raad. Hij zette in op een begroting van 1,074% van het bruto nationaal inkomen van de EU. In de huidige begroting is dat 1,03%. Er is verschil van mening tussen de lidstaten over de omvang van de begroting en waar het geld precies aan besteed wordt. Nederland, Zweden, Denemarken en Oostenrijk willen de hand op de knip houden. Landen die veel Europese subsidies krijgen zoals Frankrijk en Portugal, en landen als Roemenië, Hongarije en Polen, die veel geld krijgen omdat het armere landen zijn, willen de begroting juist verhogen. De tegenstanders van een grotere EU-begroting willen ook dat de Europese gelden anders besteed worden. De begroting moet moderner. Zo zou er minder geld moeten naar ‘ouderwetse’ subsidiebronnen als landbouw en potjes voor armere landen (het Cohesiefonds), maar meer naar research & development, migratie en bestrijding van klimaatverandering. Er werden nog voorstellen ter tafel gebracht, waarmee landen werden gepaaid, maar het resultaat was dat de norm nauwelijks daalde n.l. 1,069%. Het vertrek van de Britten veroorzaakt een gat in de inkomsten van de EU van €10 tot €12 mrd. Dat is ook nog een twistpunt. Verder willen een aantal landen met het EP meegaan, die 1,3% verlangt. Ik vraag mij af waarmee de meerderheid in de Tweede Kamer en het kabinet onder aanvoering van Mark Rutte bezig zijn? Waar wij mee bezig zijn is het met hand en tand verdedigen van een Europese Unie waarin de 27 EU-lidstaten het beleid bepalen. Maar is dat wel de toekomst van Europa? Voeren Rutte en de Kamer geen achterhoede gevechten? Maakt Europa nog wel enige kans te kunnen delen in de nieuwe wereldmacht, naast de VS, China, Rusland en India als een zo verdeeld gezelschap over de toekomst van geld, kennis en klimaat/milieu en natuur compromissen moeten sluiten om niet uiteen te vallen?

Obama gooit de knuppel in het hoenderhok van Trump

Barack Obama gooide deze week met een niet mis te verstane tweet de knuppel in het digitale hoenderhok. “Precies 11 jaar geleden, op het dieptepunt van de ergste recessie sinds lang, heb ik de ‘Recovery Act’ ondertekend, die het pad effende voor meer dan een decennium van economische groei en de langste periode van jobcreatie in de Amerikaanse geschiedenis,” schreef Obama. Met andere woorden: Obama claimt dat hij de aanzet heeft gegeven tot de langste periode van economische groei, en Trump heeft enkel zijn wagon daar aangehangen. Het hoeft dan ook niet te verbazen dat die tweet niet onopgemerkt voorbij is gegaan in de VS. Wat volgde, was een heuse strijd op Twitter tussen Democraten en Republikeinen. De Democraten jubelden. In hun ogen is het maar al te duidelijk dat Trump niet verantwoordelijk is voor de recordhoogtes op de beurzen en de enorme daling van de werkloosheid. Volgens hen heeft Trump alleen maar geoogst wat de regering Obama had gezaaid. Indien Hillary Clinton was verkozen, zou de economie het even goed hebben gedaan, beweren ze. Trump zou in het beste geval kunnen claimen dat hij de groei niet heeft afgeremd. De Republikeinen reageerden als door een wesp gestoken omdat ze maar al te goed beseffen hoe belangrijk de economie is in de strijd om het Witte Huis. En dus sloeg Trump op Twitter terug. “Heb je het meest recente waanidee al gehoord?” vroeg hij aan zijn 72 miljoen volgers. “President Obama probeert zich de economische boom toe te eigenen die gerealiseerd is door de regering Trump.” En toen verklaarde hij zich nader en zei dat “Obama verantwoordelijk was voor het zwakste herstel sinds de Grote Depressie en dit ondanks het gunstige rentebeleid van de Federal Reserve”. De krant Washington Post, eigendom van de Amazon-oprichter Jeff Bezos (56) schreef vervolgens: “Economen stellen eensluidend dat de Amerikaanse economie het goed doet. Maar Trump gaat te ver door te claimen dat deze groei de beste ooit is. Het is niet correct om het Obama-tijdperk als hopeloos te omschrijven en zichzelf te presenteren als dé held die de meubelen heeft gered.” Daarop ging acteur en Trumpaanhanger James Woods in de tegenaanval en viseerde op zijn beurt Obama op Twitter: “De aanname dat je iets anders zou hebben gedaan dan onze economie te ruïneren, is belachelijk.” (bron: hln.be) Duidelijk is dat Trump zich voelt aangevallen door zijn voorganger. Dat moet hard zijn binnengekomen bij de president, want Obama heeft zijn praatjes, leugens en bedreigingen aan zijn tegenstanders gefileerd. Er zullen zeker aanhangers van Trump zijn wiens ogen open gaan nu de betrouwbare Obama zich in de verkiezingen gaat mengen. Daarvoor is Trump bang, alhoewel hij uitstraalt voor niemand bang te zijn omdat hij zichzelf als de almachtige ziet.

Amerikanen leven op de pof

Maarten Schinkel schreef een dag of tien geleden in het NRC een artikel over de Amerikaanse begroting en de wijze waarop Trump die bejubelde: lage werkeloosheid en een gestage economische groei bij een dalende rente. Is dit zijn Wirtschaftswunder of slechts een illusie, een luchtspiegeling, vraagt Schinkel zich af. De economische groei duurt nu al 128 maanden en dat is sinds 1854 nooit meer voorgekomen. Is die gestage trage groei van 2,3% toe te schrijven aan Trump? In ieder geval nam hij die over van Barack Obama, die na de recessie aan het einde van het presidentsschap van de Republikein George W. Bush in 2008/2009, de economie weer op orde had gebracht. We moeten daarbij wel in ogenschouw nemen dat die economische groei in de VS gepaard gaat met een oplopende staatsschuld. Het Amerikaanse begrotingstekort bedraagt in het begrotingsjaar, dat op 1 oktober aanvangt, volgens de VS 4,6% bbp, maar volgens de regels van het IMF 5,5%. Dat is ongebruikelijk hoog in een periode van economische groei. In de komende 10 jaar zal die, op basis van Amerikaanse definitie, uiteindelijk stijgen naar 5,4%, waarbij de staatsschuld gaat oplopen van 81% naar 98%. Volgens internationale normen bedraagt de Amerikaanse staatsschuld nu al 108%. Die is dus onderweg naar Italiaans niveau. De federale Amerikaanse staat waar Trump en het Congres over gaan maakt maar 20% van de economie uit. De federale uitgaven bedragen $4.800 mrd, met een tekort van $1.000 mrd. Van iedere uitgegeven dollar zijn 21 cent geleend geld. Meer dan het defensiebudget van de VS wordt met geleend geld betaald. Trump stelt dat de VS zich bevindt in een periode van de ‘Great American Comeback’, maar anderen waarschuwen ervoor dat de Amerikaanse conjunctuur in stand wordt gehouden met paardenmiddelen. Het beeld van de blaaskaak wordt hier nog weer eens aan de orde gesteld. De man komt op mij over als een straatvechter, die geen eerlijke voorstelling van zaken geeft aan zijn volk en de wereld.

Trump steekt zijn kop in het zand

De Verenigde Staten willen niet dat klimaatverandering in het slotakkoord van de G20 genoemd wordt als een mogelijk risico voor economische groei, melden verschillende bronnen aan persbureau Reuters. Ministers van financiën en bankiers van negentien landen, Argentinië, Australië, Brazilië, Canada, Chine, Duitsland, Frankrijk, India, Indonesië, Italië, Japan, Mexico, Rusland, Saoedi-Arabië, Turkijhe, Verenigd Koninkrijk, VS, Zuid-Afrika en Zuid Korea, en de Europese Unie bespreken dit weekend de belangrijkste economische uitdagingen tijdens de top in de Saoedische hoofdstad Riyadh. Die uitdagingen variëren van geopolitieke spanningen tot geplande handelsverdragen en duurzaamheidsvraagstukken. Een conceptversie van het slotakkoord is al gepresenteerd, hoewel de landen van de G20 over sommige onderwerpen nog in beraad zijn. Ze zijn onder meer wel tot de conclusie gekomen dat het coronavirus niet gezien wordt als een risico voor economische groei, zolang het virus goed gemonitord wordt. Een diplomaat op de G20 vertelt aan Reuters dat de Verenigde Staten terughoudend zijn om klimaatverandering te accepteren als een risico voor economische groei. “Normaal verzet China zich hier ook tegen, maar nu is het voornamelijk de VS”, aldus de diplomaat. “Klimaat is nog het laatste struikelblok voor de top”, vertel ook een andere bron aan Reuters. “En voorlopig lijkt er nog geen akkoord te zijn.” De top eindigt zondagavond. (bron: nu.nl)

Moderne oorlogsvoering: IT-project dreigt te mislukken

Trouw, de Groene Amsterdammer en EenVandaag publiceerden deze week een rapport van de onderzoeksjournalisten Investico naar een dreigende mislukking van een cruciaal IT-project “Grensverleggende IT” bij Defensie. Er is behoefte aan een nieuw informatiesysteem: Defensie heeft geen beveiligde cloud. De huidige IT is verouderd, het is een lappendeken van 2000 systemen. Staatssecretaris Barbara Visser meldde in september al dat de ‘continuïteit’ tot 2020-2022 is gewaarborgd. De aanbesteding is in de pauze-stand gezet omdat het Bureau ICT-toetsing, de waakhond voor ICT-projecten, aan de bel trok. De risico’s van zo’n groot project met één leverancier zouden te groot zijn en kennelijk heeft Defensie niet de kennis in huis om de regie op de inhoud en de kosten te voeren. Uit de aanbesteding resteren nog IBM en het Franse Atos, Die werken al drie jaar samen met de ambtenaren aan het project. Eind 2018 doet het consortium een concept-inschrijving. Er is dan al een technisch ontwerp dat door de staatssecretaris is aangekocht voor €14,5 mln. Volgens IMB/ATOS hebben 100 tot 150 mensen al meer dan 2 jaar een ‘bovenmatige inspanning’ geleverd voor de aanbesteding. Zij stellen dat, als de staatssecretaris zou besluiten ‘de stekker uit het stopcontact te trekken’ dat niet alleen ‘onredelijk maar ook onrechtmatig’ zou zijn. Defensie, het ministerie en IBM/Atos geven geen reactie. Het grote probleem is dat wij kennelijk de know-how missen die noodzakelijk is om de regie te voeren zo’n grootschalig technisch project in te voeren en te onderhouden. Wij hebben daar de juiste mensen nog niet voor opgeleid. Mogelijk is er tot dusverre nog geen helder beeld hoe de veiligheid kan worden beschermd. Daarbij komt of het niet veel verstandiger is zo’n investering te doen in een communiteit van landen, die met dezelfde problemen worden geconfronteerd. Dit is een probleem voor Brussel, niet voor den Haag.

Arabische geldstromen naar Nederlandse moskeeën

Een speciale commissie van de Tweede Kamer onderzoekt de gevolgen van de wijze waarop moskeeën worden gefinancierd. Deze week kwam onder meer de omstreden Utrechtse imam Suhayb Salam aan het woord. Zijn verhoor ontaardde in een tumultueuze sessie, waarin de beschuldigingen over de tafel vlogen. De imam van Syrische afkomst predikt sinds 2008 in moskee Al Fitrah in Utrecht het salafisme, een fundamentalistische islamstroming. Hij raadt zijn toehoorders af om zich aan te passen aan de Nederlandse samenleving. Volgens hem spiegelt de ware gelovige zich tot in de kleinste details aan het leven van de profeet Mohammed. Van hoe hij zich kleedde en hoe hij met vrouwen omging, tot hoe de profeet naar het toilet ging. Hoewel Salam zich publiekelijk uitspreekt tegen geweld, passeerde een opvallend groot aantal Nederlandse Syriëstrijders in zijn moskee. Michel Rog, Kamerlid namens het CDA en commissievoorzitter, leek aan het einde van het verhoor te zinspelen op meineed gepleegd door Salam, omdat deze verklaarde geen stukken te bezitten over financiën van zijn moskeeorganisatie. “U beschikt wel degelijk over de stukken. U ontkent nu dat u daarover beschikt,” zei Rog. Salam ontkende ook dat zijn stichting een bankrekening heeft, wat volgens Rog wel het geval is. Meteen na afloop van het verhoor, met de microfoon nog aan, deed Salam het geheel af als ‘een poppenkast’. Eerder sprak hij van een schijnvertoning, waarbij hij niet de kans kreeg leugens te weerleggen. Salam betichtte commissielid Rutger Schonis van D66 van “schofterig gedrag” toen deze hem niet liet uitpraten. Rog dreigde het verhoor te schorsen toen Salam erop stond dat hij kon uitpraten: “Of u laat mij uitpraten of ik ga naar de rechteren: “We zitten hier niet in een rechtbank. Ik hoop dat u weet wat uw grenzen en mijn grenzen zijn”. De stemming werd al voor aanvang gezet, toen Salam weigerde te staan bij het afleggen van de eed. Vervolgens las hij een verklaring voor waarin hij stelde dat grondrechten van moslims “stelsel- en planmatig worden ondermijnd.” Een aantal politici heeft ‘heropvoeding nodig’, zei hij. Later in het verhoor stelde hij dat de Nederlandse overheid “onderdrukkend” bezig is. “Wij moslims bepalen mede de normen en waarden. Of het u bevalt of niet.” Salam zei circa 1,5 mln uit Koeweit te hebben ontvangen, onder andere voor de aankoop van een pand in Utrecht. Volgens hem zijn ‘bemoeials’ van de AIVD-inlichtingendienst de afgelopen jaren tot zes keer toe in de Golfstaat geweest met vragen over mogelijke donaties aan zijn Al Fitrahmoskee. Aan onze collega’s van het AD verklaarde Salam vorige week dat er niets mis is met het buitenlandse geld en dat er nooit sprake is geweest van buitenlandse inmenging. “Daar doen we niet stiekem over. We kregen vroeger geld uit het buitenland, van instellingen en particulieren uit Koeweit. Deze organisaties zijn door de Koeweitse staat goed gescreend. En het geld is ook nog eens gescreend door de Wereldbank”, liet hij optekenen. Eerder op de dag schetste maatschappij-onderzoekster Trees Pels van het Verweij-Jonker Instituut een alarmerend beeld van de organisatie van Salam, waar kinderen tijdens buitenschoolse lessen aangeleerd zou worden zich van de samenleving af te keren. Volgens Salam is dat ver verwijderd van de waarheid. Zijn organisatie doceert op jaarbasis honderden kinderen. “Er is zelfs een jaar geweest dat we de duizend haalden.” Hij zei ‘100 procent’ transparant te zijn over de financiële gang van zaken bij Al Fitrah. Jaarverslagen worden volgens hem mondeling afgehandeld en niet schriftelijk vastgelegd. Hij beschuldigde een eerdere getuige, Saïd Bouharrou, van meineed. De vicevoorzitter van de Raad van Marokkaanse moskeeën verklaarde eerder dat mensen van Al Fitrah hebben geprobeerd in de stad Nijmegen voet aan de grond te krijgen. Salam weigerde ja of nee te zeggen op de vraag of hij islamitische huwelijken heeft afgesloten. “We begeleiden de mensen in hoe zij volgens de islam behoren te leven. Als ze ons vragen: doen jullie aan huwelijken, dan is ons antwoord heel simpel: als deze meid een vader heeft, dan kan hij haar zelf huwen.” Voorzitter Rog wees hem op zijn medewerkingsplicht. “U heeft de commissie meerdere keren geen antwoord gegeven op de vraag of het voorgekomen is dat u of anderen binnen Al Fitrah islamitische huwelijken hebben gesloten.” Hij ontkende dat zo’n huwelijk strafbaar is, hoewel commissielid Chris Stoffer hem artikel 449 uit het Nederlandse wetboek van Strafrecht voorhield. Ook op de vraag of hij moslims doceert niet mee te doen aan Nederlandse feestdagen en hen aanraadt niet-gelovigen niet aan te kijken, kwam geen simpel ja of nee. Zijn omstandige antwoorden klonken wel als een bevestiging, al benadrukte hij dat het de kinderen vrij staat zelf te beslissen. (bron: hln.be) Hier liggen spanningsvelden tussen grondrechten en religieuze opvattingen. Beiden doen aan zieltjes winnen.

Europa’s grootste bank gaat 35.000 full-time banen schrappen

Zo’n honderdduizend banen worden komende jaren geschrapt bij grote Europese banken. De meeste bij het Britse HSBC, schrijft Koos Schwarts in Trouw. De grootste bank van Europa, HSBC, zet het mes in het personeelsbestand. In drie jaar tijd worden zo’n 35.000 voltijdsbanen geschrapt: dat is zo’n 15% van het totaal. De reorganisatie is vooral bedoeld om de bank winstgevender te maken. In 2019 kwam de nettowinst uit op $8,7 mrd, tegen $15 mrd in 2018. Die daling was grotendeels het gevolg van een enorme eenmalige afschrijving van $7,3 mrd op bedrijfsonderdelen die nu veel minder waard zijn dan eerder gedacht. Ook ondervond de bank hinder van de handelsruzie tussen de VS en China en van de onrust in Hongkong. Dit jaar komen daar de effecten van de uitbraak van het nieuwe coronavirus (COVID-19) bij. HSBC – ooit opgericht als de Hongkong and Shanghai Banking Corporation en gevestigd in Londen – snijdt vooral in het personeel in Europa en Noord- en Zuid-Amerika. In Amerika haalde HSBC vorig jaar een beetje winst, in Europa werden dikke verliezen geleden. In de VS zal ongeveer een derde van de kantoren sluiten, in Europa gaat het mes onder meer in de afdelingen die zich bezighouden met aandelenhandel, met het volgen en analyseren van beursgenoteerde bedrijven en in de onderdelen die geld uitlenen aan bedrijven. De kans is groot dat er vooral in Engeland veel banen verdwijnen. Nu werken daar zo’n 40.000 mensen voor HSBC. Omdat de bank in Azië wel veel winst maakt, wil het bedrijf zich vooral op dat continent richten. Groeien in Azië, krimpen in de VS en Europa is het devies. HSBC is niet de enige grote Europese bank die van een flink deel van het personeelsbestand af wil. Volgens The Financial Times verliezen zo’n 100.000 bankmedewerkers hun baan als gevolg van de plannen die sinds het begin van 2019 zijn aangekondigd. HSBC tekent met 35.000 banen voor de grootste reductie. Daarna volgen Deutsche Bank (18.000) en het Italiaanse Unicredit (8000). Percentueel vallen de grootste klappen bij Deutsche Bank (bijna 20% van het personeel), HSBC (15%) en de Duitse Commerzbank (bijna 9%). Nederlandse banken komen in het rijtje van The Financial Times niet voor. Bij Rabobank groeide het personeelsbestand vorig jaar zelfs, voor het eerst in jaren. Dat kwam doordat de bank ongeveer 1800 mensen aantrok die zich moeten bezighouden met het checken en screenen van klanten en hun transacties. De top van HSBC schat dat er over drie jaar nog zo’n 200.000 mensen voor HSBC werken. In 2008 waren dat er nog ruim 300.000. Opvallend is dat beleggers niet erg opgetogen reageerden op de reorganisatieplannen. Vaak leiden aankondigingen van personeelsreducties tot flinke koersstijgingen, omdat beleggers verwachten dat de reorganisaties op de lange termijn leiden tot kostenbesparingen en tot hogere bedrijfswinsten. Dat is ook het doel van HSBC: de bank denkt jaarlijks $4,5 mrd aan kosten te kunnen besparen. Toch verloor het aandeel HSBC in eerste instantie 6% van zijn waarde. Mogelijk komt dat doordat de bankleiding meldde dat zij twee jaar geen eigen aandelen zal inkopen. HSBC zegt daar geen geld voor te hebben, onder meer doordat de reorganisaties dit en volgend jaar gepaard gaan met hoge kosten, zo’n $6 mrd. Daarbij wil de bank blijven investeren om te kunnen groeien in Azië.

Zet de deur open naar een duurzaam Europees pensioen

Dit betogen Pascal Borsjé, advocaat bij Clifford Change LLP, en Hans van Meerten, hoogleraar Europees Pensioenrecht, in Trouw. Ondanks het pensioenakkoord is de vraag of Nederland nu echt op weg is naar een toekomstbestendig pensioenstelsel. De politieke gevoeligheid voor hervorming en het belangenspel in de polder maken een volwassen debat hierover tot een uitermate ingewikkelde zaak. Dat is zuur voor deelnemers die nu maar beperkt inzicht hebben in de toekomst van hun pensioen. De afgelopen jaren transformeerde al voor velen de belofte van een ‘zeker’ pensioen tot gewenning dat kortingen op het pensioen er nu eenmaal bij horen. De Europese Commissie heeft daar in het verleden al over opgemerkt dat kortingen niet passen bij een bestendige pensioenoplossing. En wij vermoeden dat veel Nederlandse pensioendeelnemers het daar mee eens zijn. Ze zouden gediend zijn bij meer helderheid over de toekomst van hun oudedagsvoorziening. Terwijl ontwikkelingen in de economie wijzen in de richting van een pensioenstelsel dat past bij een meer flexibele arbeidsmarkt (denk aan zzp’ers, flexwerker en 0-urencontracten), is het karakter van het Nederlandse stelsel in hoofdzaak gebaseerd op de arbeidsverhoudingen van het midden van de twintigste eeuw. Werknemers zijn verplicht om deel te nemen aan sectorale pensioenfondsen. Meer flexibiliteit zou ook internationale pensioenoplossingen eenvoudiger maken. Voor werknemers en werkgevers is het nu lastig om in internationale situaties sluitende pensioenoplossingen te vinden. Het is begrijpelijk dat de Nederlandse regelgever en toezichthouder goed op de Nederlandse pensioenregelingen let, maar dit lijkt vooral een naar binnen gerichte zorg. Voorstellen van de Europese Commissie en de Europese pensioentoezichthouder EIOPA om alle Europese landen aan een gelijkwaardig toezichtstelsel te onderwerpen worden van Nederlandse kant over het algemeen als onnodige bemoeizucht afgewezen. Die voorstellen faciliteren juist internationale pensioenoplossingen en bevorderen bovendien de stabiliteit in de financiële markten. Zo schermt Nederland zijn lokale pensioenmarkt af, maar wordt Nederlandse werknemers en het bedrijfsleven geen dienst bewezen. Ironisch genoeg heeft de toegenomen internationalisering het juist mogelijk gemaakt dat Nederlandse pensioenfondsen ook buiten Nederland succesvol kunnen beleggen. Door Europese regelgeving zijn ze bovendien in veel gevallen gevrijwaard van buitenlandse (bron)belasting op hun Europese beleggingen. In het buitenland gaat ondertussen de ontwikkeling van flexibele pensioenoplossingen door. Dat heeft het initiatief voor een Pan-Europees Persoonlijk Pensioenproduct (PEPP) bewezen. Dit initiatief van de Europese Commissie is erop gericht om met een flexibele regelgeving het pensioensparen in de Europese landen waar geen ontwikkeld pensioenstelsel bestaat te stimuleren (denk met name aan Oost-Europa). Het initiatief was in de onderhandelingen door onder andere Nederlandse invloed al ingeperkt, en zou voor de Nederlandse pensioenmarkt de facto geen implicaties hebben. Helaas was de Nederlandse regering uiteindelijk toch tegen. Het PEPP stond immers symbool voor de ongewenste ‘Europese bemoeienis’. Toch zou de Nederlandse pensioensector zich Europees moeten aansluiten. Met zijn grote deskundigheid en ervaring is die uitstekend in staat om nieuwe, bestendige pensioenoplossingen te bieden. Een keuze voor meer flexibiliteit kan ook een aanzet geven tot een duurzame pensioenvoorziening voor alle Europeanen. Nederland is in Europa een belangrijk ‘pensioenland’, en heeft alle kans zijn invloed aan te wenden om te komen tot een Europese pensioennorm. Daarbij moeten we bedenken dat sociaal-economische duurzaamheid van een vergrijzend Europa ook in het belang van Nederland is.

Een blok tegen China vormen, met of los van de VS

Frankrijk wil van Europa een wereldmacht maken met een eigen defensie. Amerika hamert op westerse eensgezindheid tegenover China. De grote test wordt de aanleg van 5G-netwerken. Emmanuel Macron blijft praten en handen schudden, terwijl de Chinese minister van buitenlandse zaken staat te wachten. De Franse president heeft zijn tijd op het hoofdpodium van de veiligheidsconferentie in München flink overschreden. “We moeten verder”, roept de voorzitter. Het is een komen en gaan van wereldleiders in een groot hotel dat toch te klein is. Macron trok vorig weekend de aandacht als het belangrijkste staatshoofd in München, met een pleidooi voor een sterker en machtiger Europa. Angela Merkel was er niet bij. “Sommigen zien Europa als een grote markt. Ik zie het als een politieke macht.”
Binnen tien jaar moet dat Europa er staan, met een eigen beleid als het gaat om defensie, buitenlandse zaken en immigratie. Natuurlijk is daarvoor meer geld nodig, zegt Macron. Hij vindt het ‘heel gek’ dat het budget van de Europese Unie de komende jaren gelijk zou blijven, zoals de ‘vrekke-ige vier’ wil. Op die manier zullen de investeringen in nieuwe technologieën achterblijven bij die in de Verenigde Staten en in China en dat zou een ‘historische fout’ zijn. Maar wat moet Europa met een eigen defensie als we de Navo hebben? “We willen geen junior partner meer zijn van de VS”, stelt Macron. Hij is bereid om de Franse kernwapens een rol te geven binnen de Europese defensie, zo kondigde hij een week geleden aan. Dan kan Europa een echte wereldmacht worden, naast de VS en China. De Amerikanen zien de Franse plannen hoofdschuddend aan en hameren op eensgezindheid tegenover China, in hun ogen het grote gevaar. Hun minister van defensie Mark Esper hekelt de ‘agressieve militaire houding’ van Peking. “Onder de leiding van president Xi Jinping gaat de Chinese Communistische Partij steeds harder de verkeerde kant op, ook buiten de eigen grenzen.” China vergroot zijn invloed volgens Esper niet alleen militair, maar ook via infrastructuur, investeringen en leningen. Kleinere landen in Azië en Europa komen daardoor ‘financieel onder druk’ te staan. “Maar Peking zal niet ver komen met zijn slechte gedrag”, waarschuwt Esper. De grote test is het aanleggen van 5G-netwerken in Europa, meent Esper. Want 5G gaat niet alleen om snellere communicatie door privé-personen, waarschuwt hij. “Het is ook essentieel voor militaire communicatie en het uitwisselen van inlichtingen.” Een centrale rol voor het Chinese bedrijf Huawei is daarom ondenkbaar. Als Huawei toch meedoet, is dat ‘een gevaar voor de Navo’. Het uitwisselen van informatie met bondgenoten wordt dan problematisch, zegt Esper. De VS en Europa moeten hun eigen technologie ontwikkelen. “Wij nodigen 5G-aanbieders al uit om hun systemen te testen op militaire bases.” Amerikaans geld in Europese bedrijven als Nokia en Ericsson steken is ook een optie. Espers collega van buitenlandse zaken, Mike Pompeo, noemt Huawei ‘een paard van Troje’. Hij veegt de vloer aan met ‘doemdenkers’ die volgens hem het thema van de conferentie in München hebben bedacht: ‘Westlessness’, het idee dat het Westen minder invloedrijk wordt. “Het Westen is aan het winnen!”, roept Pompeo uit. De Chinese minister van buitenlandse zaken Wang Yi slaat even later terug: alle Amerikaanse beschuldigingen over spionage door Huawei zijn ‘leugens’. Premier Mark Rutte lijkt niet onder de indruk van de grote woorden van de supermachten. Nederland stelt eigen voorwaarden aan de aanleg van 5G en sluit geen landen of bedrijven uit. “Dat gaan we niet ineens anders doen omdat hier in München een paar stevige uitspraken zijn gedaan. Het blijft een nationale afweging.”
(bron: Trouw) Iedereen op de Veiligheidsconferentie in Munchen heeft zijn eigen wensen flink o pgepoetst en zich fors op de borst geslagen. Zodanig dat niemand er nog geloof hecht aan wat daar allemaal is gezegd. Lachwekkend zelfs! Macron presenteerde zich als de Europese leider met ambities, nu Merkel afwezig was. De Amerikanen schoven de ‘zwarte piet’ naar de Chinezen als het grote gevaar. Uiteindelijk zal Europa kleur moeten bekennen of ze de Amerikanen volgen dan wel trachten neutraal te blijven. Die machtsstrijd zal in de komende jaren worden uitgevochten. Wat Rutte zegt over het behartigen van onze nationale belangen is korte termijn politiek want een Europa van de 27 nationale belangen heeft geen toekomst in de wereld van morgen. Dat zijn nog slechts achterhoedegevechten, waarmee wij onszelf aan het belasten zijn.

©2020 hannesdewitte@02051935.nl

Slotstand indices d.d. 21 feb 2020; week 8: AEX 617,33; Bel20 4.078,44; CAC40 6.029,72; DAX30 13.579,33; FTSE 100 7.403,92; SMI 11.110,78; RTS (Rusland) 1524,71; DJIA 28.992,14; NY-Nasdaq 100 9.446,69; Nikkei 23.386,74; Hang Seng 27.308,81; All Ords 7.230,40; SSEC 3.039,67; €/$1,085; BTC/USD $9.666,26; 1 troy ounce goud $1643,00, dat is €48.671,73 per kilo; 3 maands Euribor -0,415%; 1 weeks -0,517%; 1 mnds -0,478%; 10 jarig Nederlandse Staat -0,36% 10 jaar VS 1,4536%; 10 jaar Belgische Staat -0,226%; 10 jaar Duitse Staat -0,448%; Franse Staat -0,218%; VK 0,579%; 10 jaar CHF (Zwitserse franken) -0,74%; 10 jaar Japan -0,0662%; Spanje 0,212%; 10 jaar Italië 0,894%. Een liter E10 hier aan de pomp €1,563.

De indices van de belangrijkste aandelenbeurzen noteerden licht lager op waarschuwingen over de gevolgen van COVID-19 voor de economische gevolgen en de ruime liquiditeiten. De bitcoin noteerde weer <$10.000. De goudprijs steeg deze week 3,8%, rentetarieven noteerden weer lager, ook het 30-jarige papier. Ik voeg ook deze week weer een lijst toe van 10 landen met een rentenotering voor 30-jarig staatspapier. In de meeste landen daalden de tarieven: Zwitserland -0,41%; Nederland 0,014%; Duitsland 0,029%; Japan 0,3409%; Frankrijk 0,514%; GB 1,004%; Spanje 0,999%; Canada 1,3639%; VS 1,8961%; Italië 1,879%. 5-jarig staatspapier met een negatieve rente: Zwitserland -0,75%; Duitsland -0,644%; Denemarken -0,597%; Nederland -0,59%; Frankrijk -0,503%; België -0,505%; Japan -0,1665%; Spanje -0,261%.

Dit bericht is geplaatst in Financieel/economisch. Bookmark de permalink.