UPDATE 01-05-2021/580 De notulen onthulden: ministers moesten ‘activistische’ en ‘tegenwerkende’ Kamerleden terugfluiten

Vanwege mijn verjaardag en een terugval van mijn opgebouwde conditie na de corona-besmetting, is het publiceren een paar dagen vertraagd. Ook heb ik een deel van de tekst laten vervallen omdat het onderwerp door de actualiteit is achterhaald.

De meeste Nederlanders staan achter de versoepelingen die vorige week zijn doorgevoerd. Het heropenen van winkels en afschaffen van de avondklok krijgen de meeste steun (70% of meer), het beperkt heropenen van de terrassen de minste (54%). Dat concludeert I&O Research uit het maandelijkse draagvlakonderzoek onder 2080 mensen in opdracht van de NOS. Een meerderheid (55%) wil nu niet verder versoepelen. De steun voor het coronabeleid in het algemeen is gedaald van 75% in januari naar 56% nu, onder meer door onvrede over het vaccinatiebeleid.

Het Outbreak Management Team (OMT) adviseert pas verdere versoepelingen toe te staan als het aantal dagelijkse nieuwe patiënten met het coronavirus in de ziekenhuizen in een week tijd met 20% is gedaald. Het OMT schrijft in een advies aan het kabinet dat er van zo’n daling nu nog geen sprake is, al lijkt de piek in het aantal ziekenhuisopnames wel bereikt. Het kabinet besloot eerder al de voor 11 en 18 mei geplande versoepelingen uit te stellen, waaronder heropening van de sportscholen, dierentuinen en attractieparken. Komend weekend is er weer een Catshuisoverleg over de stand van zaken. De coronacijfers lijken over de piek heen te raken maar ook dat “de daling nog niet voldoende zichtbaar is om de volgende stap van het openingsplan verantwoord te kunnen zetten”. Het kabinet wijst erop dat de druk op ziekenhuizen nog altijd hoog is, zowel op de IC’s als op de verpleegafdelingen. (bron: NOS) De boodschap is duidelijk: wij gaan richting het einde van de derde golf besmettingen (de Britse variant), maar dat betekent niet dat de deuren weer mogen worden geopend. En ik denk terecht. De zorg is aan het einde van haar latijn, het aantal artsen en verpleegkundigen die opgebrand zijn en thuis zitten zullen de mogelijkheid moeten krijgen te herstellen. Daarnaast zitten de ziekenhuizen met lange wachtlijsten van mensen die dringend ‘geholpen’ moeten worden. Een lichtpuntje is wel dat het lente- en zomerklimaat ongunstig zou zijn voor het verspreiden van het corona-virus.

Informatie-ontwikkelingen

In de ministerraad hebben ministers zich meermaals kritisch geuit over Kamerleden die informatie wilden over de toeslagenaffaire, blijkt uit de door het kabinet op 26 april vrijgegeven notulen uit 2019. Zo is minister Koolmees (D66) kritisch over CDA’er Omtzigt en VVD’er Lodders. Die zouden met de SP een “gezamenlijke strijd” voeren tegen de partijgenoot van Koolmees, staatssecretaris Snel. Eerder had RTL Nieuws gemeld dat CDA-minister Hoekstra (Financiën) had geprobeerd om Omtzigt te sensibiliseren, tot rede te brengen. Hoekstra stoorde zich ook aan Omtzigts suggestie dat ambtenaren bij Financiën incompetent waren, blijkt nu. In de ministerraad hebben ministers zich meermaals kritisch geuit over Kamerleden die meer informatie wilden over de toeslagaffaire, blijkt uit de door het kabinet vrijgegeven notulen. Staatssecretaris Snel kwam er door de vragenstroom niet aan toe om problemen bij de fiscus op te lossen, redeneren de ministers. Verder vindt VVD-minister Van Nieuwenhuizen het onacceptabel als coalitiefracties een scherper standpunt innemen dan oppositiefracties. Ze krijgt bijval van premier Rutte (VVD). Minister Kaag (D66) neemt het in die vergadering juist op voor kritiek uit de Kamer. “Een gezond teken”, vindt ze. De oppositie is boos over de notulen van de ministerraad, waaruit blijkt dat ministers zich stoorden aan ‘lastige’ Kamerleden in de toeslagenaffaire. “Afschuwelijk dat het kabinet-Rutte drukker was met de doofpot dichthouden dan met oplossingen voor ouders”, laat Marijnissen (SP) weten op Twitter. Denk-leider Azarkan vindt dat ministers te veel bezig waren met hun eigen hachje. Ploumen (PvdA) zegt dat toeslagouders nog altijd in onzekerheid leven. Wilders (PVV) vindt dat het demissionaire kabinet moet “opstappen en wegwezen”. VVD-fractievoorzitter Sophie Hermans is in het debat over de gepubliceerde kabinetsnotulen in aanvaring gekomen met een groot deel van de Tweede Kamer. Ze zei dat uit de notulen niet blijkt dat het kabinet om politieke redenen informatie heeft achtergehouden. De weigering om informatie te delen had beter uitgelegd moeten worden, maar er was geen doofpot, vindt Hermans. Denk, SP, PvdA, PvdD en JA21 zijn daar boos over. Volgens PVV-leider Wilders bewijzen de opmerkingen van Hermans dat ze zich nog steeds opstelt als “de tassendrager” van Rutte. In het verleden was ze zijn politiek assistente. Volgens Lilian Marijnissen (SP) blijkt uit de vrijgegeven notulen van de ministerraad dat beeldvorming belangrijker werd bevonden dan het oplossen van problemen van mensen. Ze kreeg bijval van verschillende oppositie-Kamerleden, die zeiden dat het kabinet vooral bezig was met klagen over Kamerleden en met het eigen imago, in plaats van met de gedupeerde ouders in de toeslagenaffaire. “We hebben allemaal kunnen lezen hoe er werd gesproken over Kamerleden, met naam en toenaam. Het ging niet over gezinnen, over hun problemen en over welke schulden ze hebben”, zei GroenLinks-leider Jesse Klaver. Ook Lilianne Ploumen (PvdA) merkte op dat het kabinet vooral bezig was met de “beeldvorming en politieke consequenties voor hen“. De vrijgegeven notulen, waarover is gedebatteerd staan op https://www.ad.nl/redactie/pdf/NotulenMinisterraad.pdf (bronnen: NOS, nu, AD) De notulen en de beraadslagingen geven een uiterst triest beeld over de wijze waarop in 2019 in de Ministerraad is gediscussieerd over de kinderopvangtoeslag. Enkele opmerkelijke feiten: staatssecretaris Snel zit met het toeslagendossier met uiterst complexe materie, waarin hij niet de informatie krijgt die hij nodig heeft om Kamervragen te kunnen beantwoorden. Vreemd is dat zijn baas, minister Hoekstra ontkent daarover ooit te zijn geïnformeerd. Snel legt zijn problemen neer bij de Ministerraad, die bieden geen kwalitatieve versterking aan, de zaak moet ‘beperkt worden behandeld’, de belangen van de gedupeerde ouders komt niet aan de orde, belangrijker is dat het politieke belang van de coalitiepartijen en het kabinet prevaleert. Er wordt een commissie ingesteld en twee naar informatie vragende Kamerleden van de coalitie moeten tot de orde worden geroepen. Helma Lodders trekt zich terug, maar Pieter Omtzigt zet, gelukkig voor de samenleving, door samen Renske Leijten van de SP. Rutte blijft volhouden dat er nooit sprake is geweest van ‘politieke besluitvorming jegens Kamerleden” Bij alle besluiten in dit dossier is volgens Rutte is ‘niets vreemds of onoorbaars gebeurd’. Typisch een uitspraak van Rutte: kop in het zand steken. Het debat van 14 uur liep af met een sisser: de huidige coalitie houdt de gelederen gesloten in deze fase. Tjeenk Willink moet nu weer trachten inhoud te geven aan zijn informatie-opdracht zo mogelijk met Rutte als premier. Rutte is het vertrouwen van een deel van de bevolking en van de oppositie verloren. Rutte is voor mij een man die niet bekwaam is inhoud te geven aan de enorme uitdagingen waarmee een nieuwe regering wordt geconfronteerd. Rutte kan niet omgaan met complexe opdrachten, voor alles moet hij ‘derden’ (polder, tafels, werkgroepen, commissies, inschakelen, uit zijn eigen koker komt geen visie, dat maakt hem ongeschikt als leider van het volk. Alleen al het feit dat hij overal ‘ja’ op zegt, dat hij overal toe bereid is, laat zien dat hij zo graag wil maar tevens dat hij zijn eigen beperkingen niet ziet, dan wel niet wil zien.

Minister Koolmees ontkent met klem dat kritische Kamerleden bewust door de ministerraad werden tegengewerkt, door informatie achter te houden. Dat zei hij in het tv-programma Op1, in reactie op de openbaar gemaakte geheime notulen. “Ik ben erbij geweest. Dat is gewoon niet waar, daarom ben ik ook best geëmotioneerd hierover”, zei Koolmees. Hij heeft zich wel gestoord aan enkele Kamerleden, niet omdat ze vragen stelden maar omdat ze bleven vragen naar zaken als namen van ambtenaren. Dat geeft problemen bij de Belastingdienst, zei Koolmees. “Die ambtenaren verdienen ook bescherming en zijn geen schietschijf.” (bron: NOS) Ik ontkom niet aan de vraag aan Koolmees: graag namen, rugnummers en data. Om welke ambtenaren gaat het, de Belastingdienst heeft nadien zelf toch aangifte gedaan bij het OM? Rutte, als leider van het team, had veel meer contact moeten hebben met de bewindslieden van zijn kabinet over de gang van zaken bij actuele problemen. Daarin heeft hij volledig gefaald, zodat er op veel onderdelen van zijn beleid steken heeft moeten laten vallen. Op de eerste plaats werd hij pas geattendeerd op problemen bij de de toekenning en terugvordering van kinderopvangtoeslag, hoofdzakelijk bij burgers met twee nationaliteiten. Verder was de fiscale aanpak hartgrondig. Drie Kamerleden, de CDA’er Omtzigt, SD’er Leijten en VVD’er Lodders, hebben jaren achtereen om informatie gevraagd bij D66-staatssecretaris Snel. Hij kwam veel te laat in het proces achter het beleid dat door ambtenaren werd gevoerd en in eerste instantie in bescherming werden genomen. Hij kende de feiten onvoldoende en de chaos werd zo groot dat hij de regie niet in handen kon nemen. Toen werden er politiek heel FOUTE beslissingen genomen. Ik plaats dat zijn baas, Hoekstra, Snel te hulp schoot, bleef Hoekstra in het debat volhouden dat hij in die fase van het proces van niets heeft geweten. Dat is, en niet zo’n klein beetje, verwijtbaar. En Omtzigt en Leijten bleven maar druk op Snel zetten, terecht want het werd steeds duidelijker dat de uitvoering die ambtenaren aan de wet gaven, steeds onmenselijker en hardvochtiger werd. Uiteindelijk legde Snel het probleem op tafel in de ministerraad. Maar ook Rutte, Hoekstra en Koolmees kwamen er niet uit. Omtzigt en Lodders zouden door Hoekstra en Rutte tot de orde worden geroepen en er werd een werkgroep in het leven geroepen. Een bekende noodgreep van Rutte als zich een probleem voordoet dat te complex is voor het kabinet om weer onder controle te krijgen. Lodders bond in (en verdween later uit de Kamer) en Omtzigt bleef (met Leijten) van oordeel dat burgers zo zwaar werden getroffen dat hij geen gas terugnam. Daarmee kon het probleem niet onder het vloerkleed worden geveegd. Mede door het Meldingspunt van de SP werd duidelijk dat het aantal gedupeerden mogelijk wel meerdere tienduizenden burgers en misschien 100.000 kinderen betroffen. De regeerstijl van Rutte III verloor de slag, uiteindelijk werd voor alle slachtoffers €30.000 schadevergoeding aangeboden, die op 1 mei uitbetaald zou zijn. Dat lukte lang niet voor iedereen want de fiscus had onvoldoende geschoold personeel beschikbaar om dit project op tijd af te kunnen ronden. En opnieuw moest het kabinet dit door het stof, ook al omdat er recentelijk afwijzingsbrieven waren verzonden waartegen gedupeerden geen bezwaar konden aantekenen. Maar veel hebben de betrokken ministers er niet van geleerd, want niemand erkent dat het kabinet, de premier en de minister van Financiën ook maar enige blaam treft. De stumpers. Ze hebben allemaal naar eer en geweten gehandeld en in 2019 zijn geen politieke besluiten genomen in de richting van de drie helden, Omtzigt, Leijten en Lodders, maar de Koning heeft ze deze week ook geen Koninklijke onderscheiding toegekend.

Informateur Tjeenk Willink heeft met VVD-leider Rutte gesproken over een andere invulling van het premierschap, vanwege de nieuwe bestuursstijl waarop alle partijen aansturen. Rutte denkt hierover na en zal zijn ideeën hierover op korte termijn naar voren brengen. In zijn verslag werpt Tjeenk Willink de vraag op of Rutte een geloofwaardige rol kan spelen in de overgang naar meer dualisme en een open bestuursstijl. Hij wijst erop dat Rutte weliswaar niet “de enige representant” is van de huidige bestuursstijl, maar wel het symbool. In zijn toelichting zegt Tjeenk Willink over Rutte: “Hij is tot veel in staat.” (bron: NOS) Maar hij is ook tot veel niet in staat. Rutte mag een briljant debater zijn en hij praat als Brugman, hij is representatief, maar hij is geen leider, eerder een politieke onderhoudsmonteur, zonder visie op de toekomst. Als Mark Rutte verstandig is bedankt hij voor de eer en trekt zich op een eervolle wijze terug, dan bespaart hij zichzelf een hoop ellende.

Financieel/economische berichten

Het ministerie van Volksgezondheid roept alle ongevaccineerde 65-plussers op om alsnog een afspraak voor een prik te maken. In huis-aan-huisbladen, via ouderenorganisaties en op sociale media worden de ouderen benaderd. Iedereen uit 1955 en eerder is al uitgenodigd voor een prik, maar mede door ophef over het AstraZeneca-vaccin kwamen veel mensen niet opdagen. (bron: NOS) Dit overheidsoffensief komt niet onverwachts. Er zijn 5 keer zoveel vaccins ingekocht bij de EU als het deel van de bevolking dat daarvoor in aanmerking komt. Huisartsen meldden eerder al dat de belangstelling onder ouderen voor het vaccin tegenvalt. Ik heb gelezen dat huisartsen voor 10% van de toegewezen aantallen vaccins een andere bestemming gevonden moest worden. Veel 70++ hebben zich nog niet laten inenten. Het dekkingspercentage van >70% dat gevaccineerd moet worden voor groepsimmuniteit is nog niet in beeld en of dat gehaald gaat worden als er geen nieuwe variant, bv die uit India of Brazilië, komt is het de vraag of dat percentage wordt gehaald.

Sociaal/maatschappelijke ontwikkelingen

De Tweede Kamer vraagt zich af of de quarantaineplicht na een reis uit een ‘zeerhoogrisicogebied’ te handhaven is. Het kabinet wil de plicht per 15 mei invoeren. Landelijke belteams en boa’s van de gemeente moeten die handhaven. De meeste partijen vinden de plicht nodig, maar betwijfelen of de controles effectief zijn. Verder zou er willekeur kunnen ontstaan als de ene gemeente beter controleert dan de andere. Een deel van de Kamer wil, anders dan het kabinet, de vliegverboden voorlopig handhaven. Ook vinden sommige partijen dat de quarantaineplicht in principe niet moet gelden voor gevaccinneerden. (bron: NOS) De quarantaineplicht van personen die ons land binnenkomen vanuit onveilige gebieden werd en wordt lang niet door iedereen uitgevoerd. Dus de handhaafbaarheid van deze plicht wel uitvoerbaar is en in elke gemeente op dezelfde wijze. Ik heb er een hard hoofd in.

De test van het vorig weekeinde met toeschouwers bij eredivisieduels is vooralsnog éénmalig geweest. Het kabinet heeft de KNVB laten weten hier niet mee door te willen gaan. Afgelopen weekeinde werd voor het eerst sinds eind september een speelronde in de eredivisie met (een beperkt aantal) toeschouwers gespeeld. Volgens de KNVB is de proef zonder problemen verlopen, waarop de bond de overheid het verzoek deed het project te verlengen. Dat werd niet ingewilligd. (bron: NOS) Dit bericht dateert van voor zondag toen Ajax haar 35ste landskampioenschap behaalde en 12.000 supports zonder mondkapjes en zonder de 1½-meter-onderlinge afstand te respecteren.

De aangekondigde versoepelingen gaan vanaf 28 april door zoals gepland. Het kabinet ziet volgens ingewijden geen reden om ze terug te draaien of te wijzigen, hoewel het aantal besmettingen en ziekenhuisopnames vrij hoog blijven. Volgens de ingewijden constateerden de meest betrokken ministers dat het algehele beeld gelijk is aan een week geleden en dat er daarom geen reden is om het beleid te wijzigen. Dat betekent dat de avondklok verdwijnt en de terrassen beperkt open mogen. (bron: NOS) Achteraf bezien heb ik mijn twijfels of versoepelingen nu wel weloverwogen waren en geen buiging voor het volk is geweest, waardoor de daling van de ziekenhuisbezetting wordt vertraagd.

Volgens dagblad Trouw van 29 april heerste er een grote crisis binnen de afdeling van de Belastingdienst die de compensatie van de toeslagaffaire afhandelt. Er heerst interne strijd en personeel vertrekt, blijkt uit gesprekken met gedupeerden, hun advocaten en (oud-)medewerkers van de Belastingdienst. De kabinetsbelofte dat voor 1 mei elke gedupeerde een eerste bedrag van €30.000 compensatie krijgt, wordt bij lange na niet gehaald. De deadline leidt volgens Trouw tot chaos en bij vlagen paniek. Ook stappen juristen op, omdat ouders in afwijzingsbrieven niet zijn gewezen op de mogelijkheid om in beroep te gaan. (bron: NOS) Dit bericht is hard aangekomen tijdens het Kamerdebat van die datum en heeft kennelijk geleid tot harde directieven van de zijde van staatssecretaris van Huffelen, want net voor middernacht kon ze de Kamer meedelen ‘dat er morgen en overmorgen nog bij vele gedupeerden een brief in de bus valt dat de overboeking binnen 2 weken op de rekening zal zijn bijgeschreven’. Verder bood de staatssecretaris haar verontschuldigingen aan dat tegen afwijzingsbrieven geen beroep mogelijk was. Dat moet allemaal nog even rechtgezet worden. Ja en in een aantal gevallen zal de fiscus opnieuw onderzoek gaan instellen of de afwijzing wel terecht is geweest. Kortom, er moet nog veel werk worden verzet voordat alle terecht gedupeerden schadeloos zijn gesteld.

In het vorige blog heb ik al gemeld dat er in Brussel een bikkelharde strijd om EU-regels voor groene investeringen gaande is: de Green Deal. Er is nu meer duidelijkheid over een van de zwaarst belobbyde vragen in Brussel: wanneer is een investering duurzaam, schrijft Christoph Schmidt in Trouw. Wie had dat gedacht, dat de ogenschijnlijk milieuvriendelijke landen als Finland en Zweden – met hun schone steden en prachtige bossen – binnen Europa opeens het stempel ‘klimaatvijand’ krijgen? Toch rijst dat beeld op toen de Europese Commissie nieuwe spelregels presenteert voor duurzame investeringen. Politici van groene partijen en milieuorganisaties vinden dat de twee Scandinavische landen een kwalijke rol spelen bij het afzwakken van die spelregels. Ze presenteren hun omvangrijke bosbouwindustrie namelijk als duurzaamheidskampioen, terwijl daar van alles op af te dingen is. Vele ogen, van investeerders en banken tot klimaatactivisten, richtten zich op de presentatie door de Europese Commissie van wat in Brussels jargon de ‘taxonomie’ is gaan heten. Achter dat begrip gaan de criteria schuil waaraan investeringen moeten voldoen om groen en duurzaam te mogen heten, en waarmee ze aanspraak kunnen maken op aantrekkelijke Green Deal-leningen en -voorwaarden. Nu zijn de regels nog vaag, waardoor onder meer banken zich straffeloos kunnen bezondigen aan het ‘groenwassen’ van niet-duurzame investeringen. De belangen zijn enorm: de komende jaren komen honderden miljarden euro’s aan ‘groen’ kapitaal beschikbaar, grotendeels van particuliere investeerders. Het afgelopen jaar is er dan ook een enorm lobbycircuit op Brussel afgestormd om de taxonomielijst te beïnvloeden. Voordat Finland en Zweden daarin hun verrassende rol opeisten, kwamen eerst de ‘usual suspects’ voorbij: de pleitbezorgers van gas en kernenergie als duurzame energievormen. Vooral landen in Centraal-Europa zien gas als een overgangsbrandstof, veel schoner dan kolen, en in hun ogen dus onmisbaar in hun pad naar minder CO2-uitstoot. Frankrijk en Tsjechië zijn de grootste voorvechters van kernenergie en willen dat ook de bouw van nieuwe centrales in aanmerking komt voor aantrekkelijke klimaatleningen. In conceptvoorstellen van de commissie leken die lobby’s vorige maand hun zin te krijgen, vooral die van gas. Maar de kritiek daarop was oorverdovend. “De versie van maart was een fundamentele ondermijning van de Green Deal”, aldus Europarlementariër Bas Eickhout (GroenLinks). “Daarmee zou je de klimaatdoelen voor 2050 uit het raam gooien. Als dat het was geworden, had ik ook geen speeches meer willen horen van Von der Leyen of Timmermans over die zogenaamde fundamentele nieuwe wereld en de ‘revolutie’ die de Green Deal zou behelzen.” De Europese Commissie kwam van alle kanten klem te zitten en zag maar één – typisch Brusselse – uitweg: géén beslissing over gas en kernenergie. Ze laat het aan de lidstaten en het Europees Parlement over om later dit jaar een knoop hierover door te hakken. Voor milieuorganisaties is dat voorlopig de beste uitkomst. Wat bosbouw betreft hebben Finland en Zweden echter wel volledig hun zin gekregen. “Dit is nu echt het zwakste onderdeel van het pakket”, zegt Eickhout. “Wat de commissie nu zegt, is: als je aan de Europese bosbouwwetten voldoet – en die zijn er nauwelijks, dat is het probleem – dan is het groen. Maar zo duurzaam is die bosbouw niet. Volgens het klimaatakkoord van Parijs moet bosbouw leiden tot meer CO2-absorptie, terwijl de totale Europese CO2-absorptie door bossen en landgebruik juist kleiner wordt.” De bosbouw-en houtindustrie is echter een nationale trots voor beide Scandinavische landen, waarbij ze zo min mogelijk bemoeienis van ‘Europa’ willen. Ook over de omstreden bio-energie (opgewekt door houtstook) is het laatste woord niet gezegd. Die behoudt het bestaande stempel ‘duurzaam’, totdat in juni mogelijk nieuwe regels worden voorgesteld. Wat nu op tafel ligt, is overigens nog maar de helft van het hele taxonomie-verhaal. Eind dit jaar volgt een tweede pakket, waarin onder meer biodiversiteit, watergebruik en afvalverwerking centraal staan. De lobbyisten van alle betrokken industrieën en belangenorganisaties zijn dus nog wel even van de straat. De rest van de wereld kijkt belangstellend toe. De EU-regels zullen naar verwachting toonaangevend zijn voor onder meer de Verenigde Staten, China en Japan. (bron: https://www.trouw.nl/duurzaamheid-natuur/wanneer-is-een-investering-duurzaam-de-strijd-om-de-spelregels-barst-los-in-de-eu~b8c480ba/ )

Corona berichten

Het RIVM weet niet hoe Ernst Kuipers, de voorzitter van het Landelijk Netwerk Acute Zorg, erbij komt dat de invoering van de avondklok geen effect heeft gehad. “Wij weten niet waar Kuipers zich op baseert, wij zijn nog aan het kijken wat het heeft opgeleverd”, aldus een woordvoerder. Ook andere experts reageren verbijsterd. Kuipers stelde 28 april in de talkshow Beau/RTL4 dat de avondklok de afgelopen maanden geen enkel effect heeft gehad op het aantal ziekenhuisopnames. Hij vond dat er in principe sprake was van een “ongecontroleerd experiment”. De ic-expert legde uit dat voor de invoering van de maatregel was berekend dat 10% van de opnames voorkomen zou kunnen worden. Het RIVM erkent dat die schatting is uitgesproken en zegt momenteel berekeningen van het exacte effect van de maatregel uit te voeren. “Die uitkomsten zijn er nu nog niet”, aldus de RIVM-woordvoerder. Veldepidemioloog Amrish Baidjoe vindt dat Kuipers de uitspraken bij Beau niet had moeten doen. Volgens Baidjoe kan waarschijnlijk niemand de precieze impact van de avondklok duiden en is Kuipers daar zeker niet geschikt voor, omdat hij geen epidemioloog is. Baidjoe is onderdeel van het Red Team, een groep wetenschappers en gezondheidsexperts die vorig jaar ongevraagd adviezen publiceerden over de staat van de coronapandemie. Ook OMT-lid en viroloog Marion Koopmans voegt op Twitter een nuance toe aan de uitspraak van Kuipers. Zij legt uit dat de maatregel werd genomen in de tijd dat de Britse virusvariant oprukte. Zonder de avondklok was de verspreiding daarvan waarschijnlijk flink toegenomen, met uiteindelijk meer ziekenhuis- en ic-opnames tot gevolg. Kuipers is wel een expert en hij kan wel, vanuit zijn positie, beoordelen of er meer of minder ziekenhuisopnames hebben plaatsgevonden in relatie tot de ‘avondklok’. Door zijn uitspraak heeft hij ‘deskundigen’ op de tenen gestaan, want die zijn nog altijd aan het onderzoeken of en in welke mate de avondklok in de 3 maanden meer of minder besmettingen heeft opgeleverd

Het aantal positieve tests lag in de week 16 2% hoger dan in de voorgaande week, meldt het RIVM. Het gaat om 55.097 besmettingen tegenover 53.981 in week 15. Het aantal afgenomen tests was ongeveer gelijk. De opnames op de verpleegafdelingen en de IC’s bleven stabiel, meldt het LCPS, met een bezetting van rond de 2600 op de corona-afdelingen en rond de 820 op de IC.

Onder kinderen van 1 tot 12 jaar steeg het aantal besmettingen het snelst. Het R-getal is 1,05, dus het virus kan zich nog steeds verder verspreiden.

Ziekenhuizen in onder andere Brabant en Noord-Holland luidden de noodklok omdat het al wekenlang topdrukte is op de IC. Mocht het aantal ziekenhuis opnames de komende tijd toch weer fors oplopen, dan moet er ook een stokje worden gestoken voor de geplande versoepelingen. Dat zegt het Outbreak Management Team. Het OMT adviseert het kabinet om heel voorzichtig om te gaan met de volgende stap, na het openen van de terrassen en daarna locaties als dierentuinen en pretparken en het toestaan van binnen sporten. Dat kan volgens het OMT alleen doorgaan als het weekgemiddelde van het aantal ziekenhuisopnames zeker met 10% is gedaald. Het liefst ziet het OMT een afname van 15% als voorwaarde.

Het RIVM heeft het vaccinatiecijfer voor Nederland naar beneden bijgesteld. Het aantal geschatte vaccinaties is nu berekend op bijna 5,2 miljoen. Het RIVM telde er eerder deze maand door een rekenfout 220.000 te veel. Door de rekenfout,op 13 april, was het aantal vaccinaties bij huisartsen en zorginstellingen ongeveer 10% te hoog ingeschat.

Bijna de helft van de ziekenhuizen kan de kritisch planbare zorg nog geheel volgens planning leveren, fors minder dan vorige week, toen dat nog 63% was. Dat meldt de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Bij kritisch planbare zorg gaat het om operaties en behandelingen die binnen 6 weken moeten gebeuren om schade te voorkomen, zoals kankerbehandelingen en nier- en stamceltransplantaties. 1% van de ziekenhuizen zegt dat kritisch planbare zorg helemaal niet meer mogelijk is. Een derde levert geen planbare zorg meer, zoals knie- en heupoperaties.

Zondag zijn bij het RIVM 9263 nieuwe coronabesmettingen gemeld. Het cijfer is kunstmatig hoog, omdat eerdere gevallen zijn meegeteld na een storing in het weekend. Gemiddeld daalt het aantal besmettingen. In de ziekenhuizen nam de bezetting toe. Er liggen 2642 covidpatiënten in het ziekenhuis, van wie 825 op de IC, meldt het LCPS. Er zijn 210 nieuwe coronapatiënten opgenomen op de verpleegafdelingen van ziekenhuizen, gisteren waren het er 174. Op de IC’s zijn 47 nieuwe patiënten opgenomen, gisteren waren dat er 40. (bron: NOS/RIVM)

De ziekenhuisbezetting en de instroom van nieuwe patiënten zijn stabiel, maar wel op een “ontzettend hoog niveau”. Dat zegt Ernst Kuipers van het Landelijk Netwerk Acute Zorg. Hij vindt verdere versoepelingen pas verstandig als de instroom van patiënten duidelijk daalt. Volgens Kuipers liggen de IC’s in het hele land zo goed als vol. In de regio’s Leiden en Den Haag is de situatie het meest nijpend. Kuipers vreest dat het voorlopig zeer druk blijft in de ziekenhuizen. “Eerst met covid, daarna met achterstallige zorg die moet worden ingehaald.”

Eyeliners

Notulen ministerraad 2019: Kabinet was kritische Kamer zat; Kamer beschermde vooral bewindspersonen en had weinig oog voor de gedupeerden; Rutte doet, nadat hij de betreffende notulen heeft geopenbaard aangifte gedaan vanwege lekken naar RTL Nieuws; Grapperhaus zocht een weg om ‘weg te komen’ zonder de Kamer de opgevraagde informatie aan de Kamer te verstrekken.

De geuite kritiek vanuit de Kamer op het gevoerde beleid op het kindertoeslagenbeleid was al snel te veel voor de ploeg Rutte. Er werd besloten dat de activistische en tegenwerkende Kamerleden van de coalitiepartijen tot de orde moesten worden geroepen. Rutte deed dat met Helma Lodders (zij is geen VVD-Kamerlid meer) en Wopke Hoekstra met Pieter Omtzigt (hij is de tweede man bij het CDA). Rutte slaagde, hij stelde Lodders ‘kalt’, Hoekstra slaagde er niet in Omtzigt te sensibiliseren. Ook werd er negatief gesproken over Renske Leijten, maar die behoorde tot de oppositie. Koolmees, Hoekstra en Snel uiten zich ontstemd over het kritische driemanschap in de Kamer.

De vraag wordt nu actueel of de grondwettelijke positie van een Kamerlid niet in strijd is met ‘de eenheid van de coalitiepartijen’ om het regeringsbeleid onder alle omstandigheden te steunen, wat Rutte afdwingt.

Minister Koolmees ontkent met klem dat kritische Kamerleden bewust door de ministerraad werden tegengewerkt. “Ik ben erbij geweest. Dat is gewoon niet waar, daarom ben ik ook best geëmotioneerd hierover”, zei Koolmees. Zoiets dergelijks zei Rutte ook al er is ‘niets onoorbaars’ gebeurd.

Koolmees heeft zich wel gestoord aan enkele Kamerleden, niet omdat ze vragen stelden maar omdat ze bleven vragen naar zaken als namen van ambtenaren. Dat geeft problemen bij de Belastingdienst, zei Koolmees. “Die ambtenaren verdienen ook bescherming en zijn geen schietschijf.” Minister Kaag (D66) nam het juist op voor kritiek uit de Kamer. “Een gezond teken”, vond ze. Wat Koolmees en Rutte hier zeggen is dat ambtenaren, die frauderen, die 30.000 gedupeerden, die recht hadden op kinderoppastoeslag, jarenlang financieel en maatschappelijk grote schade hebben toegebracht door dossierstukken te onthouden aan rechtbanken, kritische rapporten in de la hebben doen verdwijnen, de de grondwet hebben geschonden en zaken hebben gemanipuleerd, beschermd moeten worden. Criminelen beschermen. Ik heb altijd gedacht dat criminelen moesten worden berecht. Omtzigt, Leijten en Lodders zijn helden en hadden van de Koning een ridderorde moeten ontvangen voor hun inzet voor de slachtoffers van onze Belastingdienst. Kaag is oké, die had wel door wat er aan de orde was en krijgt nu de gelegenheid met Rutte af te rekenen.

Het optimisme over de versoepelingen is vervlogen.

Frontberichten

Joost Derks is valutaspecialist bij iBanFirst. Hij heeft ruim twintig jaar ervaring in de valutawereld. Hij geeft zijn persoonlijke mening over crypto-munten op https://www.businessinsider.nl/bitcoin-crypto-centrale-banken-bahamas-china-britcoin-ecb/ De Britse centrale bank trekt deze week de aandacht met plannen voor een eigen cryptomunt. Ondanks de mooie projectnaam is de ‘britcoin’ een nakomertje. Meer dan 60 centrale banken werken al aan een eigen digitale munt, met twee verrassende koplopers, de Bahama’s en Cambodja, met China als volger. Cryptomunten zijn helemaal hip. Veel partijen proberen mee te liften op het succes van de bitcoin en andere crypto-producten. Onlangs lanceerde de Bank of England een eigen initiatief, ook de Fed en de ECB hebben plannen Het is op zich niet vreemd dat centrale banken hun oog laten vallen op de cryptowereld. Met een eigen digitale munt, krijgen ze beter greep op de economie. Ze kunnen bijvoorbeeld zonder tussenkomst van banken geld naar consumenten sluizen. Dat is handig als de economie een flinke boost nodig heeft, zoals tijdens het hoogtepunt van de Covid-19-onrust in het voorjaar van 2020. Ook wordt het mogelijk om uitkeringen en toeslagen rechtstreeks naar huishoudens over te maken. Dat klinkt heel mooi, totdat je bedenkt dat de cryptomunten van centrale banken een digitaal spoor achterlaten. De partij die de munt uitgeeft, kan mogelijk zien waar jij je geld aan uitgeeft. Het is zelfs denkbaar dat de overheid invloed uitoefent op hoe je dat geld kunt besteden. Bijvoorbeeld door het onmogelijk te maken om uitkeringsgeld te gebruiken voor het kopen van sterke drank. In een vrij land zoals Nederland roept een dergelijke invloed heel veel weerstand op. In andere landen wordt echter minder waarde gehecht aan privacy. Een goed voorbeeld is China, waar De Bank of China al meer cryptopatenten heeft verzameld dan alle andere centrale banken samen. Toch loopt het land niet helemaal voorop met cryptomunten. Dat was in ieder geval de conclusie van een rapport dat consultancyfirma PwC van april 2021. Die eer gaat verrassenderwijs naar de Bahama’s, gevolgd door Cambodja. De belangrijkste reden voor die opvallende topposities is dat beide landen al een cryptomunt hebben. In China – dat de derde plaats inneemt – zit het project nog in de testfase. Naast privacy is ook de milieu-impact een belangrijke reden om niet overhaast te werk te gaan bij het ontwikkelen van een eigen digitale munt. Er is namelijk heel veel computerkracht nodig voor het afhandelen van alle transacties.

De bitcoin-industrie verbruikt evenveel elektriciteit als een land zoals Zweden of de Oekraïne, becijferde de Cambridge Bitcoin Electricity Consumption Index. Naar schatting komt daarbij evenveel CO2 vrij als dat een megastad zoals Londen jaarlijks uitstoot. Al met al gaat het nog jaren duren voordat we hier in Europa te maken krijgen met digitale munten van de ECB. En de britcoin laat waarschijnlijk nog langer op zich wachten. Overigens gaat de opkomst van nieuwe digitale munten niet ten koste van de dynamiek op de valutamarkt. Ook in de toekomst rekenen we met euro’s af en blijven de wereldwijde valutastromen bestaan. De stelling dat digitale munten een betere grip kunnen krijgen op de economie, wordt voor mij, onvoldoende onderbouwd. Inderdaad is tijdens het bewind van Mario Draghi als president van de ECB aan de orde geweest dat hij vliegtuigen vanuit de lucht gratis bankbiljetten, z.g. fiatgeld, zou laten uitstrooien om daarmee de consumptie te activeren. Zover is het echter nooit gekomen. Het zou ook mijn stelling ondersteunen dat ons geld waardeloos is geworden, als het echt nog waarde zou hebben, komt niemand op zo’n dwaas idee.

Wanneer traditionele financiën en cryptocurrency botsen: waarom modellen met één token niet overal kunnen slagen, schrijft Brot KnoblauchHaus. Cryptocurrencies bestaan al lang in hun eigen silo, ver verwijderd van de traditionele financiële wereld. Het liep volgens zijn eigen regels en economische modellen. Crypto-investeerders hebben in de meeste delen een beperkte blootstelling gehad aan traditionele financiering en de instrumenten die het heeft. Nu botsen de twee werelden echter geleidelijk; wat betekent dat de economische concepten van traditionele financiën ook steeds meer van toepassing worden op crypto. Daarom is het erg belangrijk voor investeerders in crypto-producten om de onderliggende concepten van traditionele financiën te begrijpen en hoe deze zich vertalen naar crypto. Dit artikel is een studie naar hetzelfde, door enkele belangrijke kenmerken te onderzoeken die enkele van de traditionele financiële instrumenten definiëren en wat ze betekenen in crypto; waarom de meeste crypto-netwerken niet alle uitdagingen tegelijk kunnen aangaan; en waarom een bepaald netwerk. VeChainThor, heeft het beste antwoord op de puzzel. Een denkfout die ik steeds vaker zie in de cryptosfeer is de vergelijking tussen fiatgeld en cryptocurrency. Crypto-enthousiastelingen wijzen er snel op dat het schijnbaar onbeperkte aanbod van Fiat (in tegenstelling tot het vaste / deflatoire aanbod van de meeste cryptocurrencies), de inflatie, de zeer lage opbrengsten van Fiat-spaardeposito’s enz. begrip van wat Fiat-geld is en wat het doel is. Fiat heeft een heel specifiek doel in de wereld. Het is een ruilmiddel, een Medium of Exchange (MoE). Wat betekent dat? Het betekent dat Fiat-valuta algemeen wordt geaccepteerd in ruil voor goederen en diensten. Dus hoe is het ontstaan? Duizenden jaren geleden bedacht de mensheid het ruilsysteem. Je had wat goederen, je ruilt ze in voor wat andere goederen. Eenvoudig in concept, en het werkte tot op zekere hoogte. Maar het ruilsysteem stuitte al snel op beperkingen. De vroegste beschavingen sloegen munten uit edele metalen om als brug tussen goederen te fungeren. Het zegel van de administratie markeerde de munt als officieel betaalmiddel en werd door iedereen in het koninkrijk als betaling geaccepteerd. Dat geldsysteem heeft 4500 jaar goed gewerkt. Snel vooruit naar het moderne tijdperk, veel landen hadden valuta’s met kostbare metalen  Dit betekende dat elke munt of bankbiljet die de overheid uitgaf, werd gedekt door een equivalente waarde in edelmetalen. Dit was een geweldige oplossing. Gedrukte bankbiljetten en in massa geslagen munten zijn erg liquide en kunnen snel van hand worden gewisseld (Velocity, een concept dat we later in het artikel zullen bezoeken). En ze werden altijd ondersteund met edele metalen, dus hun geldigheid was nooit buiten twijfel. Deze oplossing liep echter ook tegen zijn beperkingen aan. Als een economie floreert, komen er meer deelnemers binnen. Kinderen groeien op tot volwassenen en beginnen met een betaalde baan, welvarende individuen zouden hun besteedbaar inkomen willen besteden aan niet-essentiële goederen en diensten, enzovoort. Met een valuta die alleen een vaste circulatie heeft, betekent dit dat meer deelnemers op dezelfde geldhoeveelheid gaan jagen. Dit is deflatie (te veel goederen en te weinig vraag ernaar). Voor niet-ingewijden klinkt dit als iets geweldigs. Mijn geld is nu meer waard, dus ik ben rijker! Helaas is dat maar de halve waarheid. Geld is niet alleen een MoE voor luxeartikelen, maar ook voor essentiële goederen. Als ernstige deflatie toeslaat, zullen zelfs essentiële goederen in prijs stijgen. Deflatie doet de markt extreem kantelen in het voordeel van de verkoper; en dit leidt ertoe dat veel deelnemers zelfs geen essentiële diensten betalen. Dit is de reden waarom de meeste economen deflatie als een groter kwaad beschouwen dan inflatie, en pleiten voor een kleine, gezonde hoeveelheid inflatie om tegemoet te komen aan de nieuwe deelnemers die de economie betreden. Het tempo van deze inflatie wordt bepaald door het monetaire beleid van de natie en wordt meestal geïmplementeerd door de centrale bank. Gecontroleerde inflatie zorgt ervoor dat alle deelnemers, nieuw en oud; dezelfde koopkracht hebben, en dat de MoE vloeibaar blijft. (Dit is heel anders dan hyperinflatie, die buiten het bestek van dit artikel valt). De gesteunde aard van de valuta’s bracht echter extra uitdagingen met zich mee. Het Bretton Woods-systeem werd oorspronkelijk ingevoerd om te onderhandelen over financiële relaties tussen de leidende valuta’s ter wereld, die allemaal met goud moesten worden gedekt. Na twee wereldoorlogen waren de meeste economieën echter verwoest en werd de Amerikaanse dollar de overbruggingsvaluta van de wereld; wat leidde tot het Triffin-dilemma: de VS moesten meer dollars drukken dan nodig was voor huishoudelijk gebruik, omdat de Amerikaanse dollar de internationale overbruggingsvaluta was en ze moesten hun goudreserves blijven opbouwen om dit te evenaren. IE De regering moest een deflatoir actief (goud) aan haar reserves blijven toevoegen om een inflatoir actief, de valuta, te ondersteunen. Zoals je waarschijnlijk al kunt raden, was dit op de lange termijn niet houdbaar. Dit leidde tot de controversiële beslissing om de Amerikaanse dollar los te koppelen van goud. IE Het werd een Fiat-munteenheid. Een Fiat-valuta wordt ondersteund met niets anders dan vertrouwen in de overheid die deze uitgeeft. Andere landen volgden, en we belandden in het Fiat-tijdperk. In tegenstelling tot de stedelijke legendes die de cryptosfeer omringen, was er geen grote samenzwering om valuta’s los te koppelen van edele metalen. Het was gewoon een noodzakelijke stap die werd genomen om ervoor te zorgen dat geld zijn werk kon blijven doen; dwz een ruilmiddel. De beschouwing is veel groter, maar ik heb mij willen beperken tot het onderwerp ‘ruilmiddel, ‘’geld’, ‘fiat-geld’, en in- en deflatie. Voor de liefhebbers de hele tekst is te lezen op https://medium.com/geekculture/when-traditional-finance-and-cryptocurrency-collide-why-single-token-models-cant-succeed-at-68c7f3d68f1a

Overwegingen

Het kabinet wil ons doen geloven dat het de Kamer NIET om politieke redenen niet volledig heeft geïnformeerd. Er worden 2 redenen aangegeven waarom de Kamer geen volledige informatie is toegestuurd en waarom zoveel tekst in documenten gezwart werd geleverd. Info betrekking hebbend op het handelen van indivuduele ambtenaren moest de Kamer worden onthouden omdat die ambtenaren zich persoonlijk niet konden verdedigen. Een onzin argument: de politieke bewindspersoon, staatssecretaris Snel (D66) is daarvoor eindverantwoordelijk en dient zich daarvoor te verantwoorden aan de Kamer. Maar dat kon en wilde hij niet. De tweede reden, die wordt aangegeven, is volstrekt irrelevant. In artikel 68 van de Grondwet staat: “De ministers en de staatssecretarissen geven de kamers elk afzonderlijk en in verenigde vergadering mondeling of schriftelijk de door een of meer leden verlangde inlichtingen waarvan het verstrekken niet in strijd is met het belang van de staat.” Dan rijst de vraag of die informatieplicht wordt opgeheven omdat het staatsbelang erom vraagt dat informatie van fraude en schending van de grondrechtelijke belangen van 30.000 burgers (niet meegeteld de 100.000 kinderen die daarvan de dupe werden) niet met de Kamers behoeft te worden gedeeld. Mijn stelling is, dat het de plicht van het kabinet is dat zeker wel te moeten doen.

©2021 hannesdewitte@02051935.nl

Slotstand indices d.d. 30 apr 2021, week 17: AEX 707,56; Bel 20 4.014,30; CAC40 6.269,48; DAX 15.135,91; FTSE 100 6.969,81; SMI 11.022,34; RTS (Rusland) 1.485,03; SXXP (Stoxx Europe) 437,39; DJIA 33.874,85; NY-Nasdaq 100 13.860,76; Nikkei 28.812,63; Hang Seng 28.714,51; All Ords 7.290,70; SSEC 3.446,86; €/$1.202; BTC/USD $56.494,60; 1 troy ounce goud $1.769,10, dat is €47.282,58 per kilo; 3 maands Euribor -0,535%; 1 weeks -0,567%; 1 mnds -0,556%; 10 jaar Duitse Staat -0,2%; 10 jaar CHF (Zwitserse franken) -0,234%; 10 jarig Nederlandse Staat -0,05%; 10 jaar Franse Staat 0,092%; 10 jaar Belgische Staat 0,142%; 10 jaar Japan 0,0902%; 10 jaar Spanje 0,484%; Italië 0,916%; 10 jaar VK 0,839%; 10 jaar VS 1,6375%. Een liter E10 hier aan de pomp €1,736.

De indices van de belangrijkste aandelenbeurzen noteerden flat, terwijl de rente blijft stijgen. De dollar verzwakte. De bitcoin trok weer 10% aan. Nieuws vanuit getroffen sectoren in het bedrijfsleven, zoals de luchtvaart, de reiswereld en kunst en cultuur, versoepeling van de lockdown, oplopende begrotingstekorten, stijgende staatsschulden en de financieel/economische gevolgen van het voortdurende krimp-scenario in meerdere sectoren van het bedrijfsleven, mede als gevolg van de nog altijd te hoge aantallen corona-besmettingen en de bezettingsgraad in de ziekenhuizen, bepalen nog altijd de sfeer, de centrale banken spreken geruststellende woorden, alhoewel de Amerikaanse minister van Financiën Yellen sprak van een mogelijke verhoging van de rentetarieven dan eerder aangegeven (waarop de financiële markten negatief reageerden, waarop zij haar uitspraak relativeerde), maar toch! Ik voeg ook deze keer weer een lijst toe van 10 landen met een rentenotering voor 30-jarig staatspapier. In de meeste landen daalden de tarieven: Zwitserland 0,02%; Duitsland 0,35%; Nederland 0,424%; Japan 0,6557%; Frankrijk 0,946%; VK 1,341%; Spanje 1,433%; Italië 1,912%; Canada 2,0829%; VS 2,3076%. 5-jarig staatspapier met een negatieve rente: Duitsland -0,577%; Zwitserland -0,574%; Frankrijk -0,509%; Nederland -0,491%; België -0,424%; Denemarken -0,422%; Spanje -0,197%; Japan -0,0954%.

Dit bericht is geplaatst in Financieel/economisch. Bookmark de permalink.